Mësimi nga mbajtja e zgjedhjeve

Zgjedhjet komunale në Kosovë dëshmuan përkushtimin qytetar të votuesve të Kosovës për të dalë në zgjedhje edhe tri herë me radhë për të njëjtën çështje

Zgjedhjet komunale n Kosov dshmuan prkushtimin qytetar t votuesve t Kosovs pr t dal n zgjedhje edhe tri her me radh pr t njjtn shtje, duke e prcaktuar me vot qeverisjen e ardhshme katrvjeare, por gjithashtu dshmuan edhe kulturn e lart t partive politike, t cilat ditn ta bnin dhe ta onin deri n fund garn politike, duke dshmuar q Kosova tashm ka nj standard t lart n organizimin e zgjedhjeve q nuk dallon n standarde prej vendeve t Bashkimit Evropian.

Prfundimi i zgjedhjeve pr pozitn e kryetarit t komuns s Gjilanit q u mbajtn tri her me radh solli edhe prfundimin e maratons zgjedhore pr komunat e Kosovs q kishte nisur m 15 nntor t vitit t kaluar. Duke pasur parasysh q kto ishin zgjedhjet e para t organizuara vet dhe me ligjet e Republiks s Kosovs e duke mos pasur nj prvoj n procesin e ankesave e t prsritjes s zgjedhjeve, mund t thuhet se i gjith procesi prfundoi mir, se kto ishin zgjedhje t ndershme, t drejta dhe fer e si t tilla morn vlersimin m t lart nga monitoruesit e vendit dhe ata ndrkombtar si dhe u vlersuan mir nga institucionet prkatse ndrkombtare. Ajo q bie n sy, sht prkushtimi i qytetarve q nprmjet pjesmarrjes dhe vots s tyre t ndikojn n przgjedhjen e politiks qeverisse. Kjo dshmon n radh t par se qytetari i beson vots s tij, mandej se beson dhe sht i bindur se dalja n zgjedhje sht mnyra m e mir e m demokratike pr t ndikuar n qeverisje, pr t
ndryshime apo pr t vazhduar rrugn e nisur. Zakonisht, nse n nj vend, si ndodhi te ne, rastis q zgjedhjet n disa mjedise apo n disa vendvotime t prsriten disa her, ather ndodh rndom q numri i votuesve t bjer n secilin votim t radhs. Kjo n Kosov nuk ndodhi, madje n disa komuna, si njsi themelore t qeverisjes, pjesmarrja u shtua, q dshmon prkushtimin qytetar, por edhe vullnetin e partive dhe t koalicioneve politike q me ngulm t angazhohen q programi dhe vizioni i tyre t fitoj. Kosova pavarsisht prej rezultateve t arritura pr secilin subjekt politik ka dal e fituar nga kto zgjedhje, q edhe mund t shrbejn model pr rajonin, por duke respektuar t gjitha format dhe normat ligjore subjektet e caktuara i kan
ankesat dhe n fund i kan pranuar vendimet e gjykatave dhe t Komisionit Qendror Zgjedhor dhe i kan pranuar rezultatet e zgjedhjeve duke i ofruar bashkpunim fituesit gjat mandatit t ardhshm qeveriss, q vrteton logjikn e puns institucionale dhe t kqyrjes s procesit zgjedhor si nj gar t zakonshme pr t fituar besimin e qytetarve t shprehur nprmjet vots s lir.

Msimi tjetr ka t bj me rregullativn zgjedhore me thjeshtimin e procedurave me qartsimin e gjith procesit, t pjesmarrjes, t numrimit dhe t shpalljes s rezultateve dhe t procesit t kontestimit e t pranimit t rezultateve. Do t bhen, fal prvojave t fituara, ndrrime n dhe rreth Komisionit Qendror Zgjedhor dhe n ligjet prkatse pr zgjedhjet.

