Rama: Ibrahim Rugova, ati themelues i Kosovës së lirë

TIRANË, 10 qershor/ATSH-Maela Marini/ Kryeministri Edi Rama mori pjesë sot në Konferencën Ndërkombëtare “Rugova dhe Perëndimi” për 25-vjetorin e ndërhyrjes së NATO-s në Kosovë, një moment që shenjoi një faqe të re në historinë e pakthyeshme të Kosovës.

Në fjalën e mbajtur me këtë rast, Kryeministri Rama u shpreh se Ibrahim Rugova e ka shenjuar historinë e shqiptarëve me një gjurmë sa të rrallë aq edhe të domosdoshme

“Ju falënderoj për mundësinë e mirëseardhur për të ndarë me ju një opinion mbi njeriun që e ka shenjuar historinë e shqiptarëve me një gjurmë sa të rrallë aq edhe të domosdoshme, sintezë e pashoqe mes revolucionarit me urtësinë e burrështetasit dhe burrështetasit me idealizimin e revolucionarit”, tha Rama.

Kryeministri vlerësoi se Ibrahim Rugova, ati themelues i Kosovës së lirë, të pavarur dhe demokratike ishte një shqiptar si i dalë nga brinjët malore të historisë sonë.

“Një intelektual si i nxjerrë nga koleksioni i portreteve të periudhës romantike; një politikan si i rrahur me vajin dhe uthullën e odës patriarkale; një udhëheqës si i krijuar për të mos u futur dot në asnjë kornizë të gatshme; një figurë që edhe sot e gjithë ditën është e vështirë ta përmbledhësh si një të tërën, pa i hyrë në hak harmonisë mes pjesëve”, tha Rama.

Kryeministri vlerësoi se “Ibrahim Rugova ishte edhe mbetet më atipiku i politikanëve shqiptarë, i papërsëritshëm, i paimitueshëm, i pashpjegueshëm dot deri në fund me mënyrën dhe për mënyrën se si arriti t’u imponojë njerëzve rrugën e ujit të rrjedhshëm që duket sikur rri në vend teksa formon shtratin e vetë”.

Rama citoi edhe shkrimtarin e njohur Ismail Kadare kur shkruan: “Ibrahim Rugova, kryetar pa pallat dhe pa komb, luftëtar idesh, luftëtar i paqes, një burrë këmbëngulës dhe i vetmuar që dërgoi popullin e vetë drejt një të ardhmeje që nuk do të ishte veçse e mirë, ku afër tij kaloi historia”.

“Kur në 24 maj të vitit 1992, në të ashtuquajturën zgjedhje ai i vetëshpall President i Kosovës për herë të parë, pati guximin e gjeniut për faktin se nuk rrezikoi jetën, por rrezikoi diçka edhe më të rëndësishme, atë që jeta krijon dhe lë pas, emrin dhe personalitetin”, shtoi Rama.

“Ky ishte një akt donkishotesk në sytë e shumëkujt, për mua tejet i ngjashëm me aktin e shfaqjes vetmitare të gjeneralit de Gol kur i vetëm dhe i përqeshur lëshoi me radio nga Londra mesazhin epokal të 6 qershorit 1944: ‘Pas resë aq të rëndë të gjakut dhe lotëve tanë, ja ku rishfaqet dielli i madhështisë sonë’. Njësoj si de Golin, edhe Ibrahim Rugovën disa e tallën, shumëkush e injoroi, pothuajse të gjithë e nënvlerësuan, kush me zë, kush nën zë. Të tjerë e ndoqën me një lloj keqardhje, që është keqardhja e dikujt që në dëshpërim i jep një shans asaj që duket krejt e pamundur. Por, nuk besoj se ndonjë nga ato fillime e kuptoi vërtetë atë, që mbase as ai vetë nuk e shihte si një rrugë me një dalje të sigurt, se të afërt jo e jo, por e ndërmori si një hap në errësirë, i shtyrë nga pamundësia për të qëndruar në vend”, shtoi Rama.

Kryeministri citoi Rugovën kur shkruante: “Nuk mund të merrem me letërsi kur shoh që nëpër rrugë vdesin njerëzit e mi”.

“Ibrahim Rugova, një president i zgjedhur pa pallat dhe pa komb siç thotë Kadare, një njeri vetëm dhe i vetëm, i cili mes zallamahisë që e rrethonte i dha popullit të vetë një forcë të panjohur dhe të papërdorur ndonjëherë, së paku në këtë pjesë së botës ku ne jetojmë. Forcën këmbëngulëse të ujit që gërryen gurin pa ngut, pa përplasje, pa zhurmë. Duke u ulur si Gandi përballë kohës me një besim të verbër tek aleanca me kohën dhe duke vënë një bast të pamundur të durimit, në një mjedis social si ai i shqiptarëve ku ju e dini më mirë se unë, durimi është mall i rrallë, po ku në atë kohë ishte bërë edhe sinonim i nënshtrimit”, shtoi Rama.

