Intervista e Presidentit Topi dhene per Zerin e Amerikes
24 shtator 2010
Presidenti i Republikes Prof. Dr. Bamir Topi dha sot nje interviste per programin Ditari te Zerit te Amerikes VOA gazetarit Arben Xhixho ne permbyllje te vizites se tij ne Shtetet e Bashkuara te Amerikes ku Kryetari i Shtetit mori pjese ne Sesionin e 65-te te Asamblese se Pergjithshme te Organizates se Kombeve te Bashkuara.
Gazetari Kemi tani kenaqesine te kemi Presidentin Topi te ftuar nga studioja e Zerit te Amerikes ne Nju Jork. Zoti President mirembrema
Presidenti Topi Mirembrema Arben
Gazetari Zoti Topi ne fjalimin tuaj para Asamblese se Pergjithshme ju vute ne dukje arritjet e vendit tuaj si pranimi ne NATO dhe hapat drejt integrimit ne Bashkimin Evropian. E megjithate Shqiperia vendi juaj ndodhet sot ne nje udhekryq anetaresimi ne Bashkimin Evropian por nga ana tjeter megjithese ka kaluar me shume se nje vit ende nuk ka zgjidhur dot problemin me zgjedhjet e pergjithshme. Perse eshte kaq e veshtire arritja e konsensusit midis dy partive kryesore
Presidenti Topi Natyrisht qe kjo eshte nje pyetje qe i takon lidershipit te partive kryesore politike ne Shqiperi. Gjithsesi Presidenti i Republikes nuk mund te rrije pa u shprehur pa dhene qendrimin e tij edhe per ceshtje te rendesishme te politikes shqiptare. Pozicioni kushtetues i Presidentit eshte qe te inkurajoje dialogun politik midis paleve por nga ana tjeter te mbaje edhe qendrimet e duhura natyrisht ne perputhje me kornizen kushtetuese. Ju keni te drejte kur thoni qe ende klima politike ne Shqiperi eshte e trazuar sepse ende nuk kemi nje bashkepunim thelbesor per reformat kryesore te cilat domosdoshmerisht kerkojne nje bashkepunim dhe votim pertej asaj qe konsiderohet mazhorance e thjeshte ne Parlament. E kam fjalen ketu per ligje qe kane te bejne me sistemin e drejtesise disa prej te cilave kerkojne nje votim te cilesuar. E kam fjalen per votimin e institucioneve te rendesishme te cilat kerkojne gjithashtu nje votim me shume se ai i thjeshti kam parasysh ketu votimin per Avokatin e Popullit. Nga ana tjeter e kam fjalen per ngritjen e disa institucioneve te cilat domosdoshmerisht e kerkon koha funksionimi i ekonomise se tregut dhe konsolidimi i shtetit ligjor sikurse eshte Gjykata Administrative. Mora ketu ne konsiderate dy tre shembuj per te thene qe vullneti politik shprehet pikerisht ne votimin e ceshtjeve te rendesishme te cilat kerkojne domosdoshmerish bashkepunimin midis pozites dhe opozites.
