U divorcuat? Po fmijt ...
Kushtet n t cilat po jetojm, kan shkaktuar kriza nga m t ndryshmet n rrethet familjare, gj kjo q ndikon n mnyr t drejtprdrejt jo vetm n marrdhniet midis iftit, por edhe tek fmijt. Pyesim iftet q prjetojn momente krize: A e menduat do gj m s miri para se t vendosnit pr tu divorcuar? A e menduat se si do t ndikohen fmijt tuaj nga nj situat e till?
Divorci mund t prkufizohet si dhnie fund nj kontrate midis dy personave q m par kishin vendosur t bashkonin jetn e tyre. Fatkeqsisht ky fenomen n ditt tona vihet re t ket nj rritje mjaft t shpejt.
Divorci mund t shkaktohet nga shum faktor. Zakonisht, mosmarrveshjet n ift dhe zhgnjimi nga njri tjetri jan ato q ojn n dhunn n familje, n lindjen e problemeve ekonomike, n tradhti bashkshortore etj. Sidoqoft, divorci po aq sa ndikon iftin, ndikon edhe t afrmit e tyre si fmijt, prindrit etj. Prindrit, mund t divorcohen nga njri tjetri, por kurr nga fmijt e tyre. Nuk mund t mos mendohet q ata, si pjes mjaft e rndsishme e institucionit t familjes t mos ndikohen nga nj shprndarje e saj. Ky ndikim, zakonisht nuk shfaqet n problemet q kta fmij paraqesin pas shum vitesh, si nj tubim ndjenjash t frenuara. Tek kta fmij, shfaqen probleme t theksuara psikologjike, t dukura kto m shum n momentin q bhen vet prindr.
Njerzit para se t martohen mendojn gjer e gjat. Pyesin miq e shok dhe pasi duket se jan siguruar edhe me ndjenjat e tyre, vendosin t martohen. Por, t hedhsh themelet e nj familjeje t re, nuk sht edhe shum e leht. Po ashtu, edhe divorci para se t vendoset pr tu kryer, krkon q t mendohesh gjer e gjat. E njjta prgjegjsi q mendohet para martess, e njjta duhet t kihet parasysh edhe para divorcit. ifti midis tyre duhet t ket parasysh q t shmang nga fjalori fjaln divorc pr gjra t vogla. Ajo q nuk duhet harruar kurr, sht q divorci t mendohet si zgjidhja e fundit prkundrejt situatave q has. Duhet t mendohet mir nse divorci do tu jap fund problemeve, apo t el rrug pr probleme t tjera. A jeni t sigurt se do t mund t prballoni problemet q do t lindin pasi t jeni divorcuar?
Nj tjetr pik mjaft e rndsishme sht edhe mnyra se si i thuhet fmijve vendimi pr divorc, nse tashm sht arritur n at pik. Kjo duket t jet edhe pika m e vshtir pr prindrit, pasi kta jan edhe ata mbi t cilat rndojn m shum pasojat e ktij fenomeni. Para se tu thuhet nj vendim i till, fmijt duhet t jen t prgatitur, pse jo t merret edhe ndihma e ndonj psikologu. Sipas moshs s fmijs duhet t prdoren edhe fjalt dhe shprehjet me t cilat do ti transmetosh situatn, shkaqet e divorcit, at q nuk ka mbetur m rrug tjetr pr t vazhduar s bashku nna dhe babai, n nj situat t till duhet t ken kujdes q n asnj mnyr t mos ulin dhe fyejn njri tjetrin n syrin e fmijs.
N nj rast t till, nga nj fmij q nuk sht msuar dhe nuk di gj mbi divorcin, mund t vijn reagime nga m t ndryshmet. Kto sjellje, jan m t dukshme tek ata fmij mosha e t cilve sht ende e vogl dhe jan t lidhur shum pas nns apo babait. Fmija mund t ushqej ndenja nga m t ndryshmet duke fajsuar njrin nga prindrit. Si pasoj e situats n t ciln gjenden, tek ai/ajo mund t vihen re edhe nvleftsim i shkolls, rnie nga msimet, nervozizm etj. Pr ata q jan t nj moshe akoma m t vogl, shfaqen probleme edhe n kryerjen e neojave urinare t cilt n t shumtn e rasteve i bjn ato n gjendje t veshur.
Ja disa mnyra q lehtsojn sadopak ndikimin negativ tek fmijt kur prindrit kan vendosur t divorcohen:
* Prindrit e divorcuar nuk duhet t harrojn se mund t jen ndar nga njri tjetri, por jo nga fmijt.
* Fmija gjithmon ka nevoj pr mbshtetjen dhe dashurin e prindit. ifti i divorcuar, edhe pse t till, nuk duhet t harroj q ti qndroj pran fmijs sa her ka nevoj. Nuk duhet t shtyj n asnj mnyr kohn e vendosur pr t kaluar sbashku me fmijn.
