A kan fund koncesionet ndaj nacionalizmit serb?
Hyrja n fuqi e Kushtetuts m 15 qershor 2008, shnon fillimin faktik t funksionimit t shtetit t pavarur t Kosovs dhe testimin e mundsive t tij, n klimn e ashpr t rivaliteteve e t paragjykimeve ballkanike dhe t kalkulimeve gjeopolitike t Fuqive t Mdha. Fjalt q u than nga drejtuesit e shtetit t ri, n ceremonin e rastit, lidhur me vlerat e ksaj kushtetute dhe me shanset e zbatimit t saj n tr territorin e vendit, patn n vete doza t larta optimizmi. Kjo edhe i shkon nj ceremonie. Por, jasht Salls s Kuqe, ku burra t veshur si pr fest, buzqeshnin n mnyr t shtirur para kamerave, punt duken shum m t komplikuara dhe m pak t shtirura. Zbatimi i Kushtetuts s re n tr territorin e vendit, tash pr tash, nuk duket n horizont. Pse?
Gjat periudhs tranzitore nga shpallja e pavarsis s Kosovs m 17 shkurt e deri n fuqizimin e saj m 15 qershor, Serbis iu lejua mbajtja e zgjedhjeve parlamentare dhe lokale edhe n Kosov. Si konsekuenc e ksaj, Serbia tashm ka konstituuar organe paralele komunale dhe pr datn 28 qershor, ka paralajmruar edhe krijimin e Kuvendit t Kosovs e t Metohis. Kto sajesa pushteti paralel, synojn t riinstalojn sistemin kushtetues t Serbis n Kosov. Edhe nse nuk e arrijn kt objektiv, ato do t arrijn ta minojn shtrirjen e pushtetit t organeve legjitime t Kosovs n pjesn veriore dhe n enklavat serbe n brendi t vendit.
Pr ta evituar konfrontimin, qeveris s Kosovs i duhet t zmbrapset nga zbatimi i Kushtetuts dhe i ligjeve t vendit e t lr n duart e UNMIK-ut prgjegjsit pr pjesn veriore dhe pr enklavat.
N kt rast, Kushtetuta nuk do t mund ta zbatohet n tr Kosovn dhe qeveria e Prishtins nuk do t ket pushtetin mbi nj pjes t territorit t vendit. Prandaj, sht e qart se lejimi i zgjedhjeve serbe n territorin e Kosovs ka qen nj projekt pr ta minuar pavarsin e saj, sipas rekomandimeve t Beogradit dhe t Mosks. OKB-ja dhe sekretari i saj, Ban Ki Muni, kan
lshime t rnda n favor t pretendimeve t Beogradit e t ambicieve gjeopolitike t Mosks. Letra e Ban Ki Munit i ka drejtuar kryetarit t Serbis, me gjith ato stisje hipokrite, e zbulon pafuqin e kreut t organizats botrore.
Por jo vetm OKB-ja dhe jo vetm Ban Ki Muni kan
lshime t palejueshme dhe t pamoralshme. Mospranimi i shtetit t ri t Kosovs nga disa shtete t Bashkimit Evropian, ka krijuar plasaritje edhe n politikat e ksaj organizate n Kosov e n drejtim t Kosovs. Bashkimi Europian u detyrua t pranoj rikonfigurimin e UNMIK-ut, n dm t mandatit q i ka parashikuar EULEX-it, si i vetmi organ mbikqyrs q do t duhej t vepronte n Kosovs pas 15 qershorit. I preokupuar deri n nj fiksim psikologjik pas Serbis evropiane, si nj kundrpesh ndaj nj Serbie realisht dhe efektivisht nacionaliste dhe pro ruse, Bashkimi Evropian, ka
lshime n parime dhe n veprime ndaj Serbis. Dhnia e marrveshjes s stabilizim- asocimit pr Serbin, n kulmin e fushats elektorale q zhvillohej n at vend, vlersimi se Partia Socialiste e Serbis mund t jet prbrse e nj qeverie pro evropiane n Serbi, e kan
Bashkimin Evropian t flashkt e t pamotivuar n Kosov dhe pa parime n raport me Serbin.
Kt dobsi dhe hipokrizi t Bashkimit Evropian, Serbia dhe Rusia jan duke e shfrytzuar n maksimum. Dshtimi i aktivizimit t EULEX-it n kohn e duhur dhe me mandatin e plot, sht disfat serioze e Bashkimit Evropian n kto lojra politike e gjeopolitike. Prandaj, moszbatimi i Kushtetuts s Kosovs dhe i mandatit t EULEX-it, duhet t shikohen si dobsi e prbashkt e jo vetm si dobsi e institucioneve t Kosovs.
Por, nuk sht puna se kush ka faj m shum e kush m pak n kt situat. Puna sht si t frenohet nacionalizmi agresiv q vjen nga Serbia n drejtim t Kosovs dhe q po nxit srish urrejtjet ndr etnike dhe dezintegrimin e nj shteti t ri, i cili q n ditn e par t jets s vet sht dshmuar si faktor i stabilitetit n rajonin e trazuar.
Ky nacionalizm serb mund t frenohet vetm nse Kushtetuta e Kosovs zbatohet n tr territorin e saj, duke e filluar integrimin e komunitetit serb n shtetin e ri. Nse kjo nuk ndodh, ather do t riciklohen krizat dhe konflikti vetm sa mund t konsiderohet i ngrir.
Gjat periudhs tranzitore nga shpallja e pavarsis s Kosovs m 17 shkurt e deri n fuqizimin e saj m 15 qershor, Serbis iu lejua mbajtja e zgjedhjeve parlamentare dhe lokale edhe n Kosov. Si konsekuenc e ksaj, Serbia tashm ka konstituuar organe paralele komunale dhe pr datn 28 qershor, ka paralajmruar edhe krijimin e Kuvendit t Kosovs e t Metohis. Kto sajesa pushteti paralel, synojn t riinstalojn sistemin kushtetues t Serbis n Kosov. Edhe nse nuk e arrijn kt objektiv, ato do t arrijn ta minojn shtrirjen e pushtetit t organeve legjitime t Kosovs n pjesn veriore dhe n enklavat serbe n brendi t vendit.
Pr ta evituar konfrontimin, qeveris s Kosovs i duhet t zmbrapset nga zbatimi i Kushtetuts dhe i ligjeve t vendit e t lr n duart e UNMIK-ut prgjegjsit pr pjesn veriore dhe pr enklavat.
N kt rast, Kushtetuta nuk do t mund ta zbatohet n tr Kosovn dhe qeveria e Prishtins nuk do t ket pushtetin mbi nj pjes t territorit t vendit. Prandaj, sht e qart se lejimi i zgjedhjeve serbe n territorin e Kosovs ka qen nj projekt pr ta minuar pavarsin e saj, sipas rekomandimeve t Beogradit dhe t Mosks. OKB-ja dhe sekretari i saj, Ban Ki Muni, kan
lshime t rnda n favor t pretendimeve t Beogradit e t ambicieve gjeopolitike t Mosks. Letra e Ban Ki Munit i ka drejtuar kryetarit t Serbis, me gjith ato stisje hipokrite, e zbulon pafuqin e kreut t organizats botrore.
Por jo vetm OKB-ja dhe jo vetm Ban Ki Muni kan
lshime t palejueshme dhe t pamoralshme. Mospranimi i shtetit t ri t Kosovs nga disa shtete t Bashkimit Evropian, ka krijuar plasaritje edhe n politikat e ksaj organizate n Kosov e n drejtim t Kosovs. Bashkimi Europian u detyrua t pranoj rikonfigurimin e UNMIK-ut, n dm t mandatit q i ka parashikuar EULEX-it, si i vetmi organ mbikqyrs q do t duhej t vepronte n Kosovs pas 15 qershorit. I preokupuar deri n nj fiksim psikologjik pas Serbis evropiane, si nj kundrpesh ndaj nj Serbie realisht dhe efektivisht nacionaliste dhe pro ruse, Bashkimi Evropian, ka
lshime n parime dhe n veprime ndaj Serbis. Dhnia e marrveshjes s stabilizim- asocimit pr Serbin, n kulmin e fushats elektorale q zhvillohej n at vend, vlersimi se Partia Socialiste e Serbis mund t jet prbrse e nj qeverie pro evropiane n Serbi, e kan
Bashkimin Evropian t flashkt e t pamotivuar n Kosov dhe pa parime n raport me Serbin.
Kt dobsi dhe hipokrizi t Bashkimit Evropian, Serbia dhe Rusia jan duke e shfrytzuar n maksimum. Dshtimi i aktivizimit t EULEX-it n kohn e duhur dhe me mandatin e plot, sht disfat serioze e Bashkimit Evropian n kto lojra politike e gjeopolitike. Prandaj, moszbatimi i Kushtetuts s Kosovs dhe i mandatit t EULEX-it, duhet t shikohen si dobsi e prbashkt e jo vetm si dobsi e institucioneve t Kosovs.
Por, nuk sht puna se kush ka faj m shum e kush m pak n kt situat. Puna sht si t frenohet nacionalizmi agresiv q vjen nga Serbia n drejtim t Kosovs dhe q po nxit srish urrejtjet ndr etnike dhe dezintegrimin e nj shteti t ri, i cili q n ditn e par t jets s vet sht dshmuar si faktor i stabilitetit n rajonin e trazuar.
Ky nacionalizm serb mund t frenohet vetm nse Kushtetuta e Kosovs zbatohet n tr territorin e saj, duke e filluar integrimin e komunitetit serb n shtetin e ri. Nse kjo nuk ndodh, ather do t riciklohen krizat dhe konflikti vetm sa mund t konsiderohet i ngrir.