Gazetari Zoti Topi nje nder kritikat e vazhdueshme qe i behen Shqiperise eshte shkalla e larte e korrupsionit. Institucioni qe duhet te luftoje korrupsionin pra sistemi i drejtesise eshte akuzuar vete si i korruptuar. Cfare roli mund te luani ju si Kreu i Shtetit dhe si Kryetari i Keshillit te Larte te Drejtesise ne luften kunder korrupsionit
Presidenti Topi Une mendoj qe ceshtja e luftes kunder korrupsionit eshte detyrimisht nje ceshtje per te cilen duhet te luftojne te gjithe te gjitha institucionet. Vertete Presidenti eshte Kryetari i Keshillit te Larte te Drejtesise por ju e dini qe vete Keshilli i Larte i Drejtesise perbehet nga autoritete te gjyqesorit qe vijne nga vete gjyqesori por vijne edhe nga Parlamenti. Pra prej me shume se nje viti kemi nje handikap per sa i perket edhe funksionimit te Konferences Gjyqesore e cila sipas ligjit duhet te ishte organizuar pikerisht mbi bazen e nje ligji te miratuar ne Parlament. Fakti qe edhe kjo kerkon me shume se sa nje votim te thjeshte e ka detyruar gjyqesorin qe te veteorganizohet me predispozicionin per te mbyllur ato boshlleqe qe ekzistojne tek Keshilli i Larte i Drejtesise. Nga ana tjeter kerkohet domosdoshmerisht qe edhe Parlamenti edhe vete aktoret politike institucionale te bashkepunojne per te ndertuar nje raport te shendoshe ne menyre qe edhe njerezit e korruptuar ne drejtesi te gjejne nje klime te forte bashkepunuese te mos gjejne boshlleqe per te operuar pastaj ne nje klime qe u intereson vetem atyre qe jane mesuar me korrupsionin. Keshilli i Larte i Drejtesise besoj ju e keni ndjekur ka pasur nje metodike te sakte per te penalizuar ata gjyqtare te korruptuar te cilet nuk kane qene ne rregullin e tyre por pastaj ka edhe nje hallke tjeter qe i jepet e drejta qofte gjyqtareve qofte Gjykates se Larte per te mbajtur qendrimin e fundit per sa i perket kritikave qe vijne nga Keshilli i Larte i Drejtesise.
Gazetari Zoti President ju sapo permendet mungesen e bashkepunimit konsensusit midis dy partive te medha dhe veshtiresine ne te cilen vihet shpeshhere posti dhe roli juaj. Ju jeni zgjedhur ne postin e Presidentit nga nje funksion i larte i Partise Demokratike. Por sot marredheniet mes jush dhe Kryetarit te Partise Demokratike Kryeministrit Sali Berisha dhe Kryetares se Parlamentit zonjes Jozefina Topalli marredheniet jane ulur ne thjesht institucionale. Perse mendoni se ka ndodhur keshtu
Presidenti Topi Une besoj se eshte nje lajm i mire qe marredheniet te jene institucionale gje qe tregon se Presidenti ka mbajtur pozicionin qe i dikton Kushtetuta. Pra po te ishte ndryshe do te akuzohesha qe po vazhdoj te ndjek linjen e nje partie politike. Fakti qe Presidenti ne menyre shume rigoroze eshte orientuar ne punen e tij ne konturet qe i dikton Kushtetuta tregon qe eshte lajmi i mire.
Gazetari Atehere a mund ta bej pyetjen ndryshe. A jeni i kenaqur me bashkepunimin qe keni me Kryeministrin Sali Berisha dhe Kryetaren e Kuvendit Jozefina Topalli per te gjitha ato ligje qe ju sapo i permendet qe duhet te kalojne
Presidenti Topi Eshte tjeter gje nese une duhet te diskutoj per raporte te nje karakteri me personal por besoj qe ai pozicion me detyron qe te mbizoterojne pikerisht keto marredhenie institucionale. Une asnjehere nuk i kam bere koment rrezimit te dekreteve ne Parlament sepse ia kam njohur kete atribut Parlamentit. Por nga ana tjeter ju siguroj qe Presidenti asnjehere nuk eshte intimiduar qofte nga kritikat ose presionet politike perkundrazi kam qene i qete ne pozicionin tim dhe vazhdoj te jem i qete dhe do te vazhdoj ta mbaj me shume korrektesi e gjakftohtesi pozicionin deri ne perfundim te mandatit.
Gazetari Zoti Topi sa e veshtire eshte per nje President si ne rastin tuaj ne Shqiperi te kryeje funksionin e tij ne klimen e nje polarizimi te madh mes dy forcave kryesore edhe ne mungesen e bashkepunimit. A ka raste qe ju e ndjeni veten te paralizuar per shkak te mungeses se kompromisit mes dy forcave kryesore
Presidenti Topi Ketu nuk eshte ceshtja a ndihet personalisht apo individualisht Presidenti. Ketu eshte nje keqardhje qe institucionet ne pergjithesi ne mungesen e klimes se bashkepunimit perfshire ketu edhe institucionin e Presidentit ndihen jo ne rolin e tyre te plote sepse kur gjerat shkojne mire sigurisht shkojne mire per te gjithe. Ju e keni pare qe edhe ne kushtet e mungeses se dialogut institucioni i Presidentit nuk ka ndenjur spektator perkundrazi eshte vendosur ne rolin e interlokutorit pa dyshim edhe me pelqimin dhe vullnetin e partive politike ka vene ne dispozicion edhe ambientet e institucionit e natyrisht ajo qe keni ndjekur ka qene totalisht ne transparence te plote. Eshte se fundmi vullneti i partive politike per te gjetur konsensusin per te gjetur bashkepunimin dhe per ta ushtruar ate ne funksion edhe te detyrimeve qe kane perpara qytetareve sepse jane ata qe jane votuar nga populli edhe ne zgjedhjet e fundit parlamentare dhe kete duhet ta demonstrojne natyrisht ne Kuvendin e Shqiperise.
Gazetari Zoti President gjate qendrimit ne Nju Jork ju u takuat edhe me Kryeministrin e Greqise Papandreu. Kohet e fundit Greqia ka shfaqur perseri interes per marreveshjen kufitare ujore mes te dy vendeve. Marreveshja e kaluar u hodh poshte nga Gjykata Kushtetuese per shkak te nje sere shkeljesh. A mendoni se Shqiperia eshte e pergatitur per rinegociimin e marreveshjesh dhe cfare duhet te marre parasysh ne bisedime kete here
Presidenti Topi Ketu problemi eshte qe kerkohet nje vullnet i dyanshem per te gjetur metodiken sepse per tu futur ne rinegociim kerkohet edhe vullneti i pales greke. Por une mendoj qe jane disa rruge te mundshme qe mund te konsiderohen rruge ne parim. Nuk jam une ketu sot per te thene se cila rruge duhet te ndiqet por duhet marre ne konsiderate patjeter vendimi i Gjykates Kushtetuese te Shqiperise i cili praktikisht konsiderohet si institucioni qe eshte garant i Kushtetutes. Rruget jane te hapura. Mund te kete rruge te cila konsiderohen te rinegociimit por mund te kete edhe rruge te cilat cojne ne aplikimin e vendimeve te gjykatave nderkombetare me pelqimin e te dyja paleve natyrisht. Asgje nuk eshte e mbyllur gjithcka eshte e hapur.
Gazetari Zoti President a mendoni se nga pervoja e heres se kaluar per nje marreveshje kaq te rendesishme strategjike mund te themi per Shqiperine pati shkelje kushtetuese a duhet te kishte mbajtur dikush pergjegjesi per nje gje te tille
Presidenti Topi Kjo eshte ceshtje e pergjegjesise se cdo individi cdo institucioni. Une mendoj qe perderisa ka folur Gjykata Kushtetuese cdo koment mbi kete qe ka ndodhur do te ishte i tepert sot.
Gazetari Zoti President edhe nje pyetje te fundit. Nga takimet qe ju keni pasur ne Shtetet e Bashkuara me diasporen shqiptare ne fakt ju bete thirrje per nje bashkim te komunitetit shqiptar. Cfare roli mendoni se mund te luaje Shqiperia per komunitetin shqiptar ketu ne Shteteve te Bashkuara
Presidenti Topi Une mendoj ate qe kam ushtruar une gjate ketyre diteve ketu duke dialoguar me te gjithe me te gjithe perfaqesuesit duke u dhene mesazhe te mirekuptimit sepse per fat te keq ndonjehere polarizimi i jetes politike ne Shqiperi demonstrohet edhe ne diaspore. Une mendoj qe ceshtjet qe na bashkojne jane ceshtje thelbesore. Ajo qe kemi bere dhe kemi arritur sidomos me njohjen e pavaresise se Kosoves legjitimitetit te saj eshte nje nga elementet qe duhet te na bashkoje. Une kam marre mesazhe shume te mira nga diaspora kam vizituar te gjitha perfaqesite fetare kam marre kontakt me te gjithe njerezit qe mund te kene bindje te ndryshme por e rendesishme eshte qe te gjithe se bashku sidomos diaspora e cila ka luajtur ne dekada rolin e ambasadorit per Shqiperine besoj qe duke u bashkuar duke qene bashke dhe e sintonizuar edhe fuqia e zerit te saj do te jete pa dyshim me e madhe.
