Ne Greqi po shtrohet ceshtja e falimentimit te vendit - ndryshe ristrukturimit te borxhit
Papandreu dhe qeveria e tij gjashte muaj pas zbatimit rigoroz te memorandumit mund te kene siguruar votebesimin e troikes dhe vete Uashingtonit se vendi eshte ne rruge te mbare por jo edhe te grekeve qe e ndjejne se po asfiksohen me kostumin e ngushte qe u kane veshur. Vete indekset e ekonomise ne recesion -3.7 papunesi 12 dhe mungese te plote investimesh jane te tille qe me sa duket nuk ngjallin optimizem tek njerezit te cilet ende nuk shohin drite ne fund te tunelit.
Kryeministri Papandreu kunder ristrukturimit te borxhit
Ne Greqi jane shtuar zerat qe e shohin te pashmangshem falimentimin e vendit ose ristrukturimin e borxhit sic thuhet ndryshe edhe pse troika e pergenjeshtron kete ne menyre kategorike. Papandreu e sheh kete si katastrofe per vendin.Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Kryeministri grek Papandreu
Logjika e ristrukturimit te borxhit pezullimi pra i pagesave ne nje moment do te ishte shkaterrimtare per vendin tone per kredibilitetin dhe te ardhmen tone me prerje pagash dhe ne sektorin privat rrenimin eventual te sistemit bankar dhe zhvleftesim te tille te pronave qe do te flisnim per tragjedi per cdo familje deklaroi Papandreu i cili nje eventualitet te tille e perjashtoi si ne Uashington po keshtu edhe ne Bursen e Nju Jorkut ku ishte i ftuar dhe u drejtoi apel investitoreve te investojne ne ekonomine e vendit te tij.
Shpetimi tek dalja e Greqise nga zona e euros
Por kjo nuk i frenon zerat kryesisht te spektrit te majte qe shohin falimentim te vendit ashtu si edhe analiste dhe ekonomiste te famshem si amerikani Nouriel Roubini. Ne vend eshte ngritur dhe Komisioni i Ekonomisteve dhe Universitareve qe po merr trajten e nje levizjeje dhe kerkon pezullim te pagesave dhe dalje nga zona e euros pasi sipas nje studimi te tyre borxhet e Greqise jane dyfishuar me hyrjen e saj ne Bashkimin Monetar EvropianKostas Kazaqis eshte njeri prej 30 nismetareve te kesaj levizjeje i cili i pyetur nga DW nese sheh rikthim te Greqise ne tregjet financiare ne vitin 2013 sic pretendon ministri grek i Financave Jorgos Papakonstandinu pergjigjet Jo kjo nuk konfirmohet nga asnje skenar. Ne qofte se jane kaq te sigurt ne vleresimet dhe parashikimet e tyre pse nuk paraqesin modelin ekonomik mbi te cilin jane bazuar pergjigjet Kazaqis. .Bildunterschrift Flamuri grek ai i Bankes Kombetare dhe BE-se para Bankes Kombetare Greke ne Athine
Shifrat nderkohe jane te pameshirshme. Ne vitin 2014 Greqise do ti duhen 70 miliarde euro per kamatat e borxheve dhe 80 miliarde te tjera per obligacionet qe skadojne. A eshte ne keto kushte ristrukturimi nje eventualitet apo i pashmangshem Ekonomisti Kazaqis thote se ne proces ristrukturimi ndodhemi qe tani. Kuotat e larta te kamatave jane hapi i pare i ristrukturimit vetem qe behet me kushte tregu d.m.th me Greqine te izoluar nen mbikqyrje dhe pa fuqi per te negociuar thote Kazaqis duke sqaruar me tej se Greqia ndodhet ne gjendje falimentimi thjesht per faktin se per te shlyer borxhet e vjetra i duhet te marre borxhe te reja.
Alternativa e falimentimit
E keqja per Greqine filloi qe ne vitin 1989 kur Greqia filloi te kreditohet per te paguar pagat dhe pensionet. Paaftesia paguese ka qene gjithnje holli i falimentimit zyrtar thote Kazaqis. Ai e pranon se falimentimi do te jete i dhimbshem per Greqine ashtu sic ka treguar pervoja historike me kater falimentimet e saj zyrtare ne te shkuaren. Por do te shpetonim nga nje barre dhe do te mund te veme perseri ne levizje ekonomine.
Borxhin e madh prej 350 miliarde eurosh eshte per ekonomistin nje produkt i rremujes dhe zhvatjes se vendit nga nje oligarki politike dhe ekonomike. Akoma sot Eurostat pret qe qeveria greke ti dorezoje kontratat swaps kontratat e fshehjes se borxhit mbi 30 ne numer qe qeveria e Simitis nenshkroi me Goldman Sachs dhe 18 banka te tjera dhe cuan vendin ne kete gjendje ku ndodhet sot. Bildunterschrift Ministri grek i Financavem Papakonstantantinu ne nje knference shtypi
Falimentimi si e vetmja alternative perkrahet edhe nga analisti dhe publicisti i njohur Moisis Licis. Per mendimin tim ristrukturimi eshte i pashmangshem per faktin e thjeshte se eshte e pamundur ne keto monente qe ti sherbehet transheve te larta te borxhit te stermadh grek prej 350 miliarde eurosh. Objektivi i vete memorandumit eshte qe Greqia te rikreditohet me kushte te favorshme qe te mund te shlyeje borxhet thote Licis i cili gjendjen aktuale e konsideron rreth vicioz qe Brukseli po punon ta menaxhoje me krijimin e nje kuadri institucional falimentimi te kontrollueshem me konseguenca sigurisht politike si privimi i votes por edhe ekonomike si nderprerja e subvencioneve ku mund te perfshihen ne te ardhmen edhe vende te tjera se problemi nuk eshte vetem grek.
Ne cmase do te ishte katastrofal falimentimi
Publicisti Licis veren se katastrofal nje falimentim do te ishte ne qofte se behet vetem me kushtet e kreditoreve dhe kur privohet mundesia per te negociuar. Licis eshte i mendimit se Greqia ndodhet ne nje pozite te tille. Por nuk ka zgjidhje tjeter sipas tij pasi vendi nuk disponon ind prodhues qe te mund te shlyeje ne afat borxhin e madh.
Perfaqesuesi i Fondit Monetar Pol Tomsen theksoi ne Greqi se me shume se borxhi problemi i Greqise eshte mungesa e reformave strukturore qe do ti jepnin vendit nje riorientim te ri ekonomikt. Problemi baze i ekonomise greke nuk eshte se si do ti pergjigjet detyrimeve te memorandumit ne qofte se do te kete memorandum te dyte pas vitit 2013 sic diskutohet por perpilimi i nje programi afatgjate qe do te vendose vendin ne orbite zhvillimi thekson Licis.
Autor Niko Anagnosti
Redaktoi Lindita Arapi