BE-ja përpiqet të marrë grurë nga Ukraina ndërsa lufta e Rusisë zvarritet

Shefi i politikës së jashtme të BE-së, Josep Borrell, i ka bërë thirrje Rusisë që të lejojë Ukrainën të eksportojë grurë. Bllokada e Rusisë ndaj drithërave ukrainase është një krim lufte, u tha Borrell ministrave të jashtëm të BE-së, shkruan Deutsche Welle.

Ndërsa diplomatët e lartë të BE-së u takuan në Luksemburg të hënën, shefi i politikës së jashtme të bllokut, Josep Borrell, paralajmëroi për rrezikun e urisë, veçanërisht në Afrikë, nëse përpjekjet e Ukrainës për të eksportuar grurë pengohen më tej.

“Problemi vjen nga bllokada ruse e grurit ukrainas,” u tha Borrell ministrave të jashtëm të BE-së, duke e bërë të qartë edhe një herë se kush beson se është fajtori për krizën globale të drithit që po afrohet.

Sipas agjencive të OKB-së, rreth 20 milionë tonë drithë aktualisht ruhen në kapanone të Ukrainës. “Miliona ton grurë po bllokohen”, tha Borrell. “Miliona njerëz nuk do të mund ta hanë këtë grurë. Lufta do të ketë pasoja dramatike për botën.” Ai i kërkoi përsëri qeverisë ruse që t’i japë fund bllokadës.

‘Bota po vdes nga uria’

BE dhe OKB po punojnë për një zgjidhje – një lloj korridori i sigurt që do të negociohet me Rusinë dhe Ukrainën për anijet që transportojnë grurë kryesisht nga Odessa përmes Detit të Zi.

Borrell tha për DW se ai ka besim se OKB mund të arrijë një marrëveshje. “Shpresoj se askush nuk do të jetë në gjendje t’i rezistojë presionit të komunitetit ndërkombëtar,” tha ai, duke shtuar se çdo gjë tjetër është “e paimagjinueshme”.

“Nuk mund të imagjinohet miliona ton grurë të bllokuar në Ukrainë, ndërsa pjesa tjetër e botës është e uritur”, tha ai. “Ky është një krim i vërtetë lufte.” Borrell tha se kjo ishte diçka për të cilën Rusia do të mbahet përgjegjëse. “Nuk mund ta përdorësh urinë si armë”, tha ai.

Presidenti rus, Vladimir Putin, fajëson sanksionet kundër Rusisë. Kremlini pretendon gjithashtu se eksportet ruse të grurit dhe plehrave nuk janë më të mundshme.

Bllokada ka ndaluar eksportet e grurit të largohen nga porti i Odessa

Është lufta ajo që është përgjegjëse për rritjen e çmimeve dhe mungesën e energjisë dhe ushqimit, tha Borrell, duke këmbëngulur se “nuk janë sanksionet evropiane ato që po krijojnë këtë krizë – sanksionet tona nuk synojnë ushqimin, nuk synojnë plehrat. Kushdo që dëshiron të blejë ushqime ose plehra ruse mund ta bëjë këtë: Nuk ka pengesa, ata mund të blejnë, transportojnë dhe të marrin sigurime.”

Diplomatët kërkojnë zgjidhje

Ministri i Jashtëm Sergej Lavrov tha se Rusia do të lejojë eksportet e grurit nga portet e Ukrainës. Ukraina, ndërkohë, akuzon Rusinë për vjedhjen e grurit nga rajonet ku po zhvillohen luftime dhe zonat që janë të pushtuara – dhe e dërgon atë në Rusi. Turqia, e cila kufizohet me Detin e Zi dhe, sipas ligjit detar, garanton kalimin e lirë prej andej në Detin Mesdhe, është ofruar të ndërmjetësojë. Ministri i Jashtëm turk Mevlut Cavusoglu tha se udhëheqësit po punonin për një zgjidhje që nuk do të kërkonte pastrimin e minave detare nga portet ukrainase.

Bashkimi Evropian po shqyrton dërgimin e anijeve luftarake evropiane për të mbrojtur transportin e grurit – një skenar shumë i pamundur, sipas diplomatëve të BE-së, sepse duhet të shmanget konfrontimi ushtarak me marinën ruse. Ka pasur diskutime intensive, tha për DW në Luksemburg Ministrja e Jashtme gjermane Annalena Baerbock. “Sigurisht që sfidat janë të mëdha, por ato janë në një fushë kaq brutale: ato janë jashtëzakonisht të vështira në të gjitha fushat,” tha ajo. “Kjo është arsyeja pse është e rëndësishme të shikohen të gjitha opsionet.”

Baerbock tha se Gjermania do të presë të premten në Berlin një konferencë ndërkombëtare mbi sigurinë ushqimore dhe eksportet e drithërave nga Ukraina. Disa ministra kanë konfirmuar tashmë pjesëmarrjen e tyre. Gjatë fundjavës, vendet e G7 do të trajtojnë çështjen në një samit në Kështjellën Elmau në Alpet bavareze. Qeveria gjermane, së bashku me Poloninë dhe Rumaninë, po vazhdon përpjekjet e saj për të rritur eksportin e drithit nga Ukraina me hekurudhë, tha Baerbock. Zakonisht, 90% e grurit do të transportohej me anije dhe vetëm 10% me tokë.

Në mënyrë të qartë, tha Baerbock, jo i gjithë drithi do t’ia dalë, por ajo tha se edhe një përqindje e vogël mund të ndihmojë në zbutjen e sfidave globale. Së pari, megjithatë, ajo tha se linjat hekurudhore do të duhej të “përmirësoheshin” dhe do të duhej të gjendeshin makinat përkatëse të mallrave”

Rrjeti hekurudhor i Ukrainës funksionon në një matës të ndryshëm nga ai i Polonisë dhe Rumanisë, kështu që trenat duhet të transferohen në shasi të tjera ose mallra të ringarkuara në kufi.

Eksportet e grurit kanë rënë nga 6 milionë tonë në muaj para luftës në rreth 2 milionë tonë. Kapaciteti i ruajtjes për prodhimin e ri të grurit dimëror është ndikuar rëndë nga bombardimet e Rusisë, sipas zëvendësministrit ukrainas të Bujqësisë Markian Dmytrasevych. SHBA dhe BE po punojnë për ngritjen e kapanoneve të improvizuara të grurit në kufijtë me Poloninë dhe Rumaninë për të korrat e ardhshme. Kokrrat do të transportoheshin me kamion ose tren në portet e BE-së, njoftoi presidenti i SHBA Joe Biden javën e kaluar. Ekspertët vlerësojnë se rruga e mundimshme do të kontribuojë në një rritje të mprehtë të çmimeve tashmë në rritje të grurit. (Sipas Deutsche Welle )