Identiteti i munguar i Evropes

Nga "The Wall Street Journal"
Turbullirat aktuale ne Evrope, te shkaktuara nga kriza e borxheve te Greqise, i kane nxitur persiatjet rreth te ardhmes se integrimit Evropian. Ato ngerthejne mesime per kufijte e institucioneve nderkombetare, dhe e nxjerrin ne pah hezitimin shume te kritikuar amerikan per t'iu nenshtruar autoriteteve te institucioneve nderkombetare ne 20 vitet e fundit. Integrimi evropian gjithmone e ka patur dimenzionin ekonomik dhe politik. Ekonomikisht, reduktimi i barrierave tregtare dhe harmonizimi i sistemeve rregullatore do te stimulonte rritjen ekonomike. Teoria e unionit monetar, e cila perfshiu 16 nga 27 vendet anetare te BE-se, ishte se kursimet ne koston e transaksionit mund te shkaktoje humbjen e kontrollit mbi politiken monetare ne cdo vend anetar. Perfitimet ekonomike te integrimit tregtar jane bere te qarta, por ato te unionit monetar mbetet te shihen.
Por, rritja ekonomike, sado e rendesishme per njerezit e thjeshte, gjithmone ka qene shfaqje anesore per elitat politike. Synimi i vertete i integrimit evropian ishte politik. Per te parandaluar ringjalljen e lufterave boterore, njerezit qe jetojne ne Gjermani dhe France duhej ta shihnin veten si evropiane, e jo si gjermane apo franceze, njelloj si njerezit qe jetojne ne Kaliforni dhe Masacusets qe e shohin veten si amerikane.
Per te arritur kete synim ambicioz te ndryshimit te vetedijeve kombetare te njerezve, lideret politike te Gjermanise dhe Frances duhej te konstruktojne institucione politike Evropiane, ndaj te cilave evropianet do te ishin besnike. Solidariteti evropian do te zevendesonte nacionalizmin, sovraniteti do te cungohej ne kuazi shtetin evropian.
Qeverite e shteteve do t'i nenshtroheshin qeverise se Evropes, njelloj si ne Shtetet e Bashkuara. Per disa kohe, evropianet ua kane rekomanduar "Modelin e Evropes" te sovranitetit te cunguar Shteteve te Bashkuara te Amerikes dhe vendeve tjera. Ata menduan se pas modelit evropian, popullsite e shteteve do t'i linin pas vetes dallimet e tyre dhe do ta bartnin pushtetin nga qeverite kombetare tek institucionet nderkombetare.
Por kjo ende nuk eshte bere. Megjithese integrimi evropian ka shelnuar suksese te konsiderueshme, testi i institucioneve politike se eshte aftesia e tyre per te trajtuar krizen. Evropianet e kuptuan se qeverisja e papergjegjshme mund ta minoje unionin monetar, prndaj u vendosen rregulla te ndryshme vendeve te eurozones, si p.sh. kufizime per deficitet buxhetore. Por keto rregulla nuk munden te vihen ne jete dhe u shperfillen. Tash kur kriza erdhi, qeverite kombetare i hodhen pas shpatullave institucionet evropiane, dhe u bene bashke duke iu rikthyer sovranitetit te tyre. Kjo tregoi se interesat kombetare te tyre jane me te rendesishme se sa solidariteti evropian.
Mesimi per pjesen tjeter te botes eshte se perpjekjet per te krijuar institucione nderkombetare me autoritet te vertete politik nuk do te kene sukses nese ato nuk shkojne pertej gatishmerise popullore per t'u nenshtruar sovranitetit te disa institucioneve te largeta, ku kryesisht punojne te huaj.