Barrikada te shumta ne rrugen e dialogut mes Prishtines dhe Beogradit
Qellimi kryesor i Prishtines dhe Beogradit ne fillim te dialogut ishte zgjidhja e te ashtuquajturave ceshtje praktike qe do te lehtesonin jeten e qytetareve dhe do te plotesonin standardet per integrim me te shpjete ne Bashkimin Evropian. Kete rruge e ndjekin te dyja palet - te pakten verbalisht.
Brenda kater muajsh u zhvilluan kater raunde bisedimesh. Ashtu edhe sic kishte percaktuar ndermjetesi Robert Cooper qe cdo muaj te mbahet nje takim.
Kenaqesia e diplomateve
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Ndermjeteuesi Robert Cooper
Ne dialogun mes Prishtines dhe Beogradit jane hapur ceshtjet si regjistrat civile kadastri liria e levizjes rrjeti i telekomunikacionit dhe furnizimit me energji elektrike njohja e diplomave tregtia vulat ne dogana... Per disa prej ketyre ceshtjeve u nenshkruan edhe marreveshje konkrete. Diplomatet ishin te kenaqur.
Shefja e BE-se per politike te Jashtme Chaterine Ashton pershendeti ecurine e dialogut Marreveshjet per lirine e levizjes regjistrat civile dhe njohjen e diplomave jane ne interesin e te dy paleve. Ato nuk kerkojne heqje dore nga asgje nderkohe qe sjellin shume dobi...
Por ne vend te vazhdimit te dialogut dhe nenshkrimit te marreveshjeve Kosova u perball me nje vale te re dhune qe tronditi shume qarqe evropiane.
Problemi me vulat
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Ministri i Jashtem serb Vuk Jeremiq
Problemi me i madh deri tani eshte perdorimi i vulave kosovare ne dogana me Serbine sepse Beogradi nuk eshte i gatshem te pranoje asnje marreveshje qe do te nenkuptonte njohjen direkte apo inderekte te shtetit te Kosoves. Kete e ka thene presidenti i Serbise Boris Tadiq dhe se fundi edhe ministri i Jashtem Vuk Jeremiq ne seancen e KS te OKB-se. Kete e ka nenvizuar disa here edhe udheheqesi i delegacionit serb Borisllav Stefanoviq. Mosnjohja e vulave te Republikes se Kosoves dhe futja ne tema ku arritja e marreveshjeve do te thoshte njohje idirekte e shtetit te Kosoves ka bere qe pala serbe dy here te shtyje vazhdimin e dialogut.
Si kundermase ndaj ndalimit te importimit te mallrave kosovare me keto vula ne Serbi qeveria ne Prishtine vendosi masat e reciprocitetit dhe ndaloi futjen e mallrave serbe ne Kosove. Per te zbatuar keto masa ajo ka derguar me 25 gusht ne kufi edhe njesine speciale policore. Serbet u pergjigjen me protesta te shumta trazira djegie te pikave kufitare dhe te shtena me arme zjarri. Si pasoje u vra edhe polici Enver Zymberi.
Hyrjet ilegale te Stefanoviqit ne Kosove dhe kercenimet e qeverise
Edhe vet kryesuesi i delegacionit serb ne bisedime Borislav Borko Stefanoviq ishte tere kohen i perzier ne keto zhvillime. Ai disa here eshte futur ne Kosove madje permes rrugeve alternative sic i quante vet pas ndalimit te hyrjes legale. Udheheqesja e delegacionit te Prishtines Edita Tahiri dhe qeveria ne Prishtine kercenonin se per shkak te shkeljes ilegale te territorit kosovar do te shqyrtojne edhe mundesine e bojkotimit te takimeve me Stefanoviqin. Por kjo nuk do te ndodhe.
Merkel kerkon vazhdimin e dialogut dhe heqjen e strukturave paralele serbe
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Kryesuesi i delegacionit serb Borislav Stefanoviq dhe komandanti i Kforit gjenerali Erhard Bhler
Vazhdimin e dialogut e kane kerkuar shume diplomate perendimore nder ta edhe ministri i Jashtem gjerman Guido Westerwelle ne Prishtine dhe kancelarja Angela Merkel gjate vizites ne Beograd. Ndersa Brukseli ka kerkuar prej paleve qe te jene shume me fleksibel dhe te heqin dore nga retorika luftarake. Ndermjetesi Cooper kete jave ishte ne Beograd dhe Prishtine per te pergatitur vazhdimin me 2 shtator te dialogut Te dy palet duhet te mendojne mire. Do te takohemi ne shtator dhe shpresoj se do te arrihen marreveshjet te cilat jane afer. Shpresoj se ne shtator do te shenojme perparime te shpejta deklaroi Cooper.
Ne fakt Kosova eshte ende nje vend ku nuk lejohen deri ne fund hetimet per krime ku per secilen perpjekje arrestimi apo vendosjeje te rendit dhe ligjit bllokohen rruget kur organet e shtetit nuk ushtrojne pushtetin e tyre ne mbare territorin e vendit.
E mira eshte qe palet serish do te ulen prane tavolines se bisedimeve. Por tema m e veshtire mbetet serish ajo e njejta njohja e vulave ne dogana. Analistet thone se pa zgjidhjen e ketij problemi nuk ka as shtendosje ne kufi. Nderkohe qe atmosfera ne takim me siguri qe nuk mund te jete e relaksuar si ne kater muajt e pare.
Rendesia e marreveshjeve
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Kancelarja Merkel me presidentin serb Tadic gjate vizites ne Beograd
Me marreveshjen mes Prishtines dhe Beogradit gjate kohes se trazirave komandati i KFOR-it gjenerali Erhard Bhler ka marre persiper qe forcat nderkombetare te kontrollojne kufirin deri me 15 shtator. Ne nje interviste per Deutsche Wellen ai ka deklaruar se KFOR-i da ta beje kete detyre edhe me gjate nese kerkohet prej tij. Por ne interesin e Serbise dhe Kosoves eshte q problemi i vulave te hiqet nga rendi i dites.
Me ndalimin e eksportimit te mallrave ne Kosove Serbia do te humbase ne vit rreth 300 milione euro. Ndersa Kosova duhet te gjeje rruge alternative per furnizim. Analistet thone se nje situate e tille me se shumti ushqen nxitjen e korrupsionit dhe kontrabandes edhe ashtu teper te larte ne veri te Kosoves.
Per Serbine marreveshjet jane shume me rendesi edhe per shkak te afrimit me BE-ne sepse Beogradi shpreson se deri ne tetor do te dihet data e fillimit te negociatave per anetaresim. Kjo nuk do te ndodhe pa zgjidhjen e problemeve me vendet fqinje paralajmerohet nga Brukseli.
Autoritetet gjermane dhe evropiane kane kerkuar qe ne rend dite se shpejti te jete edhe heqja e strukturave paralele serbe ne veri te Kosoes. Por Stefanoviq ka theksuar se - te pakten ne kete takim - nuk do te hapet kjo ceshtje.
Autor Bahri Cani
Redaktoi Angjelina Verbica
160