Ministrat e BE-së takim për të parandaluar kolapsin energjitik

Ministrat e Energjisë të Bashkimit Evropian u takuan të premten për të kërkuar një marrëveshje mbi mënyrat për të mbrojtur qytetarët nga çmimet e larta të energjisë dhe për të parandaluar kolapsin e ndërmarrjeve të energjisë pasi Rusia ka ndërprerë gradualisht furnizimin me gaz në Evropë. 

Diplomatët e BE-së thonë se shtetet anëtare mbështesin gjerësisht propozimet për të ndihmuar ofruesit e energjisë që të mos shtypen nga një krizë likuiditeti, por janë të ndarë rreth planeve për të kufizuar çmimet e gazit rus.

Rusia, e cila furnizonte Evropën me një të tretën e furnizimeve të saj me gaz derisa pushtimi i Ukrainës shkaktoi një krizë, ka thënë se do të mbyllte plotësisht furnizimet nëse vendoset një kufizim.

Bisedimet ministrore të së premtes synojnë të zvogëlojnë opsionet për ata me mbështetje të gjerë përpara paraqitjes së propozimeve formale, në vend që të arrijnë një vendim përfundimtar.

“Ne jemi në një luftë energjetike me Rusinë,” tha ministri çek i Industrisë Jozef Sikela teksa mbërriti në takimin urgjent të Brukselit. “Ne duhet të dërgojmë një sinjal të qartë se do të bëjmë gjithçka që duhet për të mbështetur familjet tona, ekonomitë tona.”

Faturat e energjisë, tashmë në rritje ndërsa kërkesa për gaz u rikuperua nga pandemia COVID-19, u rritën akoma më shumë pasi Rusia pushtoi Ukrainën dhe Perëndimi vendosi sanksione ndaj Moskës. Qeveritë janë përpjekur të kufizojnë goditjen e çmimeve.

Komisioni Evropian ka propozuar ofrimin e likuiditetit emergjent për firmat e energjisë që përballen me kërkesa kolaterale në rritje, një lëvizje që diplomatët thanë se qeveritë e BE-së e mbështetën gjerësisht. Disa mbështesin gjithashtu propozimet për frenimin e kërkesës për energji.

“Jam shumë i sigurt se do të arrijmë masat e likuiditetit për të ndihmuar kompanitë,” tha Sikela, duke shtuar se ministrat do të përpiqeshin për një marrëveshje për të “qetësuar tregjet dhe jo për t’i bërë ata nervozë.”

Por diplomatët thanë se propozimi për kufirin e çmimit pati opinione të ndryshme, me disa që thanë se nuk do të ndihmonte duke qenë se dërgesat e Moskës në Evropë kanë rënë ndjeshëm. Disa shtete të Evropës Qendrore që ende marrin gazin rus kanë frikë se do ta humbasin plotësisht.

“Nuk ka aq shumë gaz rus që vjen në Evropë, kështu që unë nuk e shoh vlerën e shtuar të kësaj (një kufi të çmimit të gazit rus),” tha për Reuters Ministri i Energjisë i Belgjikës Tinne Van der Straeten.

Shtetet baltike janë mes atyre që mbështesin idenë, duke thënë se një kufi do t’i privonte Moskës paratë për të financuar veprimet ushtarake në Ukrainë.

“Rusia ka thënë nëse doni gazin tonë, hiqni sanksionet. Është shantazh. Ne nuk mund të tërhiqemi, duhet të jemi të bashkuar, duhet të kemi vullnet politik për të ndihmuar Ukrainën të fitojë,” tha Ministrja e Çështjeve Ekonomike estoneze Riina Sikkut. .

Një ide për të rikthyer të ardhurat nga gjeneruesit e energjisë pa gaz dhe për të shpenzuar paratë për uljen e faturave të konsumatorëve ka nxitur gjithashtu rezistencë në disa kryeqytete evropiane.

Propozimi i BE-së do të kufizojë në 200 euro (199,86 dollarë) për megavat orë çmimi që paguhet për energjinë për gjeneratorët pa gaz, duke aplikuar për gjeneratorët e erës, bërthamës dhe qymyrit, sipas një drafti të parë nga Reuters.

Franca, shtëpia e flotës më të madhe të energjisë bërthamore në Evropë, vuri në dyshim nëse i njëjti kufi duhet të zbatohet për të gjithë gjeneratorët.

Ministrat e BE-së do të mbajnë një minutë heshtje në fillim të takimit të tyre, në kujtim të Mbretëreshës së Britanisë Elizabeth, e cila vdiq të enjten pas 70 vitesh në fron.

rtsh.al/