Katër zona historike marrin statusin “Pasuri Kulturore e Paluajtshme”
Qeveria miratoi një paketë të re vendimesh që synojnë mbrojtjen dhe rijetëzimin e aseteve historike dhe arkeologjike në vend. Me propozim të Ministrisë së Turizmit, Kulturës dhe Sportit, katër zona me rëndësi të veçantë në Mallakastër, Vlorë, Shkodër dhe Delvinë janë shpallur zyrtarisht “Pasuri Kulturore e Paluajtshme”.
Këto vendime jo vetëm që u japin një status të ri mbrojtës këtyre siteve, por miratojnë edhe hartat e reja të zonifikimit dhe planet konkrete të administrimit.
Rilexim i hartës arkeologjike, Bylisi dhe Orikumi
Dy nga parqet më të rëndësishme arkeologjike në jug të vendit, Bylisi (së bashku me Klosin) në Mallakastër dhe Orikumi në Vlorë, kanë marrë një përditësim thelbësor të statusit të tyre.
Qeveria ka miratuar planet e reja për ruajtjen, mbrojtjen dhe administrimin e tyre, duke shfuqizuar hartat e vjetra dhe rregulloret që buronin nga një VKM e vitit 2005. Zonifikimi i ri, i mbështetur në Kornizën Referuese Gjeodezike Shqiptare (KRGJSH), pritet t’i japë fund abuzimeve me kufijtë e këtij territori dhe të qartësojë vizionin për zhvillimin e turizmit kulturor në këto zona.
Zgjerim i hartës mbrojtëse në Veri dhe Jug
Krahas parqeve antike, vëmendja e ekzekutivit është ndalur edhe në zbulimet dhe asetet arkitektonike të periudhave të tjera:
Zona Arkeologjike “A” e Bushatit (Vau i Dejës)
Pas gërmimeve dhe rëndësisë në rritje të këtij siti në veri të vendit, qeveria ka zyrtarizuar mbrojtjen e saj shtetërore duke e shpallur pasuri të paluajtshme dhe duke miratuar zonifikimin përkatës për ruajtjen e saj nga ndërhyrjet informale.
Ansambli arkitektonik urban i Delvinës
Në jug të vendit, një zonë e veçantë e qytetit të Delvinës ka marrë statusin mbrojtës si ansambël urban. Përveç qendrës historike, është përcaktuar edhe zona mbrojtëse (buffer zone) rreth saj, duke garantuar ruajtjen e siluetës tradicionale dhe trashëgimisë ndërtimore të qytetit nga zhvillimet e pakontrolluara urbane.
Digjitalizimi dhe regjistrimi në kadastër
Një element i përbashkët dhe thelbësor në të katër vendimet është detyrimi i institucioneve të linjës për regjistrimin e pronave. Agjencia Shtetërore e Kadastrës (ASHK) është ngarkuar me detyrë që të reflektojë këto statuse në hartat kadastrale, duke bllokuar kështu çdo tjetërsim të mundshëm pronësie brenda këtyre perimetrave.
Paralelisht, Autoriteti Shtetëror për Informacionin Gjeohapësinor (ASIG) do të publikojë hartat e reja në Gjeoportalin Kombëtar, duke e bërë informacionin të aksesueshëm për publikun, studiuesit dhe investitorët e mundshëm.
Këto masa vijnë në një moment kur interesi i vizitorëve të huaj për turizmin kulturor në Shqipëri po njeh rritje eksponenciale, duke bërë emergjente nevojën për plane të qarta menaxhimi dhe mbrojtjeje të aseteve kombëtare.
/rtsh.al/