Msimi tjetr sht nj prvoj e mir se si duhet zhvilluar n t ardhmen propaganda, si t bhet ajo m pak e kushtueshme dhe m shum e efektshme. N kt u nxor nj prvoj se votuesi i Kosovs nuk e do dhe nuk i jep prkrahje dhuns s ashpr, akuzave e fyerjeve dhe metodave t prdorura n fushat q nuk konsiderohen t ndershme. Rasti i Prishtins dhe rasti i Gjilanit e dshmuan kt dhe sht mir q kjo u dshmuan si goditje koks pr dy partit m t mdha t Kosovs. Varet se sa partit politike do t msojn nga kto psime dhe sa n t ardhmen do t respektojn dinjitetin e qytetarit dhe pacenueshmrin e vots si prcaktim i lir e individual i votuesit. Kto zgjedhje dshmuan se fitoren e prcaktuan jo votuesit tradicional, jo militantt partiak, por pikrisht votuesit q mendonin me kok t vet, q fushatn e merrnin seriozisht si nj premtim elektoral e para se gjithash si nj program qeverisjeje t subjektit, partis apo kandidatit garues. Pra, kemi t bjm me vetdijesim t votuesit dhe me peshn e vots dhe me besim n sistemin zgjedhor, si ky n przgjedhjen e qeverisjes dhe n prcaktimin e bartsve t saj.

Msimi tjetr nga kto zgjedhje ishte brja e koalicioneve. Prderisa hern e par shumica drmuese e partive politike garuan vetm me pretendimet se secila prej tyre do t fitoj, n radhn e dyt dhe t tret t zgjedhjeve u bn koalicionet ndrmjet pothuajse t gjitha subjekteve politike garuese. Ajo q sht karakteristik e ktyre koalicioneve, sht se nuk u shfrytzua fare koalicioni qeveriss n nivel t shtetit dhe nuk pati rast q dy partit kryesore, PDK e LDK, t garojn s bashku apo q t ndajn komunat ndrmjet veti, konkretisht vendin e kryetarit t komuns, i cili sipas ligjeve, ka kompetenca t mdha q jan prcaktuese pr kahet e politiks edhe zhvillimore edhe tjetr t komuns. Fakt ishte se pikrisht kto dy parti q e krijojn koalicionin e madh stabilizues n nivel t Kosovs, ishin konkurrentt kryesor n nivelin lokal dhe ndrmjet tyre zhvillohej lufta m e ashpr, madje n disa raste, kur partia e tret, AAK-ja ose n disa raste AKR-ja, ishin n gar pr kryetar komune, kto dy parti nuk patn ndonj politik parimore t ndihms dhe t prkrahjes s prbashkt. Ndoshta n kt ndikoi prcaktimi i fort lokal q bnin koalicionet n baz t interesave t tyre lokale e rajonale q ndonjher edhe mund t prodhoj politik t mir n shfrytzimin e resurseve e performancave lokale e ndonjher bn mir edhe n demokratizimin e brendshm t subjekteve politike, deri n masn q kjo t mos kaloj n nj shprndarje lokale apo n nj federalizm t partive politike brenda Kosovs dhe n prodhimin e liderve dhe t politikave krahinore.

Kush fitoi e kush humbi n kto zgjedhje? Duket se u ruajt pak a shum raporti i dshmuar n zgjedhjet kombtare, mirpo tendencat e kaheve t ardhshme u vrejtn mir pr t gjitha partit, si n numrin e votuesve t tyre, ashtu edhe n shtrirjen gjeografike dhe n bastionet e tyre m t forta. Kto procese do t prfundojn n zgjedhjet kombtare q duhet t mbahen vjeshtn e vitit t ardhshm q domosdo do t sjellin ndryshime n koalicionin e ardhshm qeveriss ose, s paku, n ndrtimin e programit t ardhshm qeveriss, ku do t shprehet m shum ose m pak ndikimi i subjektit t caktuar politik. Konkretisht, PDK-ja humbi Kamenicn, LDK-ja humbi Suharekn, ndrsa AAK-ja fitoi nj komun m shum, pra Suharekn. Duke mos llogaritur komunat e reja, q edhe ashtu shprehin ndikimin partiak brenda regjionit, partit jan gati aty ku ishin, por me nj lvizje t theksuar apo t vrejtur t elektoratit q u shpreh n fitimin apo n humbjen e vendeve t kshilltarve komunal n asamblet e komunave t Kosovs.