Kush do ta mbaj prgjegjsin?!
Integrimi n Bashkimin Evropian dhe n NATO jan dy projektet m t mdha t cilat mund ti japin vendin e duhur Shqipris n gjirin e Ev rops s bashkuar. Kto dy projekte kaq t rndsishme jan mundsia e vetme q Shqipria dhe shqiptart t mos vazhdojn t prjetojn vetmin dhe izolimin q pr fat t keq nisi q me instalimin e diktaturs komuniste ,dhe vazhdon deri m sot n nj mnyr disi m t zbutur.
Pr t gjith ata q e njohin procesin e integrimit n strukturat euro-atlantike q nga vendosja e marrdhnieve me Komunitetin Evropian n vitin 1992 dhe deri m sot , sht fare e qart se ne mbetemi m t vonuarit nga ata me t cilt e nism garn. N vitin 1995-96 , marrdhniet e Shqipris me BE-n ishin shum t afrta, duke arritur shum pran procesit t asociimit. Por ndodhi ajo q ndodhi n 1997 dhe do gj shkoi mbrapsht.
M von nisja e procesit negociues pr Marrveshjen e Stabilizim Asociimit isht nj shenj pozitive n kt drejtim. Por q ktu fillon edhe kalvari i gjat i nj procesi t mundimshm. Negociatat pr MSA-n vazhduan pr dy vjet me radh , m shum se do vend tjetr i Evrops Juglindore. Kroacia e cila nuk kishte shum vjet q kishte dal nga lufta, arriti ti prmbyll kto negociata vetm n 4 raunde bisedimesh , brenda disa muajve. Nga kjo del qart se aryseja kryesore e zgjatjes s ktij procesi ishte kriteri politik. Ishte pikrisht klasa politike ajo q nuk po prmbushte n koh kriteret e krkuara nga Evropa.
Zgjedhjet e kontestuara rnd, korrupsioni q lulzoi si kurr ndonjher gjat qeverisjes socialiste penguan vendin t rifitonte kohn e humbur nga 97. Reformat q krkoheshin me ngulm si nga drejtuesit m t lart t Bashkimit Evropian ashtu edhe nga teknicient m t ult n tryezat negociuese, nuk u bn kurr realitet . Megjith kritikat e njpasnjshme q vinin nga Brukseli pr t organizuar zgjedhje t lira dhe t drejta t cilat do t garantoheshin nga nj reform zgjedhore afatgjat, qeveria socialiste nuk e kaloi provn . Ata q drejtonin vendin n at koh, por jo vetm ata , irreshin nga mngjesi deri n dark pr nevojn q kishte vendi pr refoma n drejtsi dhe kudo po nga ana tjetr nuk guxuan pr asnj moment t dalin nga interesat e ngushta partiake dhe personale pr ti realizuar ato. Megjithse kjo qeveri dhe kjo klas politike ishte direkt prgjegjse pr pengimin e integrimit duke mosrealizuar reformat e krkuara , shqiptart reaguan shum von, vetm pas 8 viteve.
Tashm jemi n nj situat tjetr , ku n pushtet sht nj tjetr klas politike , e cila pr 8 vjet me radh kishte akuzuar rivalt se nuk kishin uar prpara ndrrrn e shqiptarve pr integrim. N 2 vjet e gjysm kjo maxhoranc ka
prpjekje serioze pr arritur disa standarte t krkuara nga Brukseli. Nga ana tjetr nuk sht
aq sa duhet n drejtim t ngritjes dhe konsolidimit t nj sistemi antkorrupsion. Lufta kundr korrupsionit q ishte dhe motoja e cila solli n pushtet PD-n , vazhdon t mbetet n fazn e vullnetit t ekzekutivit duke mos u udhhequr nga nj srtategji e qart dhe institucione t pavarura.
