Kush po e przien Adriatik 3-in?
N kto radh nuk ka asnj konspirative. Madje nuk ka asnj pr tu uditur. Maqedonia, Shqipria dhe Kroacia tre vendet q presin ftesn e antarsimit n NATO jan prballur n koht e fundit me probleme t cilat vshtirsojn pozitat e tyre para Aleancs por q n thelb duket se nuk ndryshojn destinacionin.
1. Shqipria prve klims politike q duhet se u qetsua pikrisht pr shkak t NATO-s, u prball m nj problem madhor, Grdecin. Jo t pakt jan ata q nuk e shohin thjesht si nj aksident at q ndodhi, duke pasur parasysh vendin, kohn dhe impaktin. sht e leht t akuzosh, megjithat sht e drejt edhe t dyshosh se prse kjo gjm kaq e madhe ndodh tani dhe m nj intensitet t tmerrshm? Para se t zbardhet trsisht, ata q e trajtojn/analizojn/hetojn kt ngjarje duhet ti mendojn t gjitha pistat e mundshme. Mbi t gjitha sht i pafalshm roli i shrbimeve sekrete shqiptare, q treguan edhe njher nivelin e dobt q karakterizon punn e tyre. sht pikrisht detyra e tyre q t ruajn jetn dhe sigurin ton - duke parandaluar gjma dhe katastrofa t tilla dhe jo thjesht t na friksojn se prgjojn telefonat apo jett tona. Tashm Tirana prve kalvarit t mrzitshm dhe retorik t reformave (ksaj fjale po i bie vlera e saj kuptimore) duhet t meremetoj edhe imazhin e ngjarjes s fundit.
2. Maqedonia, ndoshta ka qen q prej nisjes s ktij viti, vendi m i tensionuar n A3. Fillimisht nga nj problem i pakuptimt m Shqiprin pr vizat, m pas pr mos-zbatimin e marrveshjes s Ohrit, pr marrdhniet e tensionuara m shqiptart dhe s fundi m emrin e saj t kontestuar nga Greqia. Shkupi zyrtar po lufton shum dhe po mundohet me nj tog problemesh, emrin me Greqin, Kosovn me shqiptart, dhe statusin e shqiptarve po m shqiptart. Problemi i par sht trsisht i tyre, sht nj shtje q duket se do t zgjidhet me do mnyr tjetr prve emrit Republika e Maqedonis. Greqia tregoi se sht faktor i fuqishm n rajon me nj ndikim t madh ne BE dhe NATO. Nga ana tjetr, politika e Shkupit hezitoi pr Kosovn dhe vetm s fundi u qartsua se kush ishte problemi: presidenti n dukje simpatik Crvenkovski, q jo pak sht akuzuar si pro-serb nga Menduh Thai. Maqedonia sht n hall t bj me Kosovn, po duket se edhe ky sht nj kusht pr hyrjen e saj n NATO dhe shkputjen nga e kaluara problematike sllave.
3. Kroacia duket se sht shteti me m pak halle n A3 n rrugn pr n NATO. Vendi ka vetm nj problem esencial, q sht mbshtetja shum e ult deri n 40 prqind e opinionit publik kroat pr antarsimin n Aleanc. Por pr aq koh sa nuk shkohet n nj referendum, ky nuk sht nj problem parsor. Prve ksaj, pakica serbe e cila ndonse e vogl zotronte postin e zv/kryeministrit, po mundohet t lr vetm kryeministrin Sanader n marrjen e ftess n Bukuresht. Ata e braktisn qeverin kroate menjher pasi ky vend njohu Kosovn si shtet t pavarur dhe sovran. Duket se NATO do t hyj m thell tashm n zonn e nxeht t luftrave t viteve 90 n ish Jugosllavi.
N prfundim, n thelb t gjitha zhvillimeve n rajon mbetet Kosova, e ardhmja e saj si shtet dhe siguria dhe stabiliteti i Ballkanit. Ndaj SHBA dhe vende t tjer t rndsishm n Aleanc, thon se 3 vendet ndonse mund t ken mangsi dhe probleme, srish duhet t jen n NATO. Pikrisht kjo sht edhe vija ndarse mes demokracis perndimore dhe autoritarizmit rus e mashave t tij n Ballkan. Ndaj lind e drejta q pas do zhvillimi, pas do problemi dhe ngjarjeje, t krkohet t shihet tej perdes, atje ku dika gatuhet pr t dmtuar dika tjetr, e n rastin konkret zyrtarizimin e siglets s Aleancs n Tiran, Shkup e Zagreb. Rrethi po ngushtohet dhe NATO sht m afr Prishtins ashtu si edhe m afr Sarajevs... kjo sht edhe shtja.
