Berisha dhe Boshti i Jugut

Ministri i Punve Publike, Transportit dhe Telekomunikacionit, z. Sokol Olldashi, gjat prezantimit q i bri projektit teknik t autostrads Tiran - Elbasan, e cila prfaqson segmentin e par t Boshtit t Jugut, midis t tjerash tha: “Do t doja t shtoja q ky projekt, n ndryshim nga projektet e tjera, ka pasur dhe nj mbikqyrs t pazakont n do faz t hartimit t tij dhe ky mbi mbikqyrs sht Kryeministri i Shqipris, z. Sali Berisha”.

Ndrtimi i Boshtit t Jugut, i cili prfaqson segmentin rrugor q bashkon Tirann me Sarandn, duke kaluar n itinerarin Elbasan - Berat - Memaliaj - Kardhiq - Delvin sht nj ndrr e kahershme e prof. dr. Sali Berishs, qysh sapo ai ishte ngjitur n postin e Presidentit t vendit, pas fitores s Partis Demokratike n zgjedhjet e 22 marsit 1992. Nuk kishin kaluar m shum se dy vite nga zhvillimi i ktyre zgjedhjeve, kur Berisha ka
fluturimin e par me helikopter mbi luginn q niste n Velabisht t Beratit dhe prfundonte n Memaliaj, ndoshta duke sjell ndrmend nj ndr segmentet m t vshtira t Boshtit t Jugut, pse jo, dhe krejt kt rrug. N vitet e mvonshme, nuk ka pasur fushat elektorale q lideri demokrat t mos e ket lanuar nj projekt t till madhor t infrastrukturs rrugore, por mundsia pr ta shndrruar at n realitet u krijua vetm pas riardhjes n pushtet t demokratve, ktu e 4-5 vite t shkuara. Kur Berisha, sapo kishte marr postin e Kryeministrit t vendit n vjeshtn e vitit 2005 dhe ishte duke shpjeguar investimet me prparsi q do t prdoreshin n rrjetin rrugor n nj rreth t ngusht bashkpuntorsh, qe shprehur: “Rruga e Kombit dhe Boshti i Jugut jan dy rrugt e jets sime”.

Tashm q Rruga e Kombit po mbush vitin q funksionon, t gjitha forcat duket se do t prqendrohen tek Boshti i Jugut, i cili po pritet me shum interes jo vetm nga komuniteti i zonave jugore, por edhe nga gjith shqiptart, brenda dhe jasht vendit ton. Ndrtimi i autostrads Tiran - Elbasan shnon fillimin e puns me intensitet pr prfundimin brenda 3-4 viteve t ardhshme t ktij aksi t rndsishm infrastrukturor. Deri tani, n prbrje t Boshtit t Jugut sht prfunduar s ndrtuari ura mbi lumin Osum n Velabisht t Beratit, rruga Tepelen - Kardhiq dhe prej disa muajsh po punohet pr ndrtimin e rrugs Kardhiq - Delvin - Sarand, ku ka prfunduar plotsisht loti I. N vazhdim mbeten pr t’u ndrtuar edhe segmentet rrugore Tiran - Elbasan, Elbasan - Berat dhe Berat - Memaliaj, me nj gjatsi totale prej jo m shum se 120 km. Pas prfundimit t projektit pr kto segmente, nuk ka m dyshime se vepra infrastrukturore nn emrtimin Boshti i Jugut do t bhet realitet brenda nj kohe t shkurtr, ku garancia m e madhe sht vet qenia e Sali Berishs n postin e Kryeministrit t vendit; sht vizioni i tij pr ndrtimin e akseve t shkurtra rrugore pr t lidhur skajet m t largta me kryeqytetin e Shqipris, n jo m shum se dy or.

Kryeministri Berisha e ka cilsuar n mnyr figurative rrugn ku do t shtrihet Boshti i Jugut si “shtylla kurrizore e jugut”. Si dihet, n t dyja ant ku do t kaloj ky korridor i rndsishm rrugor, ndodhen jo vetm pasuri t shumta natyrore e kulturore, por edhe nj pjes e konsiderueshme e popullsis shqiptare me tradita e histori t rrall, mjaft vitale pr t’iu prgjigjur krkesave t kohs, me ritme t larta pune e zhvillimi ekonomiko-shoqror. Vendburimet e konsiderueshme dhe cilsia e lart e qymyrgurit n krahun verior t qytetit Memaliaj jan
shkak q ideja e ndrtimit t segmentit rrugor Elbasan - Berat - Memaliaj t hidhej qysh n vitet ’70 nga regjimi monist i asaj kohe. Natyrisht, kjo rrug nuk do t ndryshonte shum nga t gjitha rrugt e tjera automobilistike t asaj kohe, pr sa i prkiste gjersis, por q do t ishte m e drejt se t tjerat, pr shkak se paralelisht me t parashikohej t ndrtohej nj linj hekurudhore pr t sjell qymyrgurin direkt n ish-Kombinatin Metalurgjik t Elbasanit. Sidoqoft, kjo mbeti thjesht nj ide e parealizuar. Aktualisht, si minierat e qymyrgurit, ashtu dhe ish-Kombinati Metalurgjik i Elbasanit nuk funksionojn m, por Boshti i Jugut mund t’i rikthej prap n jet kto relikte t industris socialiste, natyrisht n prshtatje me krkesat e reja t ekonomis s tregut. Nga ana tjetr, ndrtimi i ktij segmenti rrugor e bn Elbasanin nj destinacion t preferuar pr vizitort e kryeqytetit dhe turistt e huaj apo anasjelltas, pasi sht nj qytet i lasht, me plot kultur e histori. Nse do t perifrazonim nj thnie t diktatorit Hoxha pr ish-Kombinatin Metalurgjik t Elbasanit, do t thoshim se rruga Durrs - Kuks dhe Boshti i Jugut jan lirimi i dyt i Shqipris, por kt her nga zgjedha komuniste. Drita e qytetrimit i afrohet n kt mnyr edhe Gramshit e Skraparit t harruar nga “socializmi i par” n vitet e monizmit dhe ca m keq nga “socializmi i dyt” shqiptar n vitet e pluralizmit. Po n kt qark, liqenet e bukura t Dumres do t shndrrohen n destinacione turistike mjaft t preferuara dhe banorve t atyre anve s’do t’u dhemb m koka nga era e duhanit, por do t relaksohen si qytetar modern. Dit t bardha do t trokasin edhe n Kuov, qytetin e damkosur me vuln e militantizmit t majt, q jetojn akoma me nostalgjin e grevave dhe demonstratave kundr koncesioneve t huaja. Ndrsa vendet turistike t Beratit dhe kanionet e Osumit nuk do t ken dit q t mbeten pa u vizituar nga turist vendas e t huaj. Por duke qen se t gjitha qytetet dhe qendrat e banuara q shtrihen n itinerarin e Boshtit t Jugut, si Elbasani, Berati, Tepelena, Gjirokastra dhe Saranda prmbajn mjaft objekte me vler turistike si kala, ndrtime e objekte t tjera, ather Korridori Qendror Jugor mund t konsiderohet fare mir si aksi i zhvillimit turistik t vendit ton. Vetm bashkimi i dy qyteteve, Gjirokastrs dhe Beratit, q tashm jan pjes e Trashgimis Kulturore t Njerzimit (UNESCO), do t thot shum pr imazhin dhe “bagazhin” e Shqipris turistike. Nga ana tjetr, nse rruga Durrs - Kuks dhe ajo Tiran - Peshkopi (Rruga e Arbrit) trheqin drejt shtetit am potencialin kombtar dhe fuqin ekonomiko-investuese t “emigrantve” t historis, Boshti i Jugut e bn kt gj pr emigrantt tan t demokracis. Efekti ekonomiko-social pr turistin, fermerin, tregtarin, shoferin apo qytetarin e zakonshm, n kt rast, sht i madh, qoft nprmjet uljes s kostos s prodhimit e shrbimeve, ashtu dhe nprmjet nxitjes s interesit pr t’u rikthyer n zonat e braktisura me ngut, pr arsye t mungess s rrugve e largsis tmerruese nga kryeqyteti. Ka mundsi q pas ndrtimit t Boshtit t Jugut, beratasit, skraparllinjt, tepelenasit, prmetart etj. t braktisin “Omonian” e Tirans apo “tregtin e bananes” dhe t rikthehen n zonat e tyre pr t zhvilluar ekonomin tradicionale, atje ku sht e mundshme t bhet n mnyr t suksesshme nj gj e till, ashtu si bn fshatart hungarez t Budapestit para pak vitesh.

Sali Berisha sht nj vizionar i madh, pavarsisht balts q duan t hedhin mbi t social-komunistt e t gjitha ngjyrave, pr shkak t egoizmit t shfrenuar politik dhe pamundsis pr ta konkurruar at ndershmrisht, ndaj asnj premtim i tij nuk sht rastsi apo pjes e demagogjis politike. Kjo sht arsyeja q shum projekte t realizuara apo t premtuara prej tij n vitet e tranzicionit jan pjes e programit madhor pr zhvillimin dhe integrimin e vendit n strukturat euroatlantike. N kto kushte kemi t drejtn t mendojm q nisma dhe kontributi i tij kryesor pr rrzimin e diktaturs, m shum sesa nga bindjet politike, kan buruar nga formimi dhe prkushtimi patriotik. N kt kndvshtrim duhen par ekzaltimi dhe kmbngulja e tij pr t ndrtuar nj Shqipri evropiane edhe nga pikpamja e infrastrukturs rrugore. “Me bindjen time m t thell, rrugt e asfaltuara, rrugt e shkurtra, rrugt e standardeve evropiane jan kusht i t gjitha kushteve, q ju t ndiheni si qytetar evropian, jan kusht i t gjitha kushteve, q ju t udhtoni ashtu si udhtojn qytetart evropian, jan kusht i t gjitha kushteve, q trualli t fitoj vlerat e tij t mdha n treg, q prodhimet tuaja t kapin me shpejtsi dhe me mime t arsyeshme tregun, sa m par”, - tha midis t tjerash Berisha gjat ceremonis pruruese pr fillimin e punimeve t ndrtimit t rrugs Levan - Tepelen. “Shqipria n asfalt” sht nj prej objektivave q Berisha premton t realizoj n mbyllje t mandatit t dyt qeveriss. Po nuk ndrrove pr kombin, nuk mund t bsh vepra t mdha pr t. Kshtu ka qen qysh nga koha e rilindasve tan t shquar, q, si dshmojn dokumentet e mbi njqind viteve t shkuara, nuk luftonin vetm pr pavarsi dhe mbrojtjen e gjuhs shqipe, por edhe pr ndrtimin e rrugve t reja; nj cilsi kjo q u la n hije nga regjimi monist, edhe pr shkak se n ato vite sht ndrruar shum pak pr rrug t mdha e t gjera.

Me kmbnguljen e tij t pazakont pr t ndrtuar Boshtin e Jugut prof. dr. Sali Berisha dshmoi se sht nj Kryeministr i t gjith shqiptarve, q nuk ka komplekse krahinariste, prej t cilave kan vuajtur jo pak lidert e mparshm t ktij vendi, por ka frym t lart kombtare. Duke e cilsuar kt vepr t rndsishme infrastrukturore si “nj ndr dy rrugt e jets s tij”, Berisha jep nj shembull kuptimplot pr t treguar se edhe politika ka fytyr njerzore. Sa spekulative dhe antishqiptare rezulton n kt rast shprehja se “Berisha nuk i do jugort”!? Natyrisht nj thnie e till del nga goja e atyre jugorve q, n radh t par, nuk arrijn t duan as vetveten, pasi dashurin patriotike e matin me kutin e trashgimis dhe demagogjis komuniste. Kan pasur rast socialistt, nprmjet qeveris s “zons s par operative” n vitet 1997-2005, q t tregonin se sa e donin jugun, edhe pr sa i prkiste ndrtimit t infrastrukturs rrugore, po pr 8 vite rresht nuk arritn q t ndrtonin asnj kilometr autostrad prtej Lushnjs drejt jugut dhe prtej Rrogozhins drejt juglindjes. Autostradat dhe segmentet e tjera rrugore q lidhin Lushnjn me Fierin, Fierin me Vlorn, Levanin me Tepelenn, Vlorn me Sarandn nga bregdeti, Tepelenn me Gjirokastrn, Kardhiqin me Sarandn, Korn me Qaf-Pllon, Qaf-Pllon me Quksin, Tirann me Elbasanin, Elbasanin me Beratin, Beratin me Memaliajin etj., jan ndrtuar e po ndrtohen nga qeveria e Sali Berishs. Fatkeqsisht, n jug ka ende jo pak njerz q nuk din akoma “t’i japin Cezarit at q i takon Cezarit”, pasi influencohen nga paragjykimet e s shkuars komuniste dhe krahinariste. Sali Berisha, edhe pse sht nga veriu, edhe pse n jug sht “i pavotuar” si n veri; e oi deri n fund nismn e tij pr ndrtimin e Boshtit t Jugut, q politikant e majt, me shumic drrmuese nga jugu, si n kohn e Enverit, nuk e kan zn n goj nj gj t till, as kur ishin n pushtet dhe as tani q jan n opozit. Kjo ka qen pr Kryeministrin aktual edhe brenga e tij m e madhe n vitet e opozits s gjat t pas nntdhjet e shtats, teksa shikonte q qeveritart e majt merreshin me zgjidhje e investime t vogla, ndonjher edhe n kundrshtim me interesin e prgjithshm kombtar t vendit ton.