Sot Shqipria sht n fund t rrugs pr tu antarsuar n NATO dhe n kt drejtim kemi ecur m shpejt , krahasuar me procesin integrues n BE, kjo fal edhe nj mbshtetje t fuqishme t Shteteve t Bashkuara t Ameriks. Por marrja e ftess pr antarsim nga ana e Shqipris nuk sht edhe aq e sigurt pr momentin. Prej disa kohsh zyrtart e lart t NATO-s, prfshi ktu Sekretarin e Prgjithshm Shefer, kan deklaruar hapur se ftesa nuk sht e isgurt dhe se Shqipria ka ende shum pr t br.
Theksi vihet n dy reforma kye , ajo n sistemin e drejtsis dhe reforma zgjedhore. Kty dy reforma t rndsishme t shoqruara edhe nga nj luft pa kompromis ndaj korrupsionit n t gjitha nivelit do t ishin t mjaftueshme pr NATO-n n mnyr q ti hapte portn Shqipris. Por edhe pse ka dy vjet q flitet pr kto reforma palt nuk kan
asgj konkrete pr ti vn n jet ato.
Si t djathtt ashtu edhe t majtt nuk shkojn prtej shprehjes s vullnetit pr t mbshtetur reformat. Nga ana tjetr palt akuzojn njra tjetrn se nuk ka vullnet dhe nuk bashkpunon pr realizimin e ktij misioni t rndsishm N fund t fundit qytetarve nuk iu intereson shum nse ikn apo rri sollaku n krye t Prokuroris s Prgjithshme , ajo q na intereson t gjithve sht momenti se kur do t jemi m afr Evroips, momenti se kur do t kemi nj standart jetese m t mire, momenti se kur do t lvizim t lir n Evrop. Tashm na ndajn vetm pak muaj nga samiti I Bukureshtit dhe ne ende nuk kemi realizuar kto reforma duke rrezikuar seriozisht ,marrjen e ftess. Askush nuk do t donte t besonte nj skenar ku Shqipria t mbetej jasht aleancs, ndrkoh q bashkudhtart tan n kt rrug , Maqedonia dhe Kroacia t merrnin ftesn e antarsimit. Ky do t ishte skenari m i keq i mundshm. N nj rast t till kush do ta mbante prgjegjsin? Sigurisht q pr t gjetur fajtorin ne shqiptart jemi t part, por e rndsishme sht t mos shkojm deri n at pik. Jan ngritur dy komisione t posame parlamentare pr hartimin e propozimeve pr reforma si n drejtsi ashtu edhe n fushn e zgjedhjeve. Por ndonse ditt kalojn dhe litari sa vjen e shtrngohet srish t zgjedhurit tan nuk ulen n tryez t bjn at pun q duhet t bjn. Dikush duhet tu thot nesr shqiptarve nse dshton integrimi n Nato se pse nuk u gjet gjuha e prbashkt pr t realizuar kto refoma. Dikush duhet tu thot shqiptarve se pse nuk u bn ato ndryshime ligjore apo kushtetuese q do t ishin t mjaftueshme pr antarsimin n NATO.
Sigurisht q prgjegjsia m e madhe n kt moment sht mbi forcn qedverisse dhe kjo sht fare e qart. Duke mos prjashtuar rolin e opozits n kt proces, duhet theksuar se shumica qeverisse sht ajo q duhet t gjej rrugt e dialogut me opozitn n mnyr q kjo e fundit t jap mbshtetjen pr realizimin e refomave. Kjo nga pikpamja e llogarive elektorale mund t ket edhe nj kosto t vetn, por n fund t fundit dikush duhet ta marr prsipre kt kosto . sht e qart se marrja presipr e ksaj kosto n kt moment do t jet nj investim pr kt maxhoranc edhe n kndvshtrimin elektoral. N rast t kundrt prgjegjsia e dshtimit ksaj here do jet m e rnd se do her tjetr. Shqiptart kan msuar t jen rracional n gjykimin e tyre ndaj partive politike dhe n vlersimin e puns t atyre, t cilve u kan besuar qeverisjen. Kt e treguan ms miri n zgjedhjet e 18 shkurtit.Telenovela e strzgjatur reform duhet t marr fund nj her e prgjithmon dhe vendit duhet ti hapet rruga e integrimit..