1. Shqipria prve klims politike q duhet se u qetsua pikrisht pr shkak t NATO-s, u prball m nj problem madhor, Grdecin. Jo t pakt jan ata q nuk e shohin thjesht si nj aksident at q ndodhi, duke pasur parasysh vendin, kohn dhe impaktin. sht e leht t akuzosh, megjithat sht e drejt edhe t dyshosh se prse kjo gjm kaq e madhe ndodh tani dhe m nj intensitet t tmerrshm? Para se t zbardhet trsisht, ata q e trajtojn/analizojn/hetojn kt ngjarje duhet ti mendojn t gjitha pistat e mundshme. Mbi t gjitha sht i pafalshm roli i shrbimeve sekrete shqiptare, q treguan edhe njher nivelin e dobt q karakterizon punn e tyre. sht pikrisht detyra e tyre q t ruajn jetn dhe sigurin ton - duke parandaluar gjma dhe katastrofa t tilla dhe jo thjesht t na friksojn se prgjojn telefonat apo jett tona. Tashm Tirana prve kalvarit t mrzitshm dhe retorik t reformave (ksaj fjale po i bie vlera e saj kuptimore) duhet t meremetoj edhe imazhin e ngjarjes s fundit.
2. Maqedonia, ndoshta ka qen q prej nisjes s ktij viti, vendi m i tensionuar n A3. Fillimisht nga nj problem i pakuptimt m Shqiprin pr vizat, m pas pr mos-zbatimin e marrveshjes s Ohrit, pr marrdhniet e tensionuara m shqiptart dhe s fundi m emrin e saj t kontestuar nga Greqia. Shkupi zyrtar po lufton shum dhe po mundohet me nj tog problemesh, emrin me Greqin, Kosovn me shqiptart, dhe statusin e shqiptarve po m shqiptart. Problemi i par sht trsisht i tyre, sht nj shtje q duket se do t zgjidhet me do mnyr tjetr prve emrit Republika e Maqedonis. Greqia tregoi se sht faktor i fuqishm n rajon me nj ndikim t madh ne BE dhe NATO. Nga ana tjetr, politika e Shkupit hezitoi pr Kosovn dhe vetm s fundi u qartsua se kush ishte problemi: presidenti n dukje simpatik Crvenkovski, q jo pak sht akuzuar si pro-serb nga Menduh Thai. Maqedonia sht n hall t bj me Kosovn, po duket se edhe ky sht nj kusht pr hyrjen e saj n NATO dhe shkputjen nga e kaluara problematike sllave.
3. Kroacia duket se sht shteti me m pak halle n A3 n rrugn pr n NATO. Vendi ka vetm nj problem esencial, q sht mbshtetja shum e ult deri n 40 prqind e opinionit publik kroat pr antarsimin n Aleanc. Por pr aq koh sa nuk shkohet n nj referendum, ky nuk sht nj problem parsor. Prve ksaj, pakica serbe e cila ndonse e vogl zotronte postin e zv/kryeministrit, po mundohet t lr vetm kryeministrin Sanader n marrjen e ftess n Bukuresht. Ata e braktisn qeverin kroate menjher pasi ky vend njohu Kosovn si shtet t pavarur dhe sovran. Duket se NATO do t hyj m thell tashm n zonn e nxeht t luftrave t viteve 90 n ish Jugosllavi.
N prfundim, n thelb t gjitha zhvillimeve n rajon mbetet Kosova, e ardhmja e saj si shtet dhe siguria dhe stabiliteti i Ballkanit. Ndaj SHBA dhe vende t tjer t rndsishm n Aleanc, thon se 3 vendet ndonse mund t ken mangsi dhe probleme, srish duhet t jen n NATO. Pikrisht kjo sht edhe vija ndarse mes demokracis perndimore dhe autoritarizmit rus e mashave t tij n Ballkan. Ndaj lind e drejta q pas do zhvillimi, pas do problemi dhe ngjarjeje, t krkohet t shihet tej perdes, atje ku dika gatuhet pr t dmtuar dika tjetr, e n rastin konkret zyrtarizimin e siglets s Aleancs n Tiran, Shkup e Zagreb. Rrethi po ngushtohet dhe NATO sht m afr Prishtins ashtu si edhe m afr Sarajevs... kjo sht edhe shtja.