E Diel, 1 Nëntor 2026

"Gjysmhna dhe Shqiponja" dhe zgjimi i identitetit kombtar shqiptar

Shtpia botuese "Bota Shqiptare" s fundmi ka hedhur n qarkullim librin "Gjysmhna dhe Shqiponja" t historianit George Garych.

Gjykuar nga kndvshtrimi osman, Shqiponja dhe Gjysmhna, trajton zgjimin e identitetit kombtar shqiptar nga fundi i shek 19-t deri n shprthimin e Lufts s Par Botrore, nj periudh konfliktuale dhe tepr nacionaliste n ballkan.

Duke shfrytzuar materiale arkivore mbi Perandorin Osmane dhe Europn, libri minon steriotipet e zakonshme negative mbi sundimin Otoman, duke i dhn nj nuanc t re interpretimi.

Garych na siguron nj prov kritike por objektive t zhvillimit t politikave qeveritare ndaj shqiptarve, nga prpjekjet pr ti izoluar n nj fortes t hekurt deri n vendosjen e nj sistemi t unifikuar administrativ.

Ai argumenton se kjo politik ishte m tepr pasoj e nj rrjedhe t komplikuar bindjesh dhe identitetesh, n konflikt t vazhdueshm me njra-tjetrn, sesa nj prpjekje thjesht kundrshtuese mes politiks imponuese t qeveris dhe qndress shqiptare.

Autori analizon me imtsi jo vetm dukurit e dhuns s vazhdueshme dhe keqadministrimin n krahina, por njkohsisht i kushton vmendje prpjekjeve shqiptare pr t fituar t drejta brenda komunitetit krahinor, por edhe m gjer n rang kombtar.

Njherazi evidentohen edhe prpjekjet e krerve shqiptar pr t ruajtur privilegjet vendore dhe autonomin fisnore.

Duke analizuar ngjarjen sipas nj renditje kronologjike, autori arrin n prfundimin se pavarsia e Shqipris sht m tepr pasoj e ngjarjeve brenda dhe jasht vendit sesa nga qllimi dhe dshira e vet shqiptarve.

Ky studim nxits ofron shum ide t reja pr dinamikn e pushtetit brenda Perandoris Otomane dhe hap nj kndvshtrim t ri n studimin e zhvillimit t nacionalizmit shqiptar.

George w. Gawrych sht Profesor i Asociuar i Historis s Lindjes s Mesme n Universitetin e Baylor-it. Ai sht autor i: Albatrosi i Fitores Vendimtare: Lufta dhe politika mes Egjiptit dhe Izraelit gjat luftrave arabo-izraelite n vitet 1967 dhe 1973. sht gjithashtu bashkautor i Forcat paqeruajtse n Bosnj.

Ka shkruar shum artikuj mbi historin e Turqis dhe Lindjes s Mesme, dhe n vitin 1989 fitoi mimin Biennal Aard, pr botimin e artikullit m t mir mbi studimet turke, mim ky i dhn nga Shoqata e Studimeve Turke t Ameriks s Veriut.

Më shumë nga Politika

Të gjitha ›