Pr t gjith ata q e njohin procesin e integrimit n strukturat euro-atlantike q nga vendosja e marrdhnieve me Komunitetin Evropian n vitin 1992 dhe deri m sot , sht fare e qart se ne mbetemi m t vonuarit nga ata me t cilt e nism garn. N vitin 1995-96 , marrdhniet e Shqipris me BE-n ishin shum t afrta, duke arritur shum pran procesit t asociimit. Por ndodhi ajo q ndodhi n 1997 dhe do gj shkoi mbrapsht.
M von nisja e procesit negociues pr Marrveshjen e Stabilizim Asociimit isht nj shenj pozitive n kt drejtim. Por q ktu fillon edhe kalvari i gjat i nj procesi t mundimshm. Negociatat pr MSA-n vazhduan pr dy vjet me radh , m shum se do vend tjetr i Evrops Juglindore. Kroacia e cila nuk kishte shum vjet q kishte dal nga lufta, arriti ti prmbyll kto negociata vetm n 4 raunde bisedimesh , brenda disa muajve. Nga kjo del qart se aryseja kryesore e zgjatjes s ktij procesi ishte kriteri politik. Ishte pikrisht klasa politike ajo q nuk po prmbushte n koh kriteret e krkuara nga Evropa.
Zgjedhjet e kontestuara rnd, korrupsioni q lulzoi si kurr ndonjher gjat qeverisjes socialiste penguan vendin t rifitonte kohn e humbur nga 97. Reformat q krkoheshin me ngulm si nga drejtuesit m t lart t Bashkimit Evropian ashtu edhe nga teknicient m t ult n tryezat negociuese, nuk u bn kurr realitet . Megjith kritikat e njpasnjshme q vinin nga Brukseli pr t organizuar zgjedhje t lira dhe t drejta t cilat do t garantoheshin nga nj reform zgjedhore afatgjat, qeveria socialiste nuk e kaloi provn . Ata q drejtonin vendin n at koh, por jo vetm ata , irreshin nga mngjesi deri n dark pr nevojn q kishte vendi pr refoma n drejtsi dhe kudo po nga ana tjetr nuk guxuan pr asnj moment t dalin nga interesat e ngushta partiake dhe personale pr ti realizuar ato. Megjithse kjo qeveri dhe kjo klas politike ishte direkt prgjegjse pr pengimin e integrimit duke mosrealizuar reformat e krkuara , shqiptart reaguan shum von, vetm pas 8 viteve.
Tashm jemi n nj situat tjetr , ku n pushtet sht nj tjetr klas politike , e cila pr 8 vjet me radh kishte akuzuar rivalt se nuk kishin uar prpara ndrrrn e shqiptarve pr integrim. N 2 vjet e gjysm kjo maxhoranc ka
prpjekje serioze pr arritur disa standarte t krkuara nga Brukseli. Nga ana tjetr nuk sht
aq sa duhet n drejtim t ngritjes dhe konsolidimit t nj sistemi antkorrupsion. Lufta kundr korrupsionit q ishte dhe motoja e cila solli n pushtet PD-n , vazhdon t mbetet n fazn e vullnetit t ekzekutivit duke mos u udhhequr nga nj srtategji e qart dhe institucione t pavarura.
Sot Shqipria sht n fund t rrugs pr tu antarsuar n NATO dhe n kt drejtim kemi ecur m shpejt , krahasuar me procesin integrues n BE, kjo fal edhe nj mbshtetje t fuqishme t Shteteve t Bashkuara t Ameriks. Por marrja e ftess pr antarsim nga ana e Shqipris nuk sht edhe aq e sigurt pr momentin. Prej disa kohsh zyrtart e lart t NATO-s, prfshi ktu Sekretarin e Prgjithshm Shefer, kan deklaruar hapur se ftesa nuk sht e isgurt dhe se Shqipria ka ende shum pr t br.
Theksi vihet n dy reforma kye , ajo n sistemin e drejtsis dhe reforma zgjedhore. Kty dy reforma t rndsishme t shoqruara edhe nga nj luft pa kompromis ndaj korrupsionit n t gjitha nivelit do t ishin t mjaftueshme pr NATO-n n mnyr q ti hapte portn Shqipris. Por edhe pse ka dy vjet q flitet pr kto reforma palt nuk kan
asgj konkrete pr ti vn n jet ato.
Si t djathtt ashtu edhe t majtt nuk shkojn prtej shprehjes s vullnetit pr t mbshtetur reformat. Nga ana tjetr palt akuzojn njra tjetrn se nuk ka vullnet dhe nuk bashkpunon pr realizimin e ktij misioni t rndsishm N fund t fundit qytetarve nuk iu intereson shum nse ikn apo rri sollaku n krye t Prokuroris s Prgjithshme , ajo q na intereson t gjithve sht momenti se kur do t jemi m afr Evroips, momenti se kur do t kemi nj standart jetese m t mire, momenti se kur do t lvizim t lir n Evrop. Tashm na ndajn vetm pak muaj nga samiti I Bukureshtit dhe ne ende nuk kemi realizuar kto reforma duke rrezikuar seriozisht ,marrjen e ftess. Askush nuk do t donte t besonte nj skenar ku Shqipria t mbetej jasht aleancs, ndrkoh q bashkudhtart tan n kt rrug , Maqedonia dhe Kroacia t merrnin ftesn e antarsimit. Ky do t ishte skenari m i keq i mundshm. N nj rast t till kush do ta mbante prgjegjsin? Sigurisht q pr t gjetur fajtorin ne shqiptart jemi t part, por e rndsishme sht t mos shkojm deri n at pik. Jan ngritur dy komisione t posame parlamentare pr hartimin e propozimeve pr reforma si n drejtsi ashtu edhe n fushn e zgjedhjeve. Por ndonse ditt kalojn dhe litari sa vjen e shtrngohet srish t zgjedhurit tan nuk ulen n tryez t bjn at pun q duhet t bjn. Dikush duhet tu thot nesr shqiptarve nse dshton integrimi n Nato se pse nuk u gjet gjuha e prbashkt pr t realizuar kto refoma. Dikush duhet tu thot shqiptarve se pse nuk u bn ato ndryshime ligjore apo kushtetuese q do t ishin t mjaftueshme pr antarsimin n NATO.
Sigurisht q prgjegjsia m e madhe n kt moment sht mbi forcn qedverisse dhe kjo sht fare e qart. Duke mos prjashtuar rolin e opozits n kt proces, duhet theksuar se shumica qeverisse sht ajo q duhet t gjej rrugt e dialogut me opozitn n mnyr q kjo e fundit t jap mbshtetjen pr realizimin e refomave. Kjo nga pikpamja e llogarive elektorale mund t ket edhe nj kosto t vetn, por n fund t fundit dikush duhet ta marr prsipre kt kosto . sht e qart se marrja presipr e ksaj kosto n kt moment do t jet nj investim pr kt maxhoranc edhe n kndvshtrimin elektoral. N rast t kundrt prgjegjsia e dshtimit ksaj here do jet m e rnd se do her tjetr. Shqiptart kan msuar t jen rracional n gjykimin e tyre ndaj partive politike dhe n vlersimin e puns t atyre, t cilve u kan besuar qeverisjen. Kt e treguan ms miri n zgjedhjet e 18 shkurtit.Telenovela e strzgjatur reform duhet t marr fund nj her e prgjithmon dhe vendit duhet ti hapet rruga e integrimit..