Gazetari Zoti President ju faleminderit
Presidenti Topi Dhe une ju falenderoj shume
Presidenti i Republikes Prof. Dr. Bamir Topi dha sot nje interviste per programin Ditari te Zerit te Amerikes VOA gazetarit Arben Xhixho ne permbyllje te vizites se tij ne Shtetet e Bashkuara te Amerikes ku Kryetari i Shtetit mori pjese ne Sesionin e 65-te te Asamblese se Pergjithshme te Organizates se Kombeve te Bashkuara.
Gazetari Kemi tani kenaqesine te kemi Presidentin Topi te ftuar nga studioja e Zerit te Amerikes ne Nju Jork. Zoti President mirembrema
Presidenti Topi Mirembrema Arben
Gazetari Zoti Topi ne fjalimin tuaj para Asamblese se Pergjithshme ju vute ne dukje arritjet e vendit tuaj si pranimi ne NATO dhe hapat drejt integrimit ne Bashkimin Evropian. E megjithate Shqiperia vendi juaj ndodhet sot ne nje udhekryq anetaresimi ne Bashkimin Evropian por nga ana tjeter megjithese ka kaluar me shume se nje vit ende nuk ka zgjidhur dot problemin me zgjedhjet e pergjithshme. Perse eshte kaq e veshtire arritja e konsensusit midis dy partive kryesore
Presidenti Topi Natyrisht qe kjo eshte nje pyetje qe i takon lidershipit te partive kryesore politike ne Shqiperi. Gjithsesi Presidenti i Republikes nuk mund te rrije pa u shprehur pa dhene qendrimin e tij edhe per ceshtje te rendesishme te politikes shqiptare. Pozicioni kushtetues i Presidentit eshte qe te inkurajoje dialogun politik midis paleve por nga ana tjeter te mbaje edhe qendrimet e duhura natyrisht ne perputhje me kornizen kushtetuese. Ju keni te drejte kur thoni qe ende klima politike ne Shqiperi eshte e trazuar sepse ende nuk kemi nje bashkepunim thelbesor per reformat kryesore te cilat domosdoshmerisht kerkojne nje bashkepunim dhe votim pertej asaj qe konsiderohet mazhorance e thjeshte ne Parlament. E kam fjalen ketu per ligje qe kane te bejne me sistemin e drejtesise disa prej te cilave kerkojne nje votim te cilesuar. E kam fjalen per votimin e institucioneve te rendesishme te cilat kerkojne gjithashtu nje votim me shume se ai i thjeshti kam parasysh ketu votimin per Avokatin e Popullit. Nga ana tjeter e kam fjalen per ngritjen e disa institucioneve te cilat domosdoshmerisht e kerkon koha funksionimi i ekonomise se tregut dhe konsolidimi i shtetit ligjor sikurse eshte Gjykata Administrative. Mora ketu ne konsiderate dy tre shembuj per te thene qe vullneti politik shprehet pikerisht ne votimin e ceshtjeve te rendesishme te cilat kerkojne domosdoshmerish bashkepunimin midis pozites dhe opozites.
Gazetari Zoti Topi nje nder kritikat e vazhdueshme qe i behen Shqiperise eshte shkalla e larte e korrupsionit. Institucioni qe duhet te luftoje korrupsionin pra sistemi i drejtesise eshte akuzuar vete si i korruptuar. Cfare roli mund te luani ju si Kreu i Shtetit dhe si Kryetari i Keshillit te Larte te Drejtesise ne luften kunder korrupsionit
Presidenti Topi Une mendoj qe ceshtja e luftes kunder korrupsionit eshte detyrimisht nje ceshtje per te cilen duhet te luftojne te gjithe te gjitha institucionet. Vertete Presidenti eshte Kryetari i Keshillit te Larte te Drejtesise por ju e dini qe vete Keshilli i Larte i Drejtesise perbehet nga autoritete te gjyqesorit qe vijne nga vete gjyqesori por vijne edhe nga Parlamenti. Pra prej me shume se nje viti kemi nje handikap per sa i perket edhe funksionimit te Konferences Gjyqesore e cila sipas ligjit duhet te ishte organizuar pikerisht mbi bazen e nje ligji te miratuar ne Parlament. Fakti qe edhe kjo kerkon me shume se sa nje votim te thjeshte e ka detyruar gjyqesorin qe te veteorganizohet me predispozicionin per te mbyllur ato boshlleqe qe ekzistojne tek Keshilli i Larte i Drejtesise. Nga ana tjeter kerkohet domosdoshmerisht qe edhe Parlamenti edhe vete aktoret politike institucionale te bashkepunojne per te ndertuar nje raport te shendoshe ne menyre qe edhe njerezit e korruptuar ne drejtesi te gjejne nje klime te forte bashkepunuese te mos gjejne boshlleqe per te operuar pastaj ne nje klime qe u intereson vetem atyre qe jane mesuar me korrupsionin. Keshilli i Larte i Drejtesise besoj ju e keni ndjekur ka pasur nje metodike te sakte per te penalizuar ata gjyqtare te korruptuar te cilet nuk kane qene ne rregullin e tyre por pastaj ka edhe nje hallke tjeter qe i jepet e drejta qofte gjyqtareve qofte Gjykates se Larte per te mbajtur qendrimin e fundit per sa i perket kritikave qe vijne nga Keshilli i Larte i Drejtesise.
