Pse rënia e çmimeve në Kinë po alarmon gjithë botën?

Ekonomia e Kinës ka rrëshqitur në deflacion pasi çmimet e konsumit ranë në korrik për herë të parë në më shumë se dy vjet.

Indeksi zyrtar i çmimeve të konsumit, matësi i inflacionit, ra me 0.3% muajin e kaluar nga një vit më parë.

Analistët shprehen se kjo rrit presionin ndaj qeverisë për të ringjallur kërkesën në ekonominë e dytë më të madhe në botë.

Kjo vjen pas të dhënave të dobëta të importit dhe eksportit, të cilat ngritën pyetje në lidhje me ritmin e rimëkëmbjes pas pandemisë së Kinës.

Gjithashtu, vendi po trajton borxhin në rritje të qeverisë vendore dhe sfidat në tregun e banesave.

Papunësia e të rinjve, e cila është në një rekord të lartë, po vëzhgohet gjithashtu nga afër, pasi një rekord prej 11.58 milionë të diplomuarsh nga universiteti pritet të hyjnë në tregun kinez të punës këtë vit.

Rënia e çmimeve e bën më të vështirë për Kinën uljen e borxhit të saj – dhe të gjitha sfidat që rrjedhin nga kjo, si një normë më e ngadaltë e rritjes, thanë analistët.

“Nuk ka asnjë sekret që mund të përdoret për të ngritur inflacionin”, thotë Daniel Murray nga firma e investimeve EFG Asset Management.

Ai sugjeron një “përzierje të thjeshtë të më shumë shpenzimeve qeveritare dhe taksave më të ulëta krahas politikës monetare më të lehtë”.

Kur filluan të bien çmimet?

Shumica e vendeve të zhvilluara panë një bum në shpenzimet e konsumatorëve pas përfundimit të kufizimeve pandemike.

Njerëzit që kishin kursyer para papritmas ishin në gjendje dhe të gatshëm të shpenzonin, ndërsa bizneset luftuan për të mbajtur kërkesën.

Rritja e madhe e kërkesës për mallra që ishin të kufizuara në ofertë – e shoqëruar me rritjen e kostove të energjisë pas pushtimit rus të Ukrainës – rriti çmimet.

Por kjo nuk është ajo që ndodhi në Kinë, ku çmimet nuk u rritën pasi ekonomia doli nga rregullat më të rrepta të koronavirusit në botë. Çmimet e konsumit ranë për herë të fundit në shkurt 2021.

Në fakt, ato kanë qenë në majë të deflacionit për muaj të tërë, duke u ulur në fillim të këtij viti për shkak të kërkesës së dobët. Çmimet e ngarkuara nga prodhuesit kinezë – të njohura si çmimet e portës së fabrikës – gjithashtu kanë rënë.

“Është shqetësuese për aq sa tregon se kërkesa në Kinë është e varfër ndërsa pjesa tjetër e botës po zgjohet, veçanërisht Perëndimi” tha Alicia Garcia-Herrero, një profesore ndihmëse në Universitetin e Shkencës dhe Teknologjisë në Hong Kong.

“Deflacioni nuk do ta ndihmojë Kinën. Borxhi do të bëhet më i rëndë. E gjithë kjo nuk është një lajm i mirë,” shtoi ajo.

Pse është problem deflacioni?

Kina prodhon një pjesë të madhe të mallrave të shitura në mbarë botën.

Një ndikim i mundshëm pozitiv i një periudhe të zgjatur deflacioni në vend mund të jetë se ndihmon në frenimin e rritjes së çmimeve në pjesë të tjera të botës.

Megjithatë, nëse mallrat kineze me çmime të ulëta vërshojnë tregjet globale, mund të ketë një ndikim negativ tek prodhuesit në vende të tjera. Kjo mund të godasë investimet nga bizneset dhe të shtrëngojë punësimin.

Një periudhë e rënies së çmimeve në Kinë mund të godasë gjithashtu fitimet e kompanive dhe shpenzimet e konsumatorit. Kjo më pas mund të çojë në papunësi më të lartë.

Kjo mund të rezultojë në një rënie të kërkesës nga vendi – tregu më i madh në botë – për energji, lëndë të para dhe ushqime, gjë që do të godiste eksportet globale.

Çfarë do të thotë kjo për ekonominë e Kinës?

Ekonomia e Kinës tashmë po përballet me pengesa të tjera. Së pari, po rikuperohet nga ndikimi i pandemisë me një ritëm më të ngadaltë se sa pritej.

Të martën, shifrat zyrtare treguan se eksportet e Kinës ranë me 14.5% në korrik krahasuar me një vit më parë, ndërsa importet ranë 12.4%. Të dhënat e zymta tregtare përforcojnë shqetësimet se rritja ekonomike e vendit mund të ngadalësohet më tej këtë vit.

Kina po ballafaqohet gjithashtu me një krizë të vazhdueshme të tregut të pronave pas kolapsit gati të zhvilluesit të saj më të madh të pasurive të paluajtshme, “Evergrande”.

Qeveria kineze ka dërguar mesazhin se gjithçka është nën kontroll, por deri më tani ka shmangur çdo masë për të nxitur rritjen ekonomike.

Ndërtimi i besimit midis investitorëve dhe konsumatorëve do të jetë çelësi për rimëkëmbjen e Kinës, tha Eswar Prasad, një profesor i politikës tregtare dhe ekonomisë në Universitetin Cornell, transmeton BBC. 

“Çështja e vërtetë është nëse qeveria mund të rikthejë besimin në sektorin privat, kështu që familjet do të dalin dhe do të shpenzojnë në vend që të kursejnë dhe bizneset do të fillojnë të investojnë, gjë që ajo nuk e ka arritur deri më tani,” tha profesori Prasad.

/rtsh.al/