* Prindrit e divorcuar nuk duhet tu flasin keq fmijve pr njri tjetrin.
* Fmija duhet t lajmrohet pr do ndryshim q mund t ndodh pas divorcit. Duhet t mnjanohen ndikime negative t menjhershme mbi fmijn si psh, ndryshim qyteti, shkolle, shoqrie etj.
* Duhet t prballohen t gjitha nevojat e fmijs pr edukim, mirqenie etj.
* Duhet t lejohet takimi i fmijs me prindin tjetr me t cilin jetojn t ndar.
* Nuk duhet n asnj mnyr q veprime t nxituara t fmijs ti prngjasohen prindit tjetr. (je si yt at, apo jot m)
* Gjat procesit t divorcit, prindrit duhet t jen t sinqert me fmijn. Nuk duhet t gnjehen asnjher.
Divorci mund t prkufizohet si dhnie fund nj kontrate midis dy personave q m par kishin vendosur t bashkonin jetn e tyre. Fatkeqsisht ky fenomen n ditt tona vihet re t ket nj rritje mjaft t shpejt.
Divorci mund t shkaktohet nga shum faktor. Zakonisht, mosmarrveshjet n ift dhe zhgnjimi nga njri tjetri jan ato q ojn n dhunn n familje, n lindjen e problemeve ekonomike, n tradhti bashkshortore etj. Sidoqoft, divorci po aq sa ndikon iftin, ndikon edhe t afrmit e tyre si fmijt, prindrit etj. Prindrit, mund t divorcohen nga njri tjetri, por kurr nga fmijt e tyre. Nuk mund t mos mendohet q ata, si pjes mjaft e rndsishme e institucionit t familjes t mos ndikohen nga nj shprndarje e saj. Ky ndikim, zakonisht nuk shfaqet n problemet q kta fmij paraqesin pas shum vitesh, si nj tubim ndjenjash t frenuara. Tek kta fmij, shfaqen probleme t theksuara psikologjike, t dukura kto m shum n momentin q bhen vet prindr.
Njerzit para se t martohen mendojn gjer e gjat. Pyesin miq e shok dhe pasi duket se jan siguruar edhe me ndjenjat e tyre, vendosin t martohen. Por, t hedhsh themelet e nj familjeje t re, nuk sht edhe shum e leht. Po ashtu, edhe divorci para se t vendoset pr tu kryer, krkon q t mendohesh gjer e gjat. E njjta prgjegjsi q mendohet para martess, e njjta duhet t kihet parasysh edhe para divorcit. ifti midis tyre duhet t ket parasysh q t shmang nga fjalori fjaln divorc pr gjra t vogla. Ajo q nuk duhet harruar kurr, sht q divorci t mendohet si zgjidhja e fundit prkundrejt situatave q has. Duhet t mendohet mir nse divorci do tu jap fund problemeve, apo t el rrug pr probleme t tjera. A jeni t sigurt se do t mund t prballoni problemet q do t lindin pasi t jeni divorcuar?
Nj tjetr pik mjaft e rndsishme sht edhe mnyra se si i thuhet fmijve vendimi pr divorc, nse tashm sht arritur n at pik. Kjo duket t jet edhe pika m e vshtir pr prindrit, pasi kta jan edhe ata mbi t cilat rndojn m shum pasojat e ktij fenomeni. Para se tu thuhet nj vendim i till, fmijt duhet t jen t prgatitur, pse jo t merret edhe ndihma e ndonj psikologu. Sipas moshs s fmijs duhet t prdoren edhe fjalt dhe shprehjet me t cilat do ti transmetosh situatn, shkaqet e divorcit, at q nuk ka mbetur m rrug tjetr pr t vazhduar s bashku nna dhe babai, n nj situat t till duhet t ken kujdes q n asnj mnyr t mos ulin dhe fyejn njri tjetrin n syrin e fmijs.
N nj rast t till, nga nj fmij q nuk sht msuar dhe nuk di gj mbi divorcin, mund t vijn reagime nga m t ndryshmet. Kto sjellje, jan m t dukshme tek ata fmij mosha e t cilve sht ende e vogl dhe jan t lidhur shum pas nns apo babait. Fmija mund t ushqej ndenja nga m t ndryshmet duke fajsuar njrin nga prindrit. Si pasoj e situats n t ciln gjenden, tek ai/ajo mund t vihen re edhe nvleftsim i shkolls, rnie nga msimet, nervozizm etj. Pr ata q jan t nj moshe akoma m t vogl, shfaqen probleme edhe n kryerjen e neojave urinare t cilt n t shumtn e rasteve i bjn ato n gjendje t veshur.
Ja disa mnyra q lehtsojn sadopak ndikimin negativ tek fmijt kur prindrit kan vendosur t divorcohