BB: Shqipëria, një histori zhvillmi e suksesshme

Njoftohet Strategjia e re e Partneritetit me Shqipërinë

Bordi i Drejtorve i Grupit t Banks Botrore diskutoi dje Strategjin e re t Partneritetit t Vendit (CPS) pr Shqiprin, e cila prbn kuadrin pr asistencn e Grupit t Banks Botrore pr Shqiprin pr vitet 2011 – 2014. Strategjia e re sht plotsisht n prputhje me Strategjin Kombtare t Shqipris pr Zhvillimin dhe Integrimin dhe bazohet n nj dialog t gjer dhe t vazhdueshm me qeverin e Shqipris dhe n konsultimet me t gjith partnert e zhvillimit. CPS e re e prbashkt Bank Botrore-IFC parashikon financime deri n 275 milion USD nga Banka Ndrkombtare pr Rindrtim dhe Zhvillim (IBRD) dhe deri n 120-150 milion USD nga IFC pr periudhn katrvjeare

“Shqipria sht nj histori zhvillimi e suksesshme n shum drejtime, pasi ka
hapa t lavdrueshm para n zhvillimin shoqror dhe ekonomik prgjat dekads s shkuar”, - tha Jane Armitage, Drejtoresh e Banks Botrore pr Vendin dhe Koordinatore Rajonale pr Evropn Juglindore. “Megjithat, sikurse edhe fqinjt e vet, Shqipria tani prballet me nj mjedis t jashtm m t vshtir, si rezultat i krizs globale financiare. Grupi i Banks Botrore ka nj partneritet t gjat dhe t frytshm me Shqiprin dhe ne shpresojm t vazhdojm mbshtetjen ton pr ta ndihmuar Shqiprin pr t ruajtur ritmet e larta t rritjes, menaxhimin e mir ekonomik dhe uljen e varfris”.

Armitage theksoi: “Strategjia e re e Partneritetit synon t mbshtes rimkmbjen e ritmeve t rritjes s Shqipris prmes prmirsimit t konkurrueshmris dhe n t njjtn koh duke prmirsuar shrbimin arsimor dhe at shndetsor dhe duke forcuar rrjetin e mbrojtjes sociale. Ve ksaj, Strategjia do t ndihmoj Shqiprin t prball sfidat e reja t ndryshimeve klimatike, prmes prmirsimit t mbrojtjes dhe menaxhimit t ujit dhe rritjes s shkalls s prgatitjes n rast fatkeqsish”.

Gjat dhjetvjearit t fundit, Shqipria ka qen nj nga vendet me rritjen m t shpejt n Evrop, me nj rritje mesatare vjetore prej 6 pr qind, e shoqruar me ulje t shpejt t varfris. Pavarsisht nga kriza globale financiare dhe ekonomike, Shqipria sht ndr t paktat vende n Evrop q ka ruajtur nivele pozitive t rritjes dhe stabilitet financiar n vitin 2009. Veanrisht pr t ardhmen, Shqipria gjendet para nj numri sfidash t rndsishme, sidomos si rezultat ritmeve t ulta t rimkmbjes n Evrop dhe pasigurive q po ndesh ekonomia greke, nj partner ekonomik i rndsishm.

“Mbshtetur n bashkpunimin e mparshm t suksesshm t IBRD-s me IFC-n n ndrhyrje t prbashkta n sektor t rndsishm, si p.sh. n energji, IBRD dhe IFC kan bashkpunuar qysh n fillim t hartimit t ksaj strategjie pr nj qasje programatike me fokus n sektor t rndsishm pr zhvillimin e qndrueshm t vendit, duke prfshir energjin, rrugt, furnizimin me uj, menaxhimin e mbetjeve, si dhe prmirsimin e mjedisit t biznesit”, - tha George Konda, ekonomist kryesor n Departamentin e Evrops Jugore dhe Azis Qendrore n IFC.

Strategjia e re do t mbshtes zhvillimin e Shqipris dhe do t ndihmoj me sfidat kryesore, si jan: konsolidimi i pozits fiskale pr t’u
ball sfidave t viteve t ardhshm; prmirsimi i mtejshm i eficiencs s shpenzimeve publike, duke marr parasysh ndrkoh nevojat e mdha infrastrukturore; prmirsimi i zbatimit t reformave rregullatore dhe institucionale pr t nxitur konkurrueshmrin dhe investimet; rritja e nivelit arsimor dhe aftsive pr t plotsuar krkesn nga bizneset dhe prmirsimi i sistemeve t mbrojtjes sociale dhe shrbimeve shndetsore ky, duke u siguruar q t varfrit jan t mbrojtur nga lkundjet ekonomike. Gjithashtu, Shqipria sht ndr vendet m t prekshme nga ndryshimet klimatike dhe duhet t menaxhoj sa m mir burimet ujore dhe prdorimin e tyre n kushtet e ndryshimeve klimatike.

Programi i prbashkt i CPS i Grupit t Banks Botrore fokusohet n tre objektiva strategjik:

· Mbshtetja e nj rimkmbjeje n nivelet e rritjes s Shqipris nprmjet konkurrueshmris s prmirsuar, duke forcuar menaxhimin makroekonomik dhe t shpenzimeve publike, duke prmirsuar klimn e biznesit, duke trajtuar n mnyr t prballueshme problemet shtrnguese infrastrukturore dhe duke thelluar aksesin n kredi;

· Zgjerimi dhe mbshtetja e prfitimeve sociale, duke prmirsuar shrbimet arsimore dhe ato shndetsore dhe duke krijuar nj rrjet t prshtatshm sigurie dhe

· Reduktimi i vulnerabilitetet ndaj ndryshimeve klimatike duke prmirsuar ruajtjen dhe menaxhimin e ujit dhe duke rritur prgatitjen n rast fatkeqsish.

Strategjia e re synon nj program huamarrjeje m t fokusuar. Ajo prfshin angazhime t koordinuara dhe plotsuese t IBRD-s dhe IFC-s n sektort e mposhtm parsor, si jan: infrastruktura kombtare, prfshir energjin dhe rrugt; infrastrukturn bashkiake, kryesisht furnizimin me uj dhe menaxhimin e mbetjeve t ngurta dhe mjedisi i biznesit. Programi i ri pasqyron nj fokus nnrajonal n Ballkanin Perndimor dhe Evropn Juglindore, veanrisht n energji, tregti, transport dhe menaxhim fatkeqsish.

Strategjia do t vazhdoj gjithashtu t mbshtes prmirsimet n qeverisje n Shqipri nprmjet prdorimit t nj “filtri qeverisjeje” pr t gjitha projektet e financuara nga Banka, me qllim q t promovoj prmirsime n administrim, eficenc dhe transparenc n gjitha strukturat e qeveris.

Rezultate t zhvillimit t Shqipris

Gjat zbatimit t Strategjis s Asistencs pr vendin (CAS) pr periudhn 2006 – 2010, Shqipria ka par rritje t shpejt ekonomike t shoqruar nga nj rnie t rndsishme n varfri. Pothuajse gjysma e t varfrve t Shqipris jan nxjerr nga varfria ndrmjet viteve 2002 dhe 2008. N vitin 2008, Shqipria arriti statusin e t ardhurave t mesme dhe kaloi nga niveli i fondeve koncesionare t Shoqats Ndrkombtare pr Zhvillim (IDA) n huadhnien e IBRD, duke drguar nj sinjal pozitiv pr investitort dhe tregjet e kapitalit. Shqipria ka ndrmarr hapa t rndsishm pr t prmirsuar kuadrin rregullator pr biznesin. Kjo sht pasqyruar n treguesit dhe renditjen e prmirsuar t “T brit biznes”. Shqipria u zhvendos nga vendi i 136-t n vitin 2007 n vendin e 82-t n 2010-n. Pr her t par n vitin 2008, Shqipria ishte ndrmjet 10 reformatorve m t mir, t cilt e bn m t leht brjen e biznesit.

· Aktivitetet e mbshtetura nga CAS-i, q synonin uljen e varfris dhe zhvillimin rural, rezultuan shum t suksesshme n rritjen e prodhimtaris bujqsore, prmes sistemit ujits t prmirsuar dhe teknologjis, si dhe duke ndihmuar mbrojtjen e pyjeve t Shqipris, duke sjell kshtu rritjen e t ardhurave pr komunitetet e zonave largta. Me t vrtet, gjat viteve 2005 - 2008, Shqipria prjetoi nj ulje t shpejt t varfris rurale q ndihmoi n ngushtimin e hendekut: rurale – urbane.

Programi i CAS-it ka qen i dobishm n mbshtetjen e reformave kritike n menaxhimin e shpenzimeve publike, prfshir nj ligj t ri buxhetor dhe ligj t ri t prokurimeve dhe procedura t menaxhimit t investimeve, si dhe privatizimin e kompanis shprndarse t energjis elektrike.

Shqipria u b antare e Banks Botrore n vitin 1991. Q ather, 68 projekte me nj total prej 1.4 miliard USD jan mbshtetur nga IDA dhe IBRD dhe 10 projekte me nj shum t prgjithshme prej 185 milion USD jan financuar nga IFC. Aktualisht n Shqipri ka 15 projekte aktive n sektorin social, shndetsi, arsim, burime natyrore, uj dhe energji, infrastruktur bashkiake dhe menaxhim i sektorit publik, t cilat po ndihmojn Shqiprin t arrij zhvillimin e qndrueshm ekonomik dhe social q shtron rrugn pr integrimin evropian.