Gazetari Zoti President ju sapo permendet mungesen e bashkepunimit konsensusit midis dy partive te medha dhe veshtiresine ne te cilen vihet shpeshhere posti dhe roli juaj. Ju jeni zgjedhur ne postin e Presidentit nga nje funksion i larte i Partise Demokratike. Por sot marredheniet mes jush dhe Kryetarit te Partise Demokratike Kryeministrit Sali Berisha dhe Kryetares se Parlamentit zonjes Jozefina Topalli marredheniet jane ulur ne thjesht institucionale. Perse mendoni se ka ndodhur keshtu
Presidenti Topi Une besoj se eshte nje lajm i mire qe marredheniet te jene institucionale gje qe tregon se Presidenti ka mbajtur pozicionin qe i dikton Kushtetuta. Pra po te ishte ndryshe do te akuzohesha qe po vazhdoj te ndjek linjen e nje partie politike. Fakti qe Presidenti ne menyre shume rigoroze eshte orientuar ne punen e tij ne konturet qe i dikton Kushtetuta tregon qe eshte lajmi i mire.
Gazetari Atehere a mund ta bej pyetjen ndryshe. A jeni i kenaqur me bashkepunimin qe keni me Kryeministrin Sali Berisha dhe Kryetaren e Kuvendit Jozefina Topalli per te gjitha ato ligje qe ju sapo i permendet qe duhet te kalojne
Presidenti Topi Eshte tjeter gje nese une duhet te diskutoj per raporte te nje karakteri me personal por besoj qe ai pozicion me detyron qe te mbizoterojne pikerisht keto marredhenie institucionale. Une asnjehere nuk i kam bere koment rrezimit te dekreteve ne Parlament sepse ia kam njohur kete atribut Parlamentit. Por nga ana tjeter ju siguroj qe Presidenti asnjehere nuk eshte intimiduar qofte nga kritikat ose presionet politike perkundrazi kam qene i qete ne pozicionin tim dhe vazhdoj te jem i qete dhe do te vazhdoj ta mbaj me shume korrektesi e gjakftohtesi pozicionin deri ne perfundim te mandatit.
Gazetari Zoti Topi sa e veshtire eshte per nje President si ne rastin tuaj ne Shqiperi te kryeje funksionin e tij ne klimen e nje polarizimi te madh mes dy forcave kryesore edhe ne mungesen e bashkepunimit. A ka raste qe ju e ndjeni veten te paralizuar per shkak te mungeses se kompromisit mes dy forcave kryesore
Presidenti Topi Ketu nuk eshte ceshtja a ndihet personalisht apo individualisht Presidenti. Ketu eshte nje keqardhje qe institucionet ne pergjithesi ne mungesen e klimes se bashkepunimit perfshire ketu edhe institucionin e Presidentit ndihen jo ne rolin e tyre te plote sepse kur gjerat shkojne mire sigurisht shkojne mire per te gjithe. Ju e keni pare qe edhe ne kushtet e mungeses se dialogut institucioni i Presidentit nuk ka ndenjur spektator perkundrazi eshte vendosur ne rolin e interlokutorit pa dyshim edhe me pelqimin dhe vullnetin e partive politike ka vene ne dispozicion edhe ambientet e institucionit e natyrisht ajo qe keni ndjekur ka qene totalisht ne transparence te plote. Eshte se fundmi vullneti i partive politike per te gjetur konsensusin per te gjetur bashkepunimin dhe per ta ushtruar ate ne funksion edhe te detyrimeve qe kane perpara qytetareve sepse jane ata qe jane votuar nga populli edhe ne zgjedhjet e fundit parlamentare dhe kete duhet ta demonstrojne natyrisht ne Kuvendin e Shqiperise.