Rama theksoi se Ibrahim Rugova ishte President i shpresës në mes të shtypjes së çdo shprese.

“Kishte jetuar deri aty mes librash dhe joshjes së kritikës letrare në rrethana tejet të rënda për Kosovën, ku pasioni i studiuesit për dijen dhe fjalën e shkruar ju bë trualli ku u zhvillua përgjegjësia e intelektualit zëdhënës të popullit të vetë. Pikërisht në atë zhvillim e sipër, refuzimin estetik për të cituar titullin e njërës prej veprave të tij shkruar në vitin 1987, ai e ktheu në një refuzim politik, i cili herë merrte formën e predikimit në shkretëtirë, herë merrte trajtën e profecisë në një horizont imagjinar shprese, herë bëhej thirrje ndërgjegjeje ndaj botës për të drejtat e Kosovës, herë dëgjohej si thirrje urtësie në veshët e opinionit në Kosovë”, tha Rama.

“‘Lufta jonë është paqësore, jo e dhunshme. Ajo është e dinjitetshme’, deklaronte Rugova me një kokëfortësi çarmatosëse të një lideri krejtësisht të pazakonshëm për Ballkanin e kthyer edhe njëherë në fuçi baruti në mes të Europës, në një kohë kur fare pak mes atyre shumë pak syve të kthyer nga Kosova ishin ata që arrinin ta lexonin dhimbjen e Kosovës.
Dhe teksa kjo lagje e Europës mbytej në renë e gjakut dhe lotëve duke u shpartalluar nga të katër anët nga dhuna, ulet në kolltukut e arsyes brenda një kinemaje urrejtjeje një president pa pallat dhe pa komb, që falë vetëm personalitetit të tij dhe asgjëje tjetër, pritej në Shtëpinë e Bardhë, pritej në Londër, në Romë, në audiencë nga Papa Gjon Pali në Vatikan, duke e zgjeruar si një përrua shtratin e vetë, vëmendjen ndërkombëtare për çështjen e Kosovës”, tha Rama.

Kryeministri theksoi se udhëheqja e Rugovës gjatë asaj periudhe pati një aftësi shumë të rrallë për ta lidhur fatin e vendit të tij të panjohur me fatin e botës demokratike, për ta integruar shqetësimin ekzistencial të një province të shtypur të ish Jugosllavisë në gjeopolitikën globale, duke bërë bashkë qëllimin e lartë dhe mjetin e urtësisë dhe duke e kthyer në kapital çdo hap të gabuar të rivalëve dhe të armiqve, si dhe duke i dhënë Kosovës të vetmen pasuri natyrore të mundshme, miqtë e saj ndërkombëtarë.

Kryeministri kujtoi se “në 16 dhjetor 1998 në selinë e Parlamentit Europian, Rugova u nderua me çmimin ‘Saharov’ për të drejtat e njeriut dhe lirinë e mendimit dhe la në librin e fjalimeve të asaj salle një adresim që sot pas 26 e kusur vitesh, është dhe më aktual se ditën kur u mbajt nga prijësi i rezistencës paqësore”.

““Unë do të doja të theksoj që zgjidhja më e mirë për Kosovën është pavarësia, kuptohet, me të gjitha garancitë për serbët që jetojnë në Kosovë. Pavarësia e Kosovës do të lejojë kthimin e paqes dhe stabilitetit në këtë pjesë të Europës, duke filluar me Shqipërinë, Maqedoninë e madje dhe me Serbinë. Pavarësia e Kosovës do të përbëjë një faktor stabilizues në rajon. Shpresoj dhe uroj që Kosova një ditë do te ketë një vend në këtë institucion të nderuar të Parlamentit Evropian, – siç thoshte mësuesi im i dashur Roland Bart, “politika fillon me në dëshirë dhe pastaj ajo dëshirë kthehet në veprim”.” Kështu fliste Ati themelues i Kosovës së lirë, të pavarur dhe demokratike, i bindur se në arenën e lojës së madhe politike kalorësit e idealeve duhet të zbresin në tokën e llogarive strategjike. Se aleatët dhe arbritrat e jashtëm kanë po aq rëndësi sa vullneti politik i brendshëm, se dogmatizmi dhe kryeneçësia provinciale herët apo vonë kthehen në një  ndëshkim shumë të kushtueshëm për popujt e udhëhequr me arsyen e pasionit dhe jo me pasionin e arsyes. ‘Ne jemi për një zgjidhje paqësore të problemit të Kosovës” – shprehej ai dhe nënvizonte, “në bashkëpunim të plotë me miqtë ndërkombëtarë dhe duke respektuar ligjet ndërkombëtare’.”, citoi Rama.

1 nga 4