Akademikët : Greva, destabilizim artificial që rrezikon vendin
Flasin për standard rektori i Universitetit të Tiranës, rektori i Universitetit Politeknik të Tiranës dhe dekani i Fakultetit të Historisë dhe të Filologjisë
Numri i intelektualve q kan nnshkruar peticionin e intelektualve q kundrshtojn grevn e uris dhe mosbindjen civile t nisur nga qeveria, ka kaluar tashm numrin 400. Ndr ta jan edhe dhjetra profesor dhe shumica e drejtuesve t arsimit t lart n vend, t cilt i frikohen nj destabilizimi artificial me an t nj kurthi q opozita po ngre pr interesat e saj, por n dm t vendit. Flasin pr “standard” rektori i Universitetit t Tirans, prof. dr. Dhori Kule; rektori i Universitetit Politeknik t Tirans, prof. dr. Jorgaq Kaani dhe dekani i Fakultetit t Historis dhe t Filologjis, n Universitetin e Tirans, prof. dr. Shezai Rrokaj.
Kule: Po rrezikohet shenjtria e protests
Ju jeni nj ndr firmtart e peticionit t intelektualve q kundrshtojn grevn e uris s Partis Socialiste. Cili ishte motivi q ju shtyu drejt nnshkrimit t ktij peticioni?
E ndjeva detyrim minimal qytetar t artikuloja nj qndrim t till si nj krkes q i bj politiks pr prgjegjsi ndaj fateve t qytetarve t vet. Un kam respekt maksimal pr protestn si fenomen dhe pr protestuesit. Asnj vend nuk mund t ket t konsoliduar demokracin n qoft se nuk ka t shfaqur frymn e protests dhe mbartsit e saj. Ata gzojn respektin tim maksimal, sepse si individualisht si nga pikpamja institucionale reagoj vazhdimisht kur e gjykoj q duhet protestuar apo duhet reaguar me t gjitha format n mbrojtje t pozicioneve q gjykoj t ligjshme. N rastin konkret, gjithmon duke respektuar protestn dhe protestuesit, kam firmosur dhe u bj thirrje njkohsisht pikrisht q t mos degradoj kjo fuqi e shenjt q ka pluralizmi dhe demokracia. Protesta kur nuk i ka t qart dhe i kalon kufijt e funksionimit t vet, ka rrezikun t kthehet n t kundrt dhe shoqria shqiptare, m shum se do shoqri tjetr, pr hir t shkakut se vjen nga nj shoqri nn diktatur, ku protesta nuk ekzistonte, e ka t domosdoshme ta ruaj si syt e ballit kt institucion. Nse do t degradoj institucioni i protests, sikurse jan shenjat e administrimit t ksaj proteste, do t ishte nj dm i madh q i bhet demokracis dhe pluralizmit. Edhe nj her, n respekt t protestuesve dhe t protests, ua bj kt krkes qytetare q t kujdesen pr ta administruar mir kt institucion.
Ndrkaq, Partia Socialiste ka nisur edhe nj aksion tjetr t cilsuar si “mosbindje civile”, ku qytetar mbshtets t ksaj force bllokojn rrugt n gjith vendin e n shum raste prplasen edhe me forcat e rendit. Cili sht komenti juaj n lidhje me t?
Kjo lidhet me prgjigjen e par. Pra, roli, funksioni, shenjtria dhe domosdoshmria e protests duhet t mos degradojn, pasi e ritheksoj, dmi do t jet i madh pr vet demokracin dhe t ardhmen e saj, n qoft se do t degjeneroj dhe do t degradoj institucioni i protests, i cili sht jetik pr demokracit n zhvillim sikurse sht Shqipria. E kan t nevojshm dhe t domosdoshm kt institucion t gjitha sferat dhe sektort e jets n Shqipri, prandaj politika dhe opozita si ushtruese e ksaj fuqie n pozicionin q ka, pra n opozit, ka detyrn pr t administruar me efektivitet kt institucion, ka mbi shpatulla edhe kt prgjegjsi ndaj nj demokracie q po konsolidohet. Opozitat nesr jan pozita, por nuk duhet t degradojn instrumentin e fuqishm me t ciln politikisht operon kjo fuqi kudo n shoqrit demokratike. Edhe nj her transmetoj respekt pr protestat dhe protestuesit kur ato realizohen me efektivitetin dhe synimin t cilin kan nevoj shoqrit ku veprojn kto institucione.
Kaani: T gjith duhet t jen kundr anormalitetit
Ju jeni nj ndr firmtart e peticionit t intelektualve q kundrshtojn grevn e uris s Partis Socialiste. Cili ishte motivi q ju shtyu drejt nnshkrimit t ktij peticioni?
