E Hënë, 2 Nëntor 2026

Hapi q sduhet t hedh BE

Bashkimi Evropian me shumicn e shteteve t tij ka rn dakort ti thot po pavarsis s Kosovs. Nj hap ky q do t duhet ta kishte marr muaj m par. Megjithat, n prag t ktij vendimi pr t pranuar nj shtet t ri n Ballkan, BE sht duke
hedhur nj tjetr hap t gabuar.

Pak dit m par Ministrat e Jashtm t Unionit i propozuan nj marrveshje politike Serbis. Kjo marrveshje, ishte m shum se Marrveshja e Stabilizim Asociimit q sht firmosur me Shqiprin, Maqedonin e apo Kroacin. T trembur n maksimum nga presioni i dyshes Rusi-Serbi, vendet e BE-s ndrrmorn nj hap tepr t rndsishm duke
ndryshimin m radikal n procesin e zgjerimit.

Marrveshja politike q iu ofrua Beogradit thyen komplet rregullat e pranimit t antarve t rinj q ka ndjekur BE n dy valt e fundit t zgjerimit. Frika se pavarsia e Kosovs do t zemroj Beogradin bri q vendet e Bashkimit t vendosin shkurtimin e rrugs s antarsimit t Serbis.

N plan t par shtja shtrohet fare thjesht - meq po pranojm pavarsin e Kosovs, duhet ti japim mundsi Beogradit q t bhet sa m shpejt antar i BE-s. Por a sht e drejt q nj shtet q vazhdon t strehoj kriminelt luftrave n Ballkan t jet pjes e ktij bashkimi q promovon vlerat e demokracis dhe liris? Pse duhet q, kur vjen puna pr Serbin kriteret e famshme dhe parametrat q duhen arritur dhe q po sorrallatin shqiptart, turqit apo maqedonasit pr vite me radh n dyert e Brukselit, t zhduken prnjher?

Qndrimi i Hollands dhe Belgjiks gjat mbledhjes s fundit t shefave t diplomacis evropiane pr t mos pranuar firmosjen e MSA-s me Serbin ishte nj qndrim parimor dhe i llogjikshm. Bashkimi Evropian si e din t gjith ka nj procedur t prcaktuar prsa i prket pranimt t antarve t rinj. Nj procedur kjo q ka ardhur gjithnj e duke u vshtirsua, edhe pr ti
qejfin sadokpak atyre popujve t Unionit q nuk e duan zgjerimin, q jan m konservator dh q nuk duan ta ndajn buxhetin e prbashkt me m t varfrit e Ballkanit.

N nj situat t till tu heqsh vij t gjith katyre procedurave dhe rregullave q prcaktijn konturet e nj procesi integrues n BE vetm se duhet t zbutet zemrimi i Serbis, aq sa nuk sht e pranueshme, sht edhe e gabuar. Ky rast sigurisht q do ti humbi kredibilietin BE-s si pal negociatore prball krkesave t vazhdueshme q vin nga vende kandidate si Turqia, Kroacia apo m von nga Shqipria, pr t prshpejtuar procesin e antarsimit.

Ktyre vendeve Brukseli nuk mund tu mbaj m leksione pr parametra q duhen prmbushur apo pr prshtatje legjislacioni, pasi nuk ia krkoi kt Serbis. Por, marrveshja politike q BE i propozoi Beogradit mbart edhe nj rrezik tjetr mjaft t madh. Do t ishte nj hap tmerrsisht i gabuar antarsimi i Serbis n Bashkimin Evropian prpara Shqipris dhe Kosovs. Integrimi i Kosovs dhe Serbis pr vet specifikn q do t ken n marrdhniet mes tyre si dy shtete t pavarua, duhet t jet nj proces q do t ec n mnyr paralele, ku asnjra pal t mos kushtzoj integrimin e tjetrit.

BE duhet t kujtoj n kt rast se nj hap t ngjashm t gabuar e hodhi n rastin e Qipros. Pranimi i Qipros n Bashkimin Evropian n nj koh kur n ishull ekzistojn dy realitete dhe kur Turqia q sht e prfshir n kt konflikt nuk e njeh si shtet, bri q vatra e konfliktit t mbartej n gjirin e BE-s. Tani t gjith jan dshmitar q sa her hapet diskutohet antarsimi i Ankars n BE, Qipro bllokon procesin duke krcnuar se do t vendos veton. Jo pak energji sht harxhuar pr t bindur qeverine ishullit t vogl t heq dor nga vetoja.

Nj situat e till mund t prsritet fare leht edhe n Ballkan. Si mund t pranoj Serbia antarsimin e Kosovs n Bashkimin Evropian nse ajo ka deklaruar se nuk do ta njoh kurr pavrsin. E njjta situat vlen edhe n rastin e Shqipris, megjithse jo n t njjtat prmasa. Kjo do ti hapte rrugn nj tjetr rreziku pr t destabiluzuar rajonin. Bashkimi Evreopian dhe krert aktual t vendeve antare duhet t mos bjn gabim strategjik q do t zhvendoste konfliktin mes Beogradit dhe Prishtins n mes t Unionit.

erliscela@journalist.com

Më shumë nga Politika

Të gjitha ›