K(A)OS(K)OVA
Mbetja e UNMIK-ut si instanc pushtetore edhe pas 15 qershorit, kur pritet t hyj n fuqi Kushtetuta e shtetit t pavarur t Kosovs, sht shenj e kaosit pushtetor q do t vazhdoj n kt vend. Psikologjia pushtetore e UNMIK-ut, e cimentuar n kta nnt vjet, zor se mund t rrnjoset me fardo konfigurimi t Ban Ki Munit ose t kujtdo tjetr. UNMIK-u n kta nnt vjet ka pasur n duart e veta pushtetin legjislativ, pushtetin ekzekutiv dhe pushtetin gjyqsor, t gjitha n duart e nj personi, t Prfaquesit Special. UNMIK-u ka menaxhuar edhe t gjitha ndrmarrjet publike, e ka administruar edhe privatizimin dhe e ka prfaqsuar Kosovn.
Pushteti monarkik i UNMIK-ut, me nj kso prvoje dhe vemas pasojat e abuzimit t ktij pushteti, vrtet nuk do t mund t rikonfigurohen. E vetmja mnyr e shkputjes nga ajo prvoj e keqe e qeverisjes dhe e administrimit, ka qen largimi i plot i UNMIK-ut. Pra, nse UNMIK-u vazhdon t jet prezent si instanc pushteti edhe m tutje, kaosi do t jet i paevitueshm. Institucionet e Kosovs do t prpiqen t luajn rolin e institucioneve t nj shteti t pavarur, por prezenca e UNMIK-ut sht dshmi se ato nuk jan prfaqsuese t nj shteti t pavarur. Rivaliteti mes tyre do t mbikqyret nga EULEX-i, nj instanc tjetr e nj pushteti n hije i Bashkimit Europian. EULEXI do t ket mandatin e mbikqyrjes dhe t vlersimit t veprimeve e t vendimeve t institucioneve t Kosovs, por ky mandat de facto e bn at nj pushtet m vete, ose nj hiperpushtet. Piter Fejti, faktikisht e ka kapacitetin e mandatit t Pfaqsuesit Special, pr t anuluar vendimet q nuk jan n frymn e Planit Gjithprfshirs t Marti Ahtisarit. Kjo do t thot se EULEXI do t jet nj pushtet rivalizues edhe me institucionet e Kosovs e edhe me UNMIK-un e rikonfiguruar.
Por, kaosi pushtetor n Kosov do t jet edhe m i gjer, fal indiferencs s UNMIK-ut dhe t institucioneve t vendit, n periudhn tranzitore, gjat s cils po nxjerr krye nj pushtet paralel i serbve. Lejimi i zgjedhjeve lokale e parlamentare serbe n Kosov, ka krijuar bazat e krijimit t kuvendeve komunale po edhe t Kuvendit t serbve t Kosovs e t Metohis.
Kto organe paralele, t cilat po konstituohen kto dit, do t paarqesin penges serioze pr zbatimin e Kushtetuts dhe t ligjeve n Kosov. N fakt, lindja e ktij monstrumi t ri t pushtetit paralel, sht rezultat i strategjis s UNMIK-ut, i cili duke e lejuar lindjen e ktij monstrumi, i ka siguruar vetes prezencn n Kosov. Serbia dhe serbt e Kosovv ka koh q prsrisin se e pranojn vetm pushtetin e UNMIK-ut. Ndrsa, UNMIK-u nga ana e vet, duke lejuar mbajtjen e zgjedhjeve serbe dhe konstituimin e struturave paralele, i ka siguruar vets mbijetesn, sepse tash vetm UNMIK-u mund t qeveris n pjesn e rebeluar t Kosovs. Emrimi i Galuqit si administrator i Zveanit, tregon se atje do t instalohen figura proserbe, t veshur me pushtetin e UNMIK-ut. N fakt, mnyra si qeveris UNMIK-u, u prgjigjet plotsisht interesave t krimit t organizuar, sepse ka disa muaj q UNMIK-u e ka ln veriun e Kosovs pa dogana, ashtu q n Kosov hyn mall n vler t miliona eurove, t cilat prfundojn n xhepat e kontrabandistve dhe t kriminelve t pushtetit paralel serb dhe t kompanjonve t tyre unmikian dhe shqiptar. Prandaj, mbetja e UNMIK-ut si instanc pushtetore n Kosov, ka rrezik q do ta shndrroj Kosovn, vemas Kosovn veriore, n nj vatr kronike t kontrabands e t krimit t organizuar. Nse ky pakt i UNMIK-ut me serbt n veri dhe me Serbin legjitimohet me nj mandat t ri t UNMIK-ut, ather qeveria e Kosovs do t jet e pafuqishme pr ta luftuar kontrabandn dhe krimin e orgnizuar. Qeveria e Kosovs do t jet si nj dirigjent me duar t lidhura.
Nga prvojat e hidhura t viteve t kaluara dihet se shum zyrtar t UNMIK-ut kan qen t prfshir n korrupsion dhe n krime, por asnj prej tyre nuk sht prball me drejtsin. Ata n Kosov kan qen m t mbrojtur se lopt n Indi.
Pranimi q i kan
zyrtart m t lart t vendit prezencs s re UNMIK-ut n Kosov, sht prov e pafuqis s tyre. Kryetari i Kuvendit duke u munduar ta fsheh pafuqin e institucioneve t vendit, ka arsyetuar se meq UNMIK-u nuk ka qen armiqsor, duhet t vazhdoj t mbetet n Kosov! Por, me ksi kriteri do t mund t shpallej konkurs ndrkombtar, pr subjekte sa m miqsore, q tu ofrohet mikpritje nga Kosova! N at rast UNMIK-u me siguri se nuk do ta fitonte konkursin.
Por, nj shtet i pavarur nuk bn kualifikime t ktilla. N nj shtet t pavarur, nuk ka vend pr disa instanca pushtetore njhersh, midis t cilave edhe t nj pushteti me prvoj tipike koloniale sikundr ka qen UNMIK-u.
Por, dardha e ka bishtin prapa. Prandaj, nse ky pushtet me prvoj t hidhur koloniale vazhdon ty mbetet n Kosov, me cilsime pushtetore, ather ka rrezik q qarqt e inkurajuara antikosovare, n krye me Rusin, t tentojn ta hapin edhe nj her pr negociata direkte shtjen e Kosovs. Me nj Bashkim Europian t prar lidhur me Kosovn e me nj Amerik q nga nntori i ktij vitit mund t udhhiqet nga nj politikan i paprvoj n kaosin e Ballkanit, si Barak Obama, edhe kjo fatkeqsi sht e mundshme.
Pushteti monarkik i UNMIK-ut, me nj kso prvoje dhe vemas pasojat e abuzimit t ktij pushteti, vrtet nuk do t mund t rikonfigurohen. E vetmja mnyr e shkputjes nga ajo prvoj e keqe e qeverisjes dhe e administrimit, ka qen largimi i plot i UNMIK-ut. Pra, nse UNMIK-u vazhdon t jet prezent si instanc pushteti edhe m tutje, kaosi do t jet i paevitueshm. Institucionet e Kosovs do t prpiqen t luajn rolin e institucioneve t nj shteti t pavarur, por prezenca e UNMIK-ut sht dshmi se ato nuk jan prfaqsuese t nj shteti t pavarur. Rivaliteti mes tyre do t mbikqyret nga EULEX-i, nj instanc tjetr e nj pushteti n hije i Bashkimit Europian. EULEXI do t ket mandatin e mbikqyrjes dhe t vlersimit t veprimeve e t vendimeve t institucioneve t Kosovs, por ky mandat de facto e bn at nj pushtet m vete, ose nj hiperpushtet. Piter Fejti, faktikisht e ka kapacitetin e mandatit t Pfaqsuesit Special, pr t anuluar vendimet q nuk jan n frymn e Planit Gjithprfshirs t Marti Ahtisarit. Kjo do t thot se EULEXI do t jet nj pushtet rivalizues edhe me institucionet e Kosovs e edhe me UNMIK-un e rikonfiguruar.
Por, kaosi pushtetor n Kosov do t jet edhe m i gjer, fal indiferencs s UNMIK-ut dhe t institucioneve t vendit, n periudhn tranzitore, gjat s cils po nxjerr krye nj pushtet paralel i serbve. Lejimi i zgjedhjeve lokale e parlamentare serbe n Kosov, ka krijuar bazat e krijimit t kuvendeve komunale po edhe t Kuvendit t serbve t Kosovs e t Metohis.
Kto organe paralele, t cilat po konstituohen kto dit, do t paarqesin penges serioze pr zbatimin e Kushtetuts dhe t ligjeve n Kosov. N fakt, lindja e ktij monstrumi t ri t pushtetit paralel, sht rezultat i strategjis s UNMIK-ut, i cili duke e lejuar lindjen e ktij monstrumi, i ka siguruar vetes prezencn n Kosov. Serbia dhe serbt e Kosovv ka koh q prsrisin se e pranojn vetm pushtetin e UNMIK-ut. Ndrsa, UNMIK-u nga ana e vet, duke lejuar mbajtjen e zgjedhjeve serbe dhe konstituimin e struturave paralele, i ka siguruar vets mbijetesn, sepse tash vetm UNMIK-u mund t qeveris n pjesn e rebeluar t Kosovs. Emrimi i Galuqit si administrator i Zveanit, tregon se atje do t instalohen figura proserbe, t veshur me pushtetin e UNMIK-ut. N fakt, mnyra si qeveris UNMIK-u, u prgjigjet plotsisht interesave t krimit t organizuar, sepse ka disa muaj q UNMIK-u e ka ln veriun e Kosovs pa dogana, ashtu q n Kosov hyn mall n vler t miliona eurove, t cilat prfundojn n xhepat e kontrabandistve dhe t kriminelve t pushtetit paralel serb dhe t kompanjonve t tyre unmikian dhe shqiptar. Prandaj, mbetja e UNMIK-ut si instanc pushtetore n Kosov, ka rrezik q do ta shndrroj Kosovn, vemas Kosovn veriore, n nj vatr kronike t kontrabands e t krimit t organizuar. Nse ky pakt i UNMIK-ut me serbt n veri dhe me Serbin legjitimohet me nj mandat t ri t UNMIK-ut, ather qeveria e Kosovs do t jet e pafuqishme pr ta luftuar kontrabandn dhe krimin e orgnizuar. Qeveria e Kosovs do t jet si nj dirigjent me duar t lidhura.
Nga prvojat e hidhura t viteve t kaluara dihet se shum zyrtar t UNMIK-ut kan qen t prfshir n korrupsion dhe n krime, por asnj prej tyre nuk sht prball me drejtsin. Ata n Kosov kan qen m t mbrojtur se lopt n Indi.
Pranimi q i kan
zyrtart m t lart t vendit prezencs s re UNMIK-ut n Kosov, sht prov e pafuqis s tyre. Kryetari i Kuvendit duke u munduar ta fsheh pafuqin e institucioneve t vendit, ka arsyetuar se meq UNMIK-u nuk ka qen armiqsor, duhet t vazhdoj t mbetet n Kosov! Por, me ksi kriteri do t mund t shpallej konkurs ndrkombtar, pr subjekte sa m miqsore, q tu ofrohet mikpritje nga Kosova! N at rast UNMIK-u me siguri se nuk do ta fitonte konkursin.
Por, nj shtet i pavarur nuk bn kualifikime t ktilla. N nj shtet t pavarur, nuk ka vend pr disa instanca pushtetore njhersh, midis t cilave edhe t nj pushteti me prvoj tipike koloniale sikundr ka qen UNMIK-u.
Por, dardha e ka bishtin prapa. Prandaj, nse ky pushtet me prvoj t hidhur koloniale vazhdon ty mbetet n Kosov, me cilsime pushtetore, ather ka rrezik q qarqt e inkurajuara antikosovare, n krye me Rusin, t tentojn ta hapin edhe nj her pr negociata direkte shtjen e Kosovs. Me nj Bashkim Europian t prar lidhur me Kosovn e me nj Amerik q nga nntori i ktij vitit mund t udhhiqet nga nj politikan i paprvoj n kaosin e Ballkanit, si Barak Obama, edhe kjo fatkeqsi sht e mundshme.