Tetori i Shqiperise
Bashkimi Evropian ka ndermarre hapat e pare drejt pranimit te Islandes si pjese e bllokut me 27 anetare. Ministrat e Jashtem te BE-se qe jane mbledhur ne Bruksel i kane kerkuar Komisionit Evropian te filloje vleresimin e gatishmerise se Islandes per anetaresi. Bisedimet per anetaresi me Islanden, e cila aplikoi per anetaresi ne BE pasi u godit rende nga kriza financiare globale, pritet te ecin perpara me shpejtesi. Megjithate ministri i Jashtem suedez, Carld Bildt, mohoi se Islanda do te marre trajtim te preferuar.
"Nuk do te kete nje proces te shpejte per Islanden, por eshte e qarte se ka tashme nje proces me te shkurter per Islanden, sepse ata jane tashme pjese e nje tregu te vetem dhe ne zonen Shengen," tha Bildt. "Ka edhe aplikime te tjera mbi tavoline, eshte aplikimi shqiptar, megjithese ne nuk jemi ende atje, dhe mund te kete edhe te tjere," tha ai dhe shtoi: "Zgjerimi mbetet nje ceshtje e rendesishme."
Por, ky hap ndaj Islandes mund te coje ne zhgenjim ne mesin e vendeve Ballkanike qe kane kohe qe kane aplikuar per anetaresi. Megjithate, vendet e BE-se duan t'i ofrojne garanci te reja vendeve te Ballkanit se ato nuk do te harrohen. Ka shqetesim se vonesat mund te nxisin mungese stabiliteti politik. Shqiperia, qe aplikoi per anetaresi ne BE ne prill, ende po pret te marre nje pergjigje, per shkak te pasigurise lidhur me rezultatin e zgjedhjeve te muajit te shkuar.
Por cfare duhet te presin vende si Shqiperia dhe vende te tjera te Ballkanit perendimor nga presidenca suedeze? Ekziston ndjenja se per shkak te pasigurive ne vete Shqiperine, dhe shqetesimit per pranimin e anetareve te rinj ne BE, blloku do te shmange ndonje njoftim te ri lidhur me zgjerimin deri pas zgjedhjeve gjermane me 27 shtator dhe referendumit irlandez me 2 tetor. Keshtu, Shqiperise mund t'i duhet te prese deri ne tetor si afati me i afert per te marre ndonje pergjigje per aplikimin e saj. Megjithate, Suedia, eshte nje presidence e mire per vende si Shqiperia dhe ministri i Jashtem suedez Karl Buildt ka thene shprehimisht se ai mendon se BE-ja nuk duhet ta vonoje zgjerimin ne drejtim te Ballkanit sepse kjo gje mund te shfrytezohet nga nacionalistet dhe te rrise rreziqet politike. Por edhe Britania kembenguli qe ne deklaraten e mbledhjes se tanishme te Ministrave te Jashtem Shqiperia te permendet vecanerisht. Dhe ne deklarate eshte nje paragraf qe thote se "BE-ja perfiton nga rasti te ritheksoje mbeshtetjen e saj te plote per perspektiven evropiane te Ballkanit Perendimor" dhe thekson se "do t'i kthehet aplikimit te Shqiperise per anetaresi kur procesi i zgjedhjeve shqiptare te kete perfunduar". Nje zyrtar i BE-se, qe e pyeta lidhur me proceduren e aplikimit te Shqiperise, me tha se "ishte me te vertete e cuditshme qe Shqiperise iu desh me shume se tre jave per te dale me rezultatet perfundimtare te ketyre zgjedhjeve". Pra, BE-ja do t'i ndjeke nga afer keto rezultate, me te vertete me shume kujdes!
"Nuk do te kete nje proces te shpejte per Islanden, por eshte e qarte se ka tashme nje proces me te shkurter per Islanden, sepse ata jane tashme pjese e nje tregu te vetem dhe ne zonen Shengen," tha Bildt. "Ka edhe aplikime te tjera mbi tavoline, eshte aplikimi shqiptar, megjithese ne nuk jemi ende atje, dhe mund te kete edhe te tjere," tha ai dhe shtoi: "Zgjerimi mbetet nje ceshtje e rendesishme."
Por, ky hap ndaj Islandes mund te coje ne zhgenjim ne mesin e vendeve Ballkanike qe kane kohe qe kane aplikuar per anetaresi. Megjithate, vendet e BE-se duan t'i ofrojne garanci te reja vendeve te Ballkanit se ato nuk do te harrohen. Ka shqetesim se vonesat mund te nxisin mungese stabiliteti politik. Shqiperia, qe aplikoi per anetaresi ne BE ne prill, ende po pret te marre nje pergjigje, per shkak te pasigurise lidhur me rezultatin e zgjedhjeve te muajit te shkuar.
Por cfare duhet te presin vende si Shqiperia dhe vende te tjera te Ballkanit perendimor nga presidenca suedeze? Ekziston ndjenja se per shkak te pasigurive ne vete Shqiperine, dhe shqetesimit per pranimin e anetareve te rinj ne BE, blloku do te shmange ndonje njoftim te ri lidhur me zgjerimin deri pas zgjedhjeve gjermane me 27 shtator dhe referendumit irlandez me 2 tetor. Keshtu, Shqiperise mund t'i duhet te prese deri ne tetor si afati me i afert per te marre ndonje pergjigje per aplikimin e saj. Megjithate, Suedia, eshte nje presidence e mire per vende si Shqiperia dhe ministri i Jashtem suedez Karl Buildt ka thene shprehimisht se ai mendon se BE-ja nuk duhet ta vonoje zgjerimin ne drejtim te Ballkanit sepse kjo gje mund te shfrytezohet nga nacionalistet dhe te rrise rreziqet politike. Por edhe Britania kembenguli qe ne deklaraten e mbledhjes se tanishme te Ministrave te Jashtem Shqiperia te permendet vecanerisht. Dhe ne deklarate eshte nje paragraf qe thote se "BE-ja perfiton nga rasti te ritheksoje mbeshtetjen e saj te plote per perspektiven evropiane te Ballkanit Perendimor" dhe thekson se "do t'i kthehet aplikimit te Shqiperise per anetaresi kur procesi i zgjedhjeve shqiptare te kete perfunduar". Nje zyrtar i BE-se, qe e pyeta lidhur me proceduren e aplikimit te Shqiperise, me tha se "ishte me te vertete e cuditshme qe Shqiperise iu desh me shume se tre jave per te dale me rezultatet perfundimtare te ketyre zgjedhjeve". Pra, BE-ja do t'i ndjeke nga afer keto rezultate, me te vertete me shume kujdes!