Pse është kaq popullor “Agimi i Artë”

endimet e ekspertëve kanë dalë në një përfundim. Kriza ekonomike është shkas për rritjen e grupeve ekstreme, si neonazistët, grupet anti-myslimane, etj.

Intervistë e Dr. Fabian Virchoë, New York University

Është vënë re një ringjallje të ndjenjave naziste. Pyetja e qartë është, përse?

Mendoj se para së gjithash, ne duhet të dallojmë mes grupeve neonaziste, që haptazi kanë të bëjnë me paraardhësit e tyre historik, si në Itali, lëvizja fashiste apo në Gjermani Lëvizja Kombëtare Socialiste; në njërën anë, dhe partitë e tjera në anën tjetër, që mund të quhen e ekstremit të djathtë që nuk janë të lidhura haptazi me këtë traditë politike. Grupet neonaziste në shumicën e vendeve evropiane janë të margjinalizuara, ndërsa shumë prej partive të ekstremit të djathtë apo të krahut të djathtë populist janë të gjitha mjaft të suksesshme.

Cila është arsyeja që fshihet pas kësaj? Cila është baza mbështetëse?

Në përgjithësi, unë do të thosha se nga njëra anë ka një traditë të gjatë të anti-të huajve, anti-emigracionit, qëndrime të theksuara në shumicën e vendeve evropiane. Dhe këto qëndrime forcohet edhe për grupe të tjera si, anti-myslimane, fushata të drejtuara nga grupe të caktuara, dhe pjesërisht të mbështetura nga institucione qeveritare në disa vende evropiane.

Pra, kjo çon në një situatë ku popullsia në disa vende mbështet partitë të ekstremit të djathtë apo të krahut të djathtë populist.

Ju thatë që midis grupeve ekstreme ka dallime. Çfarë dallimi ka mes lëvizjeve ultra së djathtës, lëvizjes së nacionalizmit dhe nazizmit?

Lëvizja neonaziste, haptazi është referuar në stilin dhe ideologjinë e Partisë Nacional Socialiste e Punëtorëve, në Gjermani para 1945, ose në lëvizjen italiane fashiste. Le të marrim rastin e udhëheqësit gjerman, Adolf Hitleri si modelin e tyre të roleve. Në kontrast me atë të partive të djathta populiste, mohojnë çdo lidhje me këtë histori politike dhe argumentojnë se ata janë në parim për të mbrojtur demokracinë dhe të drejtat themelore demokratike. Në fakt, ata janë anti-emigrant, ata janë në shumë raste anti-myslimane, duke mohuar këtë pjesë të drejtave të barabarta të popullsisë. Pra, këto grupe nuk kanë të bëjnë me demokracinë, por në dallim nga neonazistët nuk veprojnë në mënyrë të dhunshme.

Cili është statusi ligjor i lëvizjeve neonaziste nëpër Evropë?

Statusi ligjor në shumicën e vendeve është se ata mund të veprojë ligjërisht dhe haptazi.

Disa grupe neonaziste kanë qenë të ndaluar në Gjermani. Pra, ekzistojnë disa dallime. Por në përgjithësi ato mund të veprojnë mjaft hapur me përjashtim të rasteve, kur ata janë kthyer në grupe të dhunshme, atëherë sigurisht ata janë ndjekur penalisht.

A është neonaziizmi një ideologji do të jetë gjithnjë e më shumë popullore? Cili është vlerësimi juaj? A mendoni se ne tani jemi dëshmitarë të trendit afatgjatë të ideologjisë neonaziste?

Ka disa vende në krizë, ku këto grupe ekstreme kanë fituar popullaritet të madh.

Rasti i Greqisë, ku grupi neonazist, Agimi i Artë ka ndikim shumë të madh, sidomos tek të rinjtë. Në vende të tjera rreziku më i madh vjen nga grupet e krahut të djathtë popullit dhe grupeve anti-myslimane./Indeksonline.