Gazetari Zoti President gjate qendrimit ne Nju Jork ju u takuat edhe me Kryeministrin e Greqise Papandreu. Kohet e fundit Greqia ka shfaqur perseri interes per marreveshjen kufitare ujore mes te dy vendeve. Marreveshja e kaluar u hodh poshte nga Gjykata Kushtetuese per shkak te nje sere shkeljesh. A mendoni se Shqiperia eshte e pergatitur per rinegociimin e marreveshjesh dhe cfare duhet te marre parasysh ne bisedime kete here
Presidenti Topi Ketu problemi eshte qe kerkohet nje vullnet i dyanshem per te gjetur metodiken sepse per tu futur ne rinegociim kerkohet edhe vullneti i pales greke. Por une mendoj qe jane disa rruge te mundshme qe mund te konsiderohen rruge ne parim. Nuk jam une ketu sot per te thene se cila rruge duhet te ndiqet por duhet marre ne konsiderate patjeter vendimi i Gjykates Kushtetuese te Shqiperise i cili praktikisht konsiderohet si institucioni qe eshte garant i Kushtetutes. Rruget jane te hapura. Mund te kete rruge te cila konsiderohen te rinegociimit por mund te kete edhe rruge te cilat cojne ne aplikimin e vendimeve te gjykatave nderkombetare me pelqimin e te dyja paleve natyrisht. Asgje nuk eshte e mbyllur gjithcka eshte e hapur.
Gazetari Zoti President a mendoni se nga pervoja e heres se kaluar per nje marreveshje kaq te rendesishme strategjike mund te themi per Shqiperine pati shkelje kushtetuese a duhet te kishte mbajtur dikush pergjegjesi per nje gje te tille
Presidenti Topi Kjo eshte ceshtje e pergjegjesise se cdo individi cdo institucioni. Une mendoj qe perderisa ka folur Gjykata Kushtetuese cdo koment mbi kete qe ka ndodhur do te ishte i tepert sot.
Gazetari Zoti President edhe nje pyetje te fundit. Nga takimet qe ju keni pasur ne Shtetet e Bashkuara me diasporen shqiptare ne fakt ju bete thirrje per nje bashkim te komunitetit shqiptar. Cfare roli mendoni se mund te luaje Shqiperia per komunitetin shqiptar ketu ne Shteteve te Bashkuara
Presidenti Topi Une mendoj ate qe kam ushtruar une gjate ketyre diteve ketu duke dialoguar me te gjithe me te gjithe perfaqesuesit duke u dhene mesazhe te mirekuptimit sepse per fat te keq ndonjehere polarizimi i jetes politike ne Shqiperi demonstrohet edhe ne diaspore. Une mendoj qe ceshtjet qe na bashkojne jane ceshtje thelbesore. Ajo qe kemi bere dhe kemi arritur sidomos me njohjen e pavaresise se Kosoves legjitimitetit te saj eshte nje nga elementet qe duhet te na bashkoje. Une kam marre mesazhe shume te mira nga diaspora kam vizituar te gjitha perfaqesite fetare kam marre kontakt me te gjithe njerezit qe mund te kene bindje te ndryshme por e rendesishme eshte qe te gjithe se bashku sidomos diaspora e cila ka luajtur ne dekada rolin e ambasadorit per Shqiperine besoj qe duke u bashkuar duke qene bashke dhe e sintonizuar edhe fuqia e zerit te saj do te jete pa dyshim me e madhe.
Gazetari Zoti President ju faleminderit
Presidenti Topi Dhe une ju falenderoj shume