M duket se nj pyetje e till nuk ka nevoj pr prgjigje. Prgjigja sht brenda pyetjes. Un e quaj anormalitet dhe madje do ta quaja nj lajthitje t rastit q nj forc politike t bj veprime t tilla. Nuk sht normale q nj forc politike, sidomos kur ajo ka nj pesh t konsiderueshme n elektorat, t duhet t jet shum her m e prgjegjshme kur ndrmerr nisma politike. Ky destabilizim q po ndodh nuk mund t na lr n hije, destabilizimi q po shkaktohet artificialisht nga nj forc politike, duhet t na gjej t gjith t flasim, sidomos n kt periudh. T mos harrojm q jemi shum afr zgjidhjes s nj problemi jetik pr vendin si sht lvizja e lir. T gjith ata q thon se nuk ka lidhje destabilizimi ku po shkon artificialisht vendi dhe lvizja e lir, vendimi pr t ciln pritet shum shpejt duhet t jet naiv, ndonse un nuk jam politikan, jam thjesht nj qytetar nj profesor q e shoh situatn nga larg. Ne duhet t mendojm prtej pozicionit ku jemi, se si ne pedagogt, ashtu edhe politikant, e aq m tepr deputett q kan mundsi jo thjesht t marrin nj viz, por t ken pambarimisht mundsi pr t lvizur. do lvizje q nuk ndihmon apo nuk sht n favor t integrimit apo q del penges e nj shansi historik pr popullin duhet dnuar. Ne duhet t vendosim veten n pozicionin e atyre qytetarve q kan vite pa par njerzit e tyre jasht Shqipris. Prindr q nuk kan par fmijt dhe fmij q nuk kan par prindrit. Nse do ta vendosim veten n nj pozicion t till duhet t ndihmojm vendin me 1000 duar e jo thjesht me nj firm. Se far bjn forcat politike ndrmjet tyre sht pun e tyre, po kur kjo prek qytetart nuk duhet t na gjej t heshtur. Forcat politike t ulen n tavolin dhe t gjejn nj zgjidhje, pr t pasur nj rezultat t pakontestueshm. Megjithse, si duket edhe nga rasti i fundit ku t dyja partit bn s bashku gjith procesin, kontestimet doln srish dhe nuk u mor vesh nga. N do rast, kjo nuk duhet t prek qytetart.
Ndrkaq, Partia Socialiste ka nisur edhe nj aksion tjetr t cilsuar si “mosbindje civile”, ku qytetar mbshtets t ksaj force bllokojn rrugt n gjith vendin e n shum raste prplasen edhe me forcat e rendit. Cili sht komenti juaj n lidhje me t?
Kjo sht nj pyetje q ka edhe m pak nevoj pr koment se e para. Kto jan jo thjesht veprime destabiliziuese, por mbi t gjitha jan veprime t pahijshme t pakndshme e t pamoralshme. Mua m vjen sinqerisht keq, q sot n shekullin e 21-t, q pretendojm dhe me siguri do t shkojm m afr Evrops politike, ne t bhemi penges e vetvetes akoma m tepr kur ka thirrje t qarta nga ndrkombtart q bjn thirrje pr nj dialog politik pr nj bashkpunim t gjer politik brenda vendit. Mua m vjen keq q ne t ulemi dhe t diskutojm qndrime t tilla t pamoralshme. Gjrat nuk zgjidhen n rrug e as n qiell, por zgjidhen n Parlament. Kto veprime irritojn qytetart dhe mua sinqerisht m vjen keq q shoh ish-student t mi q dalin dhe bllokojn rrugn dhe qytetart.
Rrokaj: Opozita ngre kurth pr t prodhuar destabilizim
Ju jeni nj ndr firmtart e peticionit t intelektualve q kundrshtojn grevn e uris s Partis Socialiste. Cili ishte motivi q ju shtyu drejt nnshkrimit t ktij peticioni?
E para, gjykoj se greva e uris sht nj skajim i protests pr nj t drejt dhe si e till mendoj se n nj shoqri demokratike, dialogu sht e vetmja rrugzgjidhje dhe se greva e uris on n mosdialog ose m keq, n imponim t dialogut, kur vendosen krkesa t padiskutueshme, si sht n rastin konkret “t hapen kutit”. E dyta, dua t theksoj se n hapat q po hedh Shqipria pr liberalizimin e vizave dhe pranimin si vend kandidat n Bashkimin Evropian, t gjitha shtjet si greva e uris dhe metodat ekstreme tregojn pamaturin e politiks pr t dhn zgjidhje n institucione dhe pr m tepr t japin zgjidhje bazuar n Kushtetutn e vendit dhe n vendimet e gjykatave. Un mendoj se anashkalimi i pushteteve ligjore dhe prdorimi i pushteteve t tjera si “institucioni i grevs s uris”, tregon se ende nj pjes e lidershipit shqiptar mendon se edhe n kt koh mund t merren forcrisht pushtetet apo mund q forcrisht t arrihen plotsimet e krkesave t tyre. Dua t jem i qart, un personalisht e mbshtes iden e transparencs s votimit, por kjo duhet t bhet v