Kosova duhet te denoje sistematikisht trafikantet e qenieve njerezore

Martesa te rrejshme premtim per punesim dhe kushte me te mira per jete jane grackat kryesore ku femrat bine viktimat te trafikimit. Ndersa forma e nenshtrimit te viktimes varet nga trafikantet thote per Dojce Vele-n kapiten Arben Paqarrizi drejtor i Drejtorise per Hetimin e Trafikimit me Qenie Njerezore ne Policine e Kosoves. bdquoMashtrimet vijne per shkak te nivelit te ulet te edukimit. Mirepo viktime e trafikimit mund te behet edhe nje person i edukuar dhe i emancipuar per arsye se i premtohet punesim martese apo bashkejetese e mandej me ane te kercenimeve shantazhit e formave te tjera detyrohen te ofrojne sherbime seksuale te benje pune te detyruar ose te mbahet ne kushte te roberise dhe skllaverise. D.m.th varet nga trafikanti se ne cilen forme te trafikimit e nenshtron viktimen.

Operacione dhe arrestime te shumta per trafikim me qenie njerezore

Policia e Kosoves per gjashtemujorin e pare te ketij viti raporton 25 operacione policore te cilat rezultojne me 71 persona te arrestuar dhe terheqje te 19 viktimave te trafikimit. Per vepren trafikim me njerez jane 48 persona 4 per mundesim te prostitucionit 17-te per marrje me prostitucion de 3 persona per vendosje te skllaverise. Ne gjashtemujorin e vitit 2011 jane gjithsejt 19-te viktima te identifikuara 16-te viktima jane kosovare 2 jane serbe dhe 1 shqiptar e Shqiperise. Fatmiresisht nuk ka asnje rast ku viktimat gjate fazes sistematike te shfrytezimit te kene vdekur edhe pse kemi raste kur viktimat kane nevoje per trajtim shendetsor thote kapiten Paqarrizi sipas te cilit viktimat me rrezikshmeri te larte strehohen ne Qendren Shtetrore per Strehimin e Viktimave te Trafikimit ndersa viktimat te cilat nuk pranohen nga familje barten per trajtim te metutjeshem ne te 7 qendrat e OJQ-ve me te cilat ka bashkepunim Policia e Kosoves. Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Kapiten Arben Paqarrizi

Nje rol te vecante ne luften kunder trafikimit kane edhe organizatat nderkombetare. Komisioni Evropian ne shkurt te ketij viti ka lancuar nje projekt i cili mbeshtet luftimin e trafikimit dhe viktimat e kesaj forme te krimit. Kurse Organizata Nderkombtare per Migrim qe nga viti 2000 eshte e kycur ne te gjitha aktivitetet e ndermarra ne sferen e luftes kunder trafikimit dhe me ane te programeve te ndershme nepermjet OJQ-ve partnere ka arritur te ndihmoje qindra viktima nga Kosova dhe shtetet e Evropes Juglindore. Programi Fuqizimi dhe mbrojtja e viktimave te trafikimit eshte projekti aktual i IOM-it i cili implementohet nga Qendra per Mbrojtjen dhe Rehabilitimin e Grave dhe Femijeve bdquoLiria ne Gjilan neper dyert e se ciles kane kaluar dhjetera viktima.

Mashtrimet menyrat me te shpeshta trafikimit te femres ne Kosove

bdquo32 raste kane pasur indikacione te trafikimit prej te cilave 11-te raste kane qene viktima te trafikimit. Mashtrime per pune martesa te rrejshme kushte me te mira jetesore jane indikatoret me te shpeshte. Per momentin i kemi 3 viktima te trafikimit per te cilat ofrojme strehim akomodim edukim perkujdesje shendetesore trajtime psikologjike trajnime si dhe ndermjetesim ne shkollat joformale apo vazhdimi i tyre se zakonisht viktimattrafikimit jane te moshes se re thote Nazife Jonuzi drejtoreshe e kesaj qendre.

Sipas Policise se Kosoves prej vitit 2001 deri ne gjashtemujorin e pare te vitit 2011 ne Kosove jane identifikuar 630 viktima te trafikimit 181 prej te cilave nga Kosova 64 prej tyre nga Shqiperia 208 nga Moldavia 46 nga Ukraina 74 nga Rumania 25 nga Bullgaria 4 nga Rusia 14 nga Serbia 1 nga Maqedonia 1 nga Polonia dhe 12-te tjera te cilat jane trajtuar ne formen adekuate. Mirepo per shkak te mungeses se vetedijes shoqeria ne Kosove edhe me tej eshte e prirur te diskriminoje viktimat e trafikimit dhe familjet ende luftojne per tacutei pranuar personat e trafikuar. Dhe kjo mund te coje ne ritrafikimin e viktimes thote drejtoresha Jonuzi. Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift 25 operacione policore per kapjen e trafikanteve vetem kete vit

bdquoRefuzimi i familjeve dhe mungesa e nje rrjeti te forte shoqerore mund te coje ato ne ritrafikim. Eumlshte shume per rendesishme te punohet me familjet e personave te trafikuar per tacuteu arritur ndergjegjesimi per perjetimet e viktimave te trafikimit dhe si mund tacutembeshtesin familjet e tyre dhe komuniteti mund tacutei mbeshtesin ato.

Kosova ka mekanizma te mjaftueshem per luftimin e trafikimit me qenie njerezore

Ndersa radhitja e Kosoves ne kategorine e dyte krahas disa shteteve demokratike ne Raportin Vjetor te Departamentit te Shtetit Amerikan ne te cilin vleresohen perpjekjet per luftimin e trafikimit me qenie njerezore eshte sukses per nje shtet te sapoformuar sic eshte Kosova mendon Shenaj Berisha menaxhere e mbrojtesve te viktimave ne kuader te Departamentit per Qasje ne Drejtesi ne Ministrine e Drejtesise se Kosoves.

bdquoNje shtet i cili sapo eshte formuar te radhitet ne nivelin e dyte ne raportin e SHBA-ve don te thote se eshte bere nje pune e mire ne luftimin e dukurise se trafikimit me qenie njerezore thote z.Berisha sipas se ciles Kosova ka mekanizma te mjaftueshem ligjor institucional dhe operacional per luftimin e kesaj forme te krimit te organizuar.

bdquoTe gjitha dokumentet legjislative ne Kosove jane hartuar ne perputhje me dokumentet nderkombetare dhe ne baze te infrastruktures ligjore ne fuqi denimet per kryesit e kesaj vepre parashihen prej 2 deri ne 20 vjet burgim. Kosova eshte i vetmi shtet i rajonit i cili ka Strehimore Shtetrore per Viktimat e Trafikimit ndersa mbrojtesit e viktimave ne Kosove punojne ne sistem amerikan qe don te thote ata jane ne sherbim te viktimave 24 ore ne 7 dite te javes thote z.Berisha.

Ne dhjete vjet zvogelim i dukshem i viktimave te trafikimit

Tregues i qarte i shtimit te angazhimit te institucioneve te Kosoves dhe avancimit te formave te zbulimit te kesaj forme te krimit eshte renia ne 19-te e numrit te viktimave te trafikimit ne gjashtemujorin e vitit 2011 krahasuar me shifren 172 te viktimave te identifikuara ne vitin 2001. Ndersa raporti i DASH-se nxjerr ne pah edhe angazhimin e Policise se Kosoves si dhe perpjekjet e qeverise per permiresimin e sektorit te policise kunder trafikimit. Kjo e ben shume optimiste Policine e Kosoves e cila po punon intensivisht ne ngritjen e kapaciteteve thote kapiten Arben Paqarrizi bdquoPolicia e Kosoves ka kapacitiet dhe eshte duke i ngritur kapacitetet. Kete e deshmon avancimi i sektorit per hetimin e trafikimit ne drejtori dhe perpjkjet per plotesimin e pozitave te lira sidomos ne gjashte njesite tona rajonale. Raporti i State Departamentit ne lidhje me kete ceshtje ve ne pah pikerisht angazhimin e policise ne qeshtjen e hetimit te identifikimin e viktimave te trafikimit dhe aksionet policore ne luftimin e kesaj dukurie. Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Shenaj Berisha

Me shume pune ne vetdijesimin e qytetareve nga rreziku i trafikimit

Mirepo ne raport thuhet po ashtu se Kosova eshte burim destinacion dhe shpeshhere edhe vend tranzit per grate qe trafikohen per sherbime seksuale dhe femijet qe trafikohen per tacuteu bere lypsare. Pjesa me e madhe e viktimave te huaja te cilat detyrohen te merren me prostitucion jane vajza te reja nga Evropa lindore femrat nga Kosova shfrytezohen per prostitucion brenda dhe jashte Kosoves ndersa trafikimi i brendshem i serbeve te Kosoves ndodh ne veriun e vendit. Shqyrtimi i lendeve te trafikimit ka marre kohe numri i denimeve eshte zvogeluar dhe megjithese ka pasur ndjekje penale te zyrtareve publike per bashkepunim ne trafikim nuk ka pasur denime. DASH sugjeron institucionet e Kosoves per ndjekje penale dhe denime sistematike te personave qe bejne trafikimin e femrave dhe te femijeve me shume efikasitet ne identifikimin e viktimave si dhe intensifikim te fushatave per vetdijesimin e qytetareve mbi rreziqet e trafikimit.

AutorAjete Beqiraj

RedaktoiAida Cama