Punojnë pa pushim, por roli i tyre nënvlerësohet, cili është funksioni i veshkave në organizëm?
ROME, 16 mars /ATSH/ – Sëmundja kronike e veshkave, një “armik i heshtur” deri në vitin 2040 mund të bëhet shkaku i pestë i vdekjeve në botë, shkruan salute.eu.
Veshkat punojnë pa pushim duke filtruar çdo ditë rreth 180 litra gjak, duke rregulluar nivelin e ujit dhe kripërave minerale, duke eliminuar toksinat dhe duke ndihmuar në kontrollin e presionit të gjakut.
Megjithatë, ato janë ndër organet më “të heshtura” të trupit të njeriut: kur sëmuren, shpesh nuk japin shenja të dukshme.
Për këtë arsye, sëmundja kronike e veshkave mund të përparojë për vite të tëra pa u diagnostikuar. Sipas vlerësimeve, deri në vitin 2040 kjo patologji mund të bëhet shkaku i pestë kryesor i vdekjeve në botë.
Aktualisht rreth 800 milionë persona jetojnë me këtë sëmundje, ndërsa vetëm në Itali preken rreth 5 milionë njerëz.
Ekspertët theksojnë se parandalimi nuk varet vetëm nga analizat mjekësore. Strategjia duhet të jetë shumëfaktoriale dhe të përfshijë një stil jetese të shëndetshëm, kontroll të peshës trupore, aktivitet fizik të rregullt dhe menaxhim të mirë të presionit të gjakut dhe të glicemisë.
Obeziteti konsiderohet një ndër faktorët kryesorë të rrezikut, pasi yndyra e tepërt ushtron presion mbi veshkat dhe dëmton gradualisht funksionin e tyre.
Ndërkohë, vitet e fundit kërkimi shkencor ka sjellë edhe terapi të reja që mund të ngadalësojnë përparimin e sëmundjes.
Mes tyre janë frenuesit SGLT2, të njohur si gliflozina, të zhvilluar fillimisht për trajtimin e diabetit por që sot përdoren edhe për sëmundjen kronike të veshkave, së bashku me antialdosteronikët jo-steroidë dhe agonistët e receptorit GLP-1.
Sipas specialistëve, këto barna kanë ndryshuar ndjeshëm ecurinë e sëmundjes dhe në shumë raste mund të stabilizojnë ose të ngadalësojnë dëmtimin e veshkave.
Një element thelbësor mbetet edhe kontrolli i presionit të gjakut, i cili duhet të mbahet rreth vlerave 130/80 mmHg, pasi hipertensioni është njëkohësisht shkak dhe pasojë e dëmtimit të veshkave.