Rreziqet e shitjes se firmave portugeze Angoles Brazilit dhe Kines
Ndersa Portugalia perballet me veshtiresi nga pesha e rende e paketes se shpetimit prej 100 milion dollaresh kompani shteterore dhe private po shesin pjese te tyre per te siguruar te ardhura madje jane pikerisht ish kolonite e Portugalise qe po blejne pjesen me te madhe te tyre. Me perfshirjen edhe te Kines kane lindur mosmarreveshje lidhur me faktin nese keto shitje jane nje ide e mire.
Lisbona shtrihet ne gryken e lumit te fuqishem Tagus.
Gjate shekujve te kaluar Vasco da Gama dhe ekplorues te tjere lundruan neper kete lume duke sjelle ne qytet pasurite e tokave te betejes.
Tani Lisbona perballet me probleme te tjera masa te ashpra ekonomike. Zhvillimi ekonomik ka ngecur dhe qeveria perballet me veshtiresi per te paguar borxhin e saj. Si kompanite private edhe ato shteterore kane nevoje per kapital te huaj.
Angola eshte aksionerja me e madhe ne kete banke madje po blen edhe nje banke tjeter te cilen qeveria e shpetoi nga falimentimi.
Angola po blen gjithashtu nje pjese drejtperdrejte te rrezikuar ne firmen energjitike GALP te Portugalise. Angola zoteron tashme nje pjese te madhe te kesaj kompanie nepermjet nje filiali portugez.
Nje kompani braziliane po perfundon kontraten per te blere kompanine me te madhe portugeze te prodhimit te cimentos megjithe opoziten e qarqeve lokale. Angolezet jane ftuar gjithashtu te investojne ne firmat ajrore portugeze dhe ne operacionet e ndryshme te aeroporteve.
Fakti qe Angola nuk respekton te drejtat e njeriut ka bere qe disa portugeze te mos i presin mire keto zhvillime por kjo nuk eshte arsyeja qe ky udheheqes sindikate nuk i mbeshtet keto transaksione.
Ne jemi kunder shitjes se kompanive portugeze te huajve sepse keto kompani jane strategjike jo vetem per zhvillimin tone ekonomik por sepse gjithashtu ato sjellin shume fitime per te cilat ne kemi nevoje per te paguar borxhin e vendit.
Edhe Kina po perpiqet te perfitoje. Ajo ka blere pjese te dy kompanive elektrike portugeze duke shkaktuar debate.
Shume portugeze mendojne se pasurite strategjike nuk duhet ti shiten Kines nje vend jodemokratik me shume pak transparence per sa i perket te drejtave te njeriut.
Por ish presidenti i tregut te aksioneve te Lisbones thote se marreveshjet me Kinen mund te jene terheqese ashtu sic pasqyrohen nga marreveshjet e kompanive elektrike
Kompania kineze 3 Gorges beri nje oferte me shtese pagoi cmimin me te larte si dhe ofroi nje numer kushtesh te tjera si per shembull mbajtjen e selise se kompanise ne Portugali ku edhe krijohet vlera ekonomike. Pra nje marreveshje e tille eshte e pakrahasueshme.
Megjithate ne Portugali ka disa biznese te sukseshme. Te huajt qe jane rreshtuar ne kete pasticeri te famshme ne Lisbone jane kliente dhe jo aksionere. Por portugezet me te ardhura te uleta kane borxhe te medha. Ndoshta tani Portugalia nuk eshte ne pozite per te zgjedhur se nga i merr investimet per te cilat ka shume nevoje.