Transparenca e zgjedhjeve dhe abuzimi me këtë term
Në fjalën time do të doja të ndalesha në kuptimin e termit transparencë dhe abuzimin dhe spekulimin që po i bëhet këtij termi në emër të popullit dhe për popullin nga ana e opozitës e kryesisht liderit të saj.
N fjaln time do t doja t ndalesha n kuptimin e termit “transparenc” dhe abuzimin dhe spekulimin q po i bhet ktij termi n emr t popullit dhe pr popullin nga ana e opozits e kryesisht liderit t saj.
Gati 9 muaj pas zgjedhjeve parlamentare t 28 qershorit, opozita po vazhdon luftn e saj joinstitucionale pr vazhdimin dhe thellimin e ngrit me qllim shndrrimin e tij n nj ngr politik dhe institucional. Krkesa pr t
transparenc t procesit zgjedhor n emr t popullit, sepse gjoja popullit po i vritet besimi pr zgjedhjet, sht alibia e fundit e radhs e kryetarit t opozits. Duke mos pasur asnjher guximin t prballet me asknd, z. Rama publikoi dy dit m par nj letr t hapur, ku si n nj trakt komunist, ai flet prsri n emr t popullit, pr popullin e krkon transparenc t procesit zgjedhor pr hir t popullit. E po ashtu, si n traktet e dikurshme q bnin thirrje n emr t popullit pr rrzimin e fashizmit, z. Rama krcnon sot pr rrzim t pushtetit "pa parashikuar dot pasojat" apo krcnon pr "mosbindje qytetare".
Ashtu si ndodh rndom n periudha t ndryshme zhvillimi, edhe terminologjia apo fjalori i prditshm ndryshon, dhe jo vetm n politik. Dhe ky nuk sht fenomen shqiptar por ndrkombtar. N Shqipri, pr arsye t caktuara politike, me insistimin e vazhdueshm t opozits, fjala n mod kto dit sht “Transparenca”. Flitet pr transparenc n qeveri, prokurori, gjykata, dhe do institucion. Flitet pr transparenc pr do proces, pr do dukuri, tek do njeri, madje ka filluar t prdoret edhe si terminologji n familje: po krkohet edhe "transparenc familjare".
Pavarsisht se nuk jam pedagoge e drejtsis, por duke hulumtuar n fjalor elektronik apo jo elektronik gjeta prkufizimin e “transparencs”, t cilin po jua lexoj:
Transparenca, sikurse prdoret n kontekstin human dhe social, prgjithsisht implikon komunikimin dhe prgjegjsin. sht nj zgjerim metamorfik i fjals objekt “transparent”, pra q mund t shihet tej pr tej. Procedura transparente prfshijn mbledhje t hapura, fatura financiare publike, liri informacioni pr legjislacionin, rishikimet e buxhet, auditet etj. N politik, nocioni i transparencs sht futur si nj mnyr pr t mbajtur zyrtart prgjegjs dhe pr luftn ndaj korrupsionit. Kur mbledhjet e qeveris, procedurat prfshi edhe ato elektorale, jan t hapura ndaj shtypit dhe publikut, kur buxheti dhe faturat financiare mund t shihen nga gjithkush, kur ligjet, rregullat dhe vendimet jan ta hapura pr diskutim, ato shihen si transparente dhe ka pak mundsi nga autoritetet pr abuzim t sistemit pr interesa t tyre. N qeveri, politik, etik, biznes, menaxhim, legjislacion, ekonomi, sociologji etj, transparenca sht e kundrta e privatsis, nj aktivitet sht transparent nse i gjith procesi dhe informacioni rreth tij sht i hapur dhe i gatshm pr t gjith.
Nisur nga kto prkufizime, shpesh her i kam
pyetjen vetes: far sht realisht dhe far nnkupton transparenca q krkon z. Rama? Sepse nuk bije nn asnj prej prkufizimeve t msiprme. Cila hallk e procesit zgjedhor: q nga prgatitja e legjislacionit baze dhe e procesit zgjedhor, votimit, i transportimit dhe i numrimit ka qen jotransparent, larg syve t PS-s, kryetarit t saj apo publikut?
Le t’i shqyrtojm proceset me radh e t krkojm pr munges transparence:
I - Prgatitja e procesit zgjedhor:
1 – Hartimi dhe prmirsimi i legjislacionit baz, kodit elektoral – sht
n nj frym tejet transparente. Ishte opozita q zgjodhi dhe prcaktoi formulat q u implementuan n procesin parazgjedhor, procesin e votimit dhe prcaktimin e komisioneve t votimit e numrimit apo prcaktoi rregullat ankimimeve dhe rinumrimeve– a mund t quhet ky proces jo transparent??
2 – Procesi i prodhimit t kartave t identitetit dhe pasaportave biometrike: le t kujtojm q ky proces dshtoi pr qllime t caktuara pr 8 vjet radhazi kur opozita ishte n pushtet. Le t kujtojm prpjekjet e vazhdueshme pr minimin deri pak dit para dats s zgjedhjeve, t ktij procesi kaq t rndsishm jo vetm pr procesin zgjedhor, por pr procesin e liberalizimit t vizave dhe atij t integrimit, nga ana e opozits dhe kryetarit t saj. Megjithat, Qeveria me vendosmri e transparenc maksimale, bri t mundur q shumica e votuesve t pajisen me karta identiteti pr ditn e zgjedhjeve. N raportit e OSBE ODIHR thuhet se: zgjedhjet parlamentare t 28 qershorit 2009 shnuan prparim t prekshm pr sa i prket procesit te regjistrimit dhe identifikimit te votuesve, kornizs ligjore t miratuar n mnyr konsensuale nga dy partit kryesore. Thuhet po ashtu se duke pasur parasysh kufizimet kohore, shprndarja e kartave t identitetit ishte prgjithsisht e suksesshme.
Prodhimi i kartave t identitetit dhe i pasaportave biometrike t nj sigurie t lart, nga m t lartat n bot sht nj nga arritjet m t mdha t ksaj qeverie, sepse n radh t par prmbush nj nga kushtet pr liberalizimin e vizave, por n radh t dyt, tashm qytetart e ktij vendi kan nj identitet, at q opozita e tanishme, dikur ne pushtet ia mohoi pr vite me radh, duke i torturuar e denigruar me certifikata pa fund, e pagesa t panumrta nn dor. sht pr t ardhur keq qe opozita shqiptare, po vazhdon prpjekjet e saj pr t hedhur balt n nj nga proceset m t suksesshme, m t rndsishme e decizive pr t ardhmen evropiane t Shqiptarve.
3 – Hartimi i listave t votuesve
Nj zhvillim i rndsishm pozitiv, thot raporti, ishte fakti q pr her t par, listat e votuesve u nxorn nga regjistri i kompjuterizuar i gjendjes civile dhe se cilsia e listave u prmirsua ndjeshm krahasuar me vitin 2005.
Tani z. Rama, n emr t transparencs, n mnyr absurde, abuzive dhe spekulative, po i krkon mazhorancs dhe qeveris t verifikoj listat e vet Z. Rama. Pas komisionerve socialist, t cilt u akuzuan si t bler nga PD, i ka ardhur radha si duket q t vihen n bankn e t akuzuarve edhe punonjsit e bashkive, apo minibashkive t tij.
II –Procesi i Votimit, numrimit, ankimimit
Duke vlersuar procesin zgjedhor, n raportin e OSBE/ODIHR-it thuhet se: zgjedhjet parlamentare t 28 qershorit 2009 shnuan prparim t prekshm edhe pr sa i prket procesit votimit, numrimit dhe zgjidhjes s mosmarrveshjeve zgjedhore. Dita e zgjedhjeve, thuhet n raport, ishte prgjithsisht e qet. Vzhguesit e vlersuan pozitivisht procesin n 92 pr qind t qendrave t votimit t vizituara. Komisioni Qendror i Zgjedhjeve i prgatiti dhe i administroi zgjedhjet n mnyr profesionale, si dhe ndrmori hapa pr t rritur transparencn e procesit.
Z. Meta, n mbylljen e procesit t votimit, deklaroi se zgjedhjet ishin brenda standardeve evropiane dhe se po realizohej nj pjesmarrje historike, q do t prcaktonte t ardhmen historike evropiane t Shqipris.