Botë pa armatim nuklear? Jo faleminderit!
Barack Obama e dshiron nj bot pa armatim nuklear. Amerika do ta oj prpara kt ide edhe n konferencn e Kombeve t Bashkuara pr mosprhapje nukleare, e cila nisi punimet n Nju Jork. Gazeta rikujton se ky vizion sht shpalosur jo m shum se para nj viti, gjat vizits q Presidenti amerikan bri n Prag, duke prshkruar nj piktur madhshtore t nj bote t liruar nga krcnimet nukleare, edhe pse pati thn edhe vet se nj gj e ktill mund t mos ndodh shpejt. Ideja e nj bote pa armatim nuklear nuk sht aq shum nj ndrr e pamundshme sa sht nj makth i pamundshm. Si nj mjet taktik pr t’iu kundrvn propagands q aktualisht zhvillon Irani, thirrjet e Shteteve t Bashkuara pr armatim total nuklear kan shklqimin e tyre. Ato ua mundsojn Shteteve t Bashkuara rolin kryesor n debatet e ktilla dhe sforcojn pozicionin q kan n diplomacin komplekse nukleare.
Por, arritjet aktuale t nj bote pa armatim nuklear do t ishin t rrezikshme. Askush nuk mund t dshmoj se ishin armatimet nukleare ato q kan mbajtur paqen midis fuqive kryesore n bot q prej vitit 1945. Megjithat, shpjegimi m i arsyeshm pr konfliktin midis shteteve q kishin armatim nuklear sht shum i rrezikshm pr t’u marr n konsiderat. Bilanci i terrorit funksionon. Nj bot q do t ishte trsisht e lir nga armatimi brthamor, do t dukej krejtsisht ndryshe.
Lufta midis fuqive t mdha edhe nj her do t ishte e paimagjinueshme. Nj bot e ktill do t karakterizohej gjithashtu me dyshime edhe m t thella dhe t ndrsjella. Edhe po t’i shkatrronin t gjitha armatimet q kan, shum vende do t kishin ende njohurit dhe mundsit e domosdoshme pr t ndrtuar nj armatim brthamor.
T privuar nga armatimet nukleare, fuqit m t mdha botrore do t detyroheshin t derdhnin m shum djers dhe para n armt konvencionale ose n ato kimike dhe biologjike dhe e gjith bota do t dukej m e rrezikshme.
N vend se t iniciohet qasja e shkatrrimit, do t ishte mbase m e sigurt t synohet paksimi i arsenaleve brthamore, n mnyr q fuqit e mdha t ken dhjetra n vend t mijra armatimeve t ktilla. N kt form, do t ruhej kontrolli mbi armatimet nukleare, ndrkoh q do t zvoglohej rreziku nga aksidentet tragjike.
Megjithat, nse mjetet nukleare jan efektive n ruajtjen e paqes, ather pse krkohet nga Irani t mos i zhvilloj ato? A nuk do t’i kontribuonte paqes nj bomb iraniane n Lindjen e Mesme?
Nj argument i ktill nuk sht absurd ashtu si tingllon. Rreziku i nj lufte midis Indis dhe Pakistanit sht zbehur tash, pasi q t dyja shtetet kan zhvilluar armatim nuklear. Fakti se Pakistani sht nj shtet i paqndrueshm e bn bombn e tij m t rrezikshme se ajo q ka Kina pr shembull.
Marrveshjet ndrkombtare, si sht Traktati pr Mosprhapje Nukleare nuk mund t bj dallim midis vendeve varsisht nga stabiliteti i brendshm dhe ideologjia qeverisse, por arsyeja thot se armatimi nuklear n duart e koreanve t veriut apo iranianve sht pa diskutim m shqetsuese se ato q kan shum vende t tjera n bot.
Por natyrisht, ky sht nj argument i vshtir pr t’u shfrytzuar n nj ambient me korrektsi politike, si jan Kombet e Bashkuara. Dhe kjo sht arsyeja pse t shtiresh sikur beson n armatim t prgjithshm nuklear mund t jet pjes e domosdoshme e hipokrizis perndimore.