E panjohura e madhe: Çfarë bën Banka Evropiane e Investimeve?
Ajo sht nj nga kreditoret m t mdha n bot dhe njkohsisht e panjohur sa rrall ndonj bank tjetr. Por n Evrop thuajse asnj projekt i madh publik ndrtimi nuk bn dot pa parat e EIB-s. Vitin e kaluar Banka Evropiane e Investimeve (EIB) ka dhn rreth 79 miliard euro kredi. Kjo shum sht sa t ardhurat buxhetore t Belgjiks. Banka Evropiane e Investimeve sht si t thuash banka vetjake e BE-s. T gjitha vendet antare t BE-s kan pjes kapitali n t. Zv.presidenti i EIB-s, Matthias Kollatz-Ahnen, shpjegon detyrat m t rndsishme t banks s tij: "Njra sht mbshtetja pr siprmarrjet e vogla dhe t mesme nga bankat e tjera pra ne kryejm nj funksion prcjells. S dyti ne mbshtesim rajonet m t dobta ekonomikisht n Evrop, t ashtuquajturat rajone konvergjence. N Gjermani numri i tyre po bhet gjithnj e m i vogl. Dhe s treti, ne kemi mbshtetur fuqimisht gjithka q ka t bj me qndrueshmrin e prodhimit".
"Qndrueshmri" n "rajonet e konvergjencs"
Pas ksaj formule qndron nj proces q n EIB kryhet prej 50 vjetsh. Kur nj vend i ri antarsohet n BE, ather tek ai investohet fuqishm: n rrug t reja, sistemin e ujsjellsit dhe hekurudha apo n industrin shpesh n gjendje t keqe. N kt mnyr n BE synohet t arrihet nj ndrthurje duke ruajtur njkohsisht standardin ekonomik, pra synohet konvergjenca. Nj shembull sht ribashkimi i Gjermanis: deri n vitin 2013 pjes t landeve t reja gjermane jan zyrtarisht "rajone konvergjence t BE-s". "Projekti i madh i fundit i ribashkimit gjerman, n t cilin jemi bashkfinancues sht zgjerimi i aeroportit "Willy Brandt" n Berlin. Por investimet klasike jan ato n projekte t zgjerimit t rrjeteve t ujsjellsit, t kanalizimeve apo rikonstruktimi dhe modernizimi i impianteve pr pastrimin e ujit, p.sh. n Brandenburg apo n Drezden".
Kredit e EIB-s stimulojn ekonomin lokale n rajonet e konvergjencs
Megjithat, kalon shum koh derisa parat e EIB-s t mbrrijn n nj impiant t pastrimit t ujit. Fillimisht EIB shqyrton pr muaj me radh nse impianti i pastrimit t ujit i shrben vrtet konvergjencs s Evrops. Nse sht kshtu, EIB-ja si nj bank e madhe dhe e besueshme merr para me norm t ult interesi n tregun financiar ndrkombtar. Kto para ajo ia jep nj banke m t vogl biznesi n Gjermani, n mnyr q ajo t mbshtes me nj kredi t but impiantin pr pastrimin e ujit n Drezden. Kusht sht megjithat q banka gjermane e biznesit t jap edhe nj her t njjtn shum. "Ne nuk duam t nxjerrim jasht loje sektorin bankar ekzistues rajonal. Kshtu, ne, si rregull, financojm vetm 50% dhe nganjher mund t jet edhe m pak".
Kredit e EIB-s ndihmojn kshtu stimulimin e ekonomis lokale n rajonet e konvergjencs, aktualisht kjo bhet n Evropn Lindore dhe Juglindore. Projekte t mdha aktuale si ndrtimi i autostradave t reja n Poloni nuk do t ishin t realizueshme pa EIB-n. Krahas projekteve n ndrtim dhe transport, EIB po financon gjithnj e m shum edhe mbrojtjen e klims n Evrop.
Investimet e mdha t EIB-s do t vazhdojn edhe n t ardhmen dhe jo vetm n Gjermani. N vendimmarrjen pr investime EIB-ja ndjek objektivat politike t BE-s, fitimi nuk sht prioritet. Kjo sht edhe nj nga arsyet prse EIB-ja si nj nga bankat m t mdha ndrkombtare nuk u prek nga kriza e fundit. Gjat vitit 2010 EIB do t investoj m shum n Turqi, n Serbi dhe n Kroaci.