Dshtimi i njohjeve t pritura dhe islami shqiptar
Procesi i njohjes s pavarsis s Republiks s Kosovs m shum ngjan n nj nervozizm politiko-diplomatik, q sht shkaktuar nga ngecja n njohje, sesa n nj proces t rrjedhs normale dhe ofrim t qasjeve argumentuese, pse nuk kan ndodhur dhe nuk po ndodhin njohjet e pritura.
N kuadrin e njohjeve t pritura nga udhheqja e Republiks s Kosovs hyn edhe njohjet q do t duhej t bnin vendet e bots arabe. Duket se mungesa e ksaj njohje t pritur ka prishur parashikimet e bra n fillim, pr njohjen e Kosovs deri n shtator nga m pak se 100 shtete t bots. Deri m tani na kan njohur 46 shtete dhe kur llogariten edhe rreth 50 shtete t tjera t bots arabe, arrihet numri prej rreth 100 shteteve.
Natyrisht se parashikimet pr 100 njohje ishte
duke llogaritur faktin e lartshnuar dhe duke u nisur nga natyrshmria apo lehtsia me t ciln ishte llogaritur kjo njohje automatike nga bota e arabe e Republiks s Kosovs. Hezitimi apo ngurrimi i shfaqur nga kjo bot, pr ta njohur pavarsin e Kosovs, vazhdon t arsyetohet n mnyra t ndryshme, varsisht nga cili knd shikohet.
Megjithat, e prbashkta e t gjitha konstatimeve rezulton t jet mungesa e nj qasje serioze ndaj procesit npr t cilin po kalon Kosova dhe padijenis se, si ndrtohet dhe udhhiqet nj politik e jashtme e nj shteti t pavarur.Pothuajse t gjitha shtete serioze n organogramin e ministrive t tyre t jashtme kan departamentin, drejtorin apo sektorin e veant pr kontinentet tjera, duke prfshir edhe botn arabe.
Ne kuptojm se Ministria e Jashtme e Kosovs sht n hapat e saja t par dhe ende nuk e ka
kt ndarje, n t ardhmen shpresojm se do t ndodh ky organizim, po nuk kuptohet averzioni q ka krijuar udhheqja e Kosovs ndaj bots arabe, veanrisht.
Ky pozicion inferior ndaj ksaj bote nga udhheqja e Kosovs ka dshtuar arritjen e njohjeve t pritura n njrn an dhe po ashtu ka nxitur injorimin e bots arabe pr zhvillimet n Kosov n ann tjetr, q sht rezultat i mungess s komunikimit n linjat zyrtare mes Kosovs dhe qeverive t bots arabe.
Shumkush kur dgjon t flitet pr botn arabe, menjher krijon nj pasqyr t nj bot ku ka vetm hoxhallart, ku rriten terrorist dhe ku femrat nuk guxojn t dalin n rrug pa u mbuluar trsisht. Mirpo, a jan kta njerzit me t cilt Kosova do t ket pun tash dhe n t ardhmen?
Nisur nga ajo q shohim n politikn ndrkombtare dhe nga ajo q pam kto dit n nj konferenc t mbajtur n Prishtin, del se sht pak me ndryshe nga sa mendohet. Ktu shohim t ket lider politik, diplomat, profesor dhe aktivist q mund t bisedohet me ta n zyra luksoze dhe jo n xhami, q nuk urrejn dhe nuk sulmojn ndoknd me tritol pr shkak t fes apo prkatsis kombtare dhe se ka femra t pambuluara dhe q ta shtrngojn dorn pr shtje t ndryshme.
Ather, pse nuk ka ecur procesi si ishte parapar dhe pse nuk ka ndodhur njohja e premtuara nga bota arabe, q ka m shum se 50 shtete n gjirin e saj? Pr kt ka disa shpjegime.E para, tek udhheqja e Kosovs ekziston nj lloj frike pr tiu qasur bots arabe, pr interesat e Kosovs, ngase mendohet se do t krijohet konflikt me miqt e Kosovs.
Ktu ka nj keqkuptim, sepse nse amerikanve dhe evropianve nuk u pengon t lobojn, madje edhe t bjn presion mbi vendet arabe, q ta njohin pavarsin e Kosovs, ather far rreziku ka ktu nse t njjtn gj e bn edhe qeveria e Kosovs. Qeveria e Kosovs duhet q zyrtarisht dhe n nivel t lart t loboj tek secila qeveri e bots arabe pr ta njohur Kosovn.
do njohje e Kosovs nga vendet e bots arabe, jo q nuk sht konflikt me miqt perndimor, por sht ndihmes n projektit tyre pr ta prezantuar Kosova si rast dhe shtet t suksesshm.
E dyta, mungon nj koordinim i qart i politiks s jashtme t Republiks s Kosovs, m politikn e brendshme. Ktu harrohet parimi, sipas t cilit krijimi i politikave t jashtme bazohet apo shpesh sht rezultat i disponimit t politiks s brendshme. As amerikant dhe as evropiant nuk e mohojn dhe as e kan mohuar ndonjher se Kosova sht vend me shumic myslimane, madje ata mburren q kan ndihmuar nj vend t till dhe e prdorin si shembull n politikn e tyre ndrkombtare, pr t treguar se nuk jan kundr Islamit dhe se mund t bashkjetojn Islami dhe demokracia.
Ather, pse institucionet e Kosovs friksohen q edhe ato ti prdorin kto argumente gjat takimeve m homologve t tyre arab? T prdoret strategjia, q n t njjtn koh edhe tu sqarohet situata e brendshme, edhe tu shpjegohet orientimi dhe rruga q ka zgjedhur Kosova pr t ecur n t ardhmen.
Kosova duhet ndjek strategjin e marrdhnieve bilaterale apo multilaterale aq sa sheh interes dhe pr aq gjra sa ka nevoj n njrn an dhe n ann tjetr t prdor t gjitha format politike dhe diplomatike pr t arritur qllimin q ka, njohjen e saj nga sa m shum vende sepse ky sht interesi yn si vend.
E treta, shteteve dhe qeverive arabe u duhet shpjeguar se Kosova sht n Evrop, prandaj nuk mund t funksionoj si vend arab. Duke mos
kto shpjegime nga askush dhe n asnj mnyr, duket se tek shtete dhe qeverit arabe sht krijuar ideja, se Kosova nuk meriton vmendje.
Ata duke ardhur koh pas kohe n Kosov, kan vrejtur nj jet ndryshe nga sa jan msuar ata t shohin n nj vend me shumic myslimane, duke krijuar bindjen, bazuar n at q shohin gjat nj dite n Kosov, se ktu myslimant jan pakic. Por, ky keqkuptim i realitetit nuk sht pr fajin e tyre, sepse atyre duket se askush nuk u ka shpjeguar se njerzit n Kosov kan tradit, kultur dhe sjellje tjera.
Mbase nuk duhet besuar se bota arabe ka ren n grackn e propagands s Serbis, duke na prezantuar edhe neve, si gjak t prishur mysliman q ka pranuar vlerat perndimore, si i kualifikon boshnjakt pr gjak t prishur serb, por q kan pranuar fen islame.
Kto paqartsi nxisin nevojn q tu shpjegohet sa m shum qeverive t vendeve t bots arabe, se far n t vrtet ndodh dhe far sht Islami shqiptar q praktikohet n Kosov. Atyre duhet sqaruar, se Islam shqiptar do t thot prshtatje e fes me traditat, kulturn, historin dhe gjuhn e njerzve n Kosov.
Ne nuk jemi t detyruar t vishemi me safrabeza t bardha dhe as ti mbulojm me ferexhe femrat, si ndodh n botn arabe, ngase kto rite nuk jan n kulturn dhe traditn e njerzve t Kosovs.
Kosova respekton lirit dhe t drejtat e njeriut, ku secili vesh dhe praktikon at q plqen, edhe pse kto gjra as nuk do t duhej t ishin argumente pr tu dshmuar se sa mysliman jan apo nuk jan njerzit e Kosovs, n mnyr q t na njohin apo mos njohin vendet arabe si shtet t pavarur. Ne jemi nj vend q kemi prqafuar demokracin dhe n demokraci t gjith e din, se feja sht e ndar nga shteti apo politika.
Prandaj, e gjitha kjo situat duhet kuptuar si mesazh apo nevoj se duhet edhe m shum ti prvjelim mngt n diplomaci, pr t trokitur n dyert e secils qeveri n bot, jo vetm tek qeverit e bots arabe, por edhe tek ato t Lindjes, Ameriks Latine dhe Azis, pr tu shpjeguar, se cila sht e vrteta pr Kosovn dhe kush sht Kosova q krkon t njihet si shtet i pavarur nga ato.
Nuk besoj t ket par apo lexuar dikush, se sht arritur ndonj marrveshje nga ministrat e jashtm t vendeve t ndryshme duke pir kafe npr bufet e institucioneve t ndryshme ndrkombtare, si e shohim shpesh shefin ton t diplomacis, Sknder Hysenin. Marrveshjet, si kjo e njohjes, jan delikate dhe krkojn maturi dhe procesverbal pr do deklarim apo argument q bhet pr apo kundr nga palt.
N kuadrin e njohjeve t pritura nga udhheqja e Republiks s Kosovs hyn edhe njohjet q do t duhej t bnin vendet e bots arabe. Duket se mungesa e ksaj njohje t pritur ka prishur parashikimet e bra n fillim, pr njohjen e Kosovs deri n shtator nga m pak se 100 shtete t bots. Deri m tani na kan njohur 46 shtete dhe kur llogariten edhe rreth 50 shtete t tjera t bots arabe, arrihet numri prej rreth 100 shteteve.
Natyrisht se parashikimet pr 100 njohje ishte
duke llogaritur faktin e lartshnuar dhe duke u nisur nga natyrshmria apo lehtsia me t ciln ishte llogaritur kjo njohje automatike nga bota e arabe e Republiks s Kosovs. Hezitimi apo ngurrimi i shfaqur nga kjo bot, pr ta njohur pavarsin e Kosovs, vazhdon t arsyetohet n mnyra t ndryshme, varsisht nga cili knd shikohet.
Megjithat, e prbashkta e t gjitha konstatimeve rezulton t jet mungesa e nj qasje serioze ndaj procesit npr t cilin po kalon Kosova dhe padijenis se, si ndrtohet dhe udhhiqet nj politik e jashtme e nj shteti t pavarur.Pothuajse t gjitha shtete serioze n organogramin e ministrive t tyre t jashtme kan departamentin, drejtorin apo sektorin e veant pr kontinentet tjera, duke prfshir edhe botn arabe.
Ne kuptojm se Ministria e Jashtme e Kosovs sht n hapat e saja t par dhe ende nuk e ka
kt ndarje, n t ardhmen shpresojm se do t ndodh ky organizim, po nuk kuptohet averzioni q ka krijuar udhheqja e Kosovs ndaj bots arabe, veanrisht.
Ky pozicion inferior ndaj ksaj bote nga udhheqja e Kosovs ka dshtuar arritjen e njohjeve t pritura n njrn an dhe po ashtu ka nxitur injorimin e bots arabe pr zhvillimet n Kosov n ann tjetr, q sht rezultat i mungess s komunikimit n linjat zyrtare mes Kosovs dhe qeverive t bots arabe.
Shumkush kur dgjon t flitet pr botn arabe, menjher krijon nj pasqyr t nj bot ku ka vetm hoxhallart, ku rriten terrorist dhe ku femrat nuk guxojn t dalin n rrug pa u mbuluar trsisht. Mirpo, a jan kta njerzit me t cilt Kosova do t ket pun tash dhe n t ardhmen?
Nisur nga ajo q shohim n politikn ndrkombtare dhe nga ajo q pam kto dit n nj konferenc t mbajtur n Prishtin, del se sht pak me ndryshe nga sa mendohet. Ktu shohim t ket lider politik, diplomat, profesor dhe aktivist q mund t bisedohet me ta n zyra luksoze dhe jo n xhami, q nuk urrejn dhe nuk sulmojn ndoknd me tritol pr shkak t fes apo prkatsis kombtare dhe se ka femra t pambuluara dhe q ta shtrngojn dorn pr shtje t ndryshme.
Ather, pse nuk ka ecur procesi si ishte parapar dhe pse nuk ka ndodhur njohja e premtuara nga bota arabe, q ka m shum se 50 shtete n gjirin e saj? Pr kt ka disa shpjegime.E para, tek udhheqja e Kosovs ekziston nj lloj frike pr tiu qasur bots arabe, pr interesat e Kosovs, ngase mendohet se do t krijohet konflikt me miqt e Kosovs.
Ktu ka nj keqkuptim, sepse nse amerikanve dhe evropianve nuk u pengon t lobojn, madje edhe t bjn presion mbi vendet arabe, q ta njohin pavarsin e Kosovs, ather far rreziku ka ktu nse t njjtn gj e bn edhe qeveria e Kosovs. Qeveria e Kosovs duhet q zyrtarisht dhe n nivel t lart t loboj tek secila qeveri e bots arabe pr ta njohur Kosovn.
do njohje e Kosovs nga vendet e bots arabe, jo q nuk sht konflikt me miqt perndimor, por sht ndihmes n projektit tyre pr ta prezantuar Kosova si rast dhe shtet t suksesshm.
E dyta, mungon nj koordinim i qart i politiks s jashtme t Republiks s Kosovs, m politikn e brendshme. Ktu harrohet parimi, sipas t cilit krijimi i politikave t jashtme bazohet apo shpesh sht rezultat i disponimit t politiks s brendshme. As amerikant dhe as evropiant nuk e mohojn dhe as e kan mohuar ndonjher se Kosova sht vend me shumic myslimane, madje ata mburren q kan ndihmuar nj vend t till dhe e prdorin si shembull n politikn e tyre ndrkombtare, pr t treguar se nuk jan kundr Islamit dhe se mund t bashkjetojn Islami dhe demokracia.
Ather, pse institucionet e Kosovs friksohen q edhe ato ti prdorin kto argumente gjat takimeve m homologve t tyre arab? T prdoret strategjia, q n t njjtn koh edhe tu sqarohet situata e brendshme, edhe tu shpjegohet orientimi dhe rruga q ka zgjedhur Kosova pr t ecur n t ardhmen.
Kosova duhet ndjek strategjin e marrdhnieve bilaterale apo multilaterale aq sa sheh interes dhe pr aq gjra sa ka nevoj n njrn an dhe n ann tjetr t prdor t gjitha format politike dhe diplomatike pr t arritur qllimin q ka, njohjen e saj nga sa m shum vende sepse ky sht interesi yn si vend.
E treta, shteteve dhe qeverive arabe u duhet shpjeguar se Kosova sht n Evrop, prandaj nuk mund t funksionoj si vend arab. Duke mos
kto shpjegime nga askush dhe n asnj mnyr, duket se tek shtete dhe qeverit arabe sht krijuar ideja, se Kosova nuk meriton vmendje.
Ata duke ardhur koh pas kohe n Kosov, kan vrejtur nj jet ndryshe nga sa jan msuar ata t shohin n nj vend me shumic myslimane, duke krijuar bindjen, bazuar n at q shohin gjat nj dite n Kosov, se ktu myslimant jan pakic. Por, ky keqkuptim i realitetit nuk sht pr fajin e tyre, sepse atyre duket se askush nuk u ka shpjeguar se njerzit n Kosov kan tradit, kultur dhe sjellje tjera.
Mbase nuk duhet besuar se bota arabe ka ren n grackn e propagands s Serbis, duke na prezantuar edhe neve, si gjak t prishur mysliman q ka pranuar vlerat perndimore, si i kualifikon boshnjakt pr gjak t prishur serb, por q kan pranuar fen islame.
Kto paqartsi nxisin nevojn q tu shpjegohet sa m shum qeverive t vendeve t bots arabe, se far n t vrtet ndodh dhe far sht Islami shqiptar q praktikohet n Kosov. Atyre duhet sqaruar, se Islam shqiptar do t thot prshtatje e fes me traditat, kulturn, historin dhe gjuhn e njerzve n Kosov.
Ne nuk jemi t detyruar t vishemi me safrabeza t bardha dhe as ti mbulojm me ferexhe femrat, si ndodh n botn arabe, ngase kto rite nuk jan n kulturn dhe traditn e njerzve t Kosovs.
Kosova respekton lirit dhe t drejtat e njeriut, ku secili vesh dhe praktikon at q plqen, edhe pse kto gjra as nuk do t duhej t ishin argumente pr tu dshmuar se sa mysliman jan apo nuk jan njerzit e Kosovs, n mnyr q t na njohin apo mos njohin vendet arabe si shtet t pavarur. Ne jemi nj vend q kemi prqafuar demokracin dhe n demokraci t gjith e din, se feja sht e ndar nga shteti apo politika.
Prandaj, e gjitha kjo situat duhet kuptuar si mesazh apo nevoj se duhet edhe m shum ti prvjelim mngt n diplomaci, pr t trokitur n dyert e secils qeveri n bot, jo vetm tek qeverit e bots arabe, por edhe tek ato t Lindjes, Ameriks Latine dhe Azis, pr tu shpjeguar, se cila sht e vrteta pr Kosovn dhe kush sht Kosova q krkon t njihet si shtet i pavarur nga ato.
Nuk besoj t ket par apo lexuar dikush, se sht arritur ndonj marrveshje nga ministrat e jashtm t vendeve t ndryshme duke pir kafe npr bufet e institucioneve t ndryshme ndrkombtare, si e shohim shpesh shefin ton t diplomacis, Sknder Hysenin. Marrveshjet, si kjo e njohjes, jan delikate dhe krkojn maturi dhe procesverbal pr do deklarim apo argument q bhet pr apo kundr nga palt.