ǒpo ndodh me Korenë e Veriut- A po mendon vërtet Kim Jong Un të nisë luftën me fuqitë Perëndimore

Javën e kaluar, analistët e gjeopolitikës hodhën tezën se lideri i Koresë së Veriut po përgatitet për luftë.

Sipas tyre, Kim Jong Un ka hequr dorë nga qëllimi themelor i pajtimit dhe ribashkimit me Korenë e Jugut.

Në vend të kësaj, ai po paraqet Veriun dhe Jugun si dy shtete të pavarura në luftë me njëri-tjetrin.

“Ne besojmë se, ashtu si gjyshi i tij në vitin 1950, Kim Jong Un ka marrë një vendim strategjik për të shkuar në luftë”, shkruan Robert L Carlin, ish-analist i CIA-s dhe Siegfried S Hecker, shkencëtar bërthamor që ka vizituar Veriun disa herë. N

Një deklaratë e tillë ndezi kambanat e alarmit në Uashington dhe Seul.

Megjithatë, shumica e analistëve nuk pajtohen me teorinë e luftës; BBC foli me ekspertë në të gjithë Azinë, Evropën dhe Amerikën e Veriut, asnjëri prej tyre nuk e mbështeti idenë e luftës.

“Rreziku i të gjithë regjimit të tij në një konflikt potencialisht kataklizmik nuk është i zakonshëm për koreano-veriorët. Ata kanë dëshmuar se janë makiavelistë të pamëshirshëm” thotë Christopher Green, vëzhgues i çështjeve të Koresë nga Grupi i Krizave me bazë në Holandë.

Ai dhe të tjerët vërejnë se Koreja e Veriut shpesh vepron me tone të forta për të sjellë fuqitë perëndimore në tryezë për dialog; dhe ka presione politike edhe në vend.

Por ata pajtohen se shthurja e Kim Jong Un nuk mund të injorohet dhe regjimi i tij është bërë më i rrezikshëm.

Ndërsa shumica argumentojnë se lufta mund të jetë ende e pamundur, ndërsa disa mendojnë se një sulm qoftë edhe i kufizuar mund të jetë i mundshëm.

Pse kemi mbërritur deri këtu?

Të shumtë janë ata që janë mësuar me kërcënimet bërthamore të Koresë së Veriut, por disa thonë se mesazhet e fundit nga Pheniani janë të një natyre tjetër.

Gjashtë ditë pas deklaratës së tij në natën e Vitit të Ri se “është fakt i kryer që një luftë mund të shpërthejë në çdo kohë në gadishullin Korean”, ushtria e tij shpërtheu me artilerinë përtej kufirit.

Provat raketore dhe dronëve të saj sulmues nënujorë, të cilët supozohet se mund të mbajnë armë bërthamore, që nga fillimi i janarit, pasojnë lëshimet pothuajse mujore të raketave dhe zhvillimin e armëve në kundërshtim flagrant me sanksionet e OKB-së të dy viteve më parë.

Ribashkimi me Jugun ka qenë gjithmonë një pjesë kyçe – gjithnjë e më shumë joreale – pjesë e ideologjisë së Veriut që nga fillimi i shtetit.

“Kjo është çështje e madhe. Ajo ndryshon rrënjësisht një nga parimet thelbësore ideologjike të regjimit” thotë Peter Ward, një studiues i lartë në Universitetin Kookmin në Seul.

Kim Jong Un tani do ta shkatërrojë atë trashëgimi – fjalë për fjalë.

Së bashku me mbylljen e kanaleve të diplomacisë dhe transmetimeve radio ndërkufitare, ai ka njoftuar se do të shkatërrojë Harkun e Ribashkimit, një monument nëntëkatësh në periferi të Phenianit.

Harku, që tregon dy gra me veshje tradicionale koreane duke u afruar drejt njëra-tjetrës, ishte ndërtuar në vitin 2001 për të shënuar përpjekjet e babait dhe gjyshit të tij drejt qëllimit të ribashkimit.

Kim Il Sung kishte qenë ai që shkoi në luftë në vitin 1950, por ishte gjithashtu ai që krijoi idenë se në një moment koreanoveriorët do të bashkoheshin përsëri me të afërmit e tyre jugor.

Por nipi i tij tani ka zgjedhur t’i përcaktojë koreano-jugorët si njerëz të ndryshëm – ndoshta për t’i justifikuar ata si një objektiv ushtarak.

Megjithatë, pengesa përfundimtare është se nëse Veriu do të nisë një sulm, ushtritë e SHBA-së dhe Koresë së Jugut janë shumë më të avancuara.

“Një luftë e përgjithshme mund të vriste shumë njerëz në jug, por do të ishte fundi i Kim Jong Un dhe regjimit të tij” thotë Ward i Universitetit Kookmin.

“Të shqetësuar, në përgjithësi, për një sulm të kufizuar në Korenë e Jugut… një sulm i këtij lloji do të synonte territorin e Koresë së Jugut ose forcat ushtarake, por do të ishte i kufizuar në shtrirje”, thotë analistja Ankit Panda, nga Carnegie Endoëment for International Peace.

Në vitin 2010, Veriu goditi ishullin Yeonpyeong duke vrarë katër ushtarë të Koresë së Jugut.

 “Duke parë historinë e Koresë së Veriut, ajo shpesh ka përdorur provokime për të tërhequr vëmendjen e vendeve të tjera kur dëshiron të negociojë”, thotë Seong-Hyon Lee.

Regjimi vazhdon të vuajë nga sanksionet ekonomike dhe viti 2024 është një vit zgjedhor për armiqtë e tij – me votën presidenciale të SHBA-së dhe sondazhin e legjislaturës së Koresë së Jugut.

“Kjo paraqet një mundësi të mirë për Kim Jong Un për të provokuar” shpjegon Dr Lee.

Administrata aktuale e SHBA nën Presidentin Joe Biden – e lidhur me Ukrainën dhe Gazën – nuk i ka kushtuar shumë vëmendje Koresë së Veriut dhe Pheniani gjithashtu zakonisht ka pasur angazhimin më të madh me administratat republikane.

Kim Jong Un dhe Donald Trump patën një bisedë konstruktive në vitin 2019 përpara se bisedimet për denuklearizimin të përkeqësoheshin – dhe udhëheqësi i Koresë së Veriut mund të presë që ish-presidenti amerikan të kthehet në Shtëpinë e Bardhë, ku ai mund të dobësojë aleancën me Korenë e Jugut dhe të jetë i hapur për të dialoguar sërish, transmeton BBC.

Miqësia më e ngushtë e Koresë së Veriut me Rusinë dhe mbështetja e vazhdueshme ekonomike nga Kina gjatë vitit të kaluar mund të kenë rritur gjithashtu guximin e saj, sugjerojnë analistët.

Koreja e Veriut ka marrë ndihmë teknike nga Rusia për të arritur një qëllim afatgjatë të lëshimit të satelitëve të saj spiun dhe të dy shtetet patën disa takime të profilit të lartë, duke përfshirë një samit të liderëve vitin e kaluar.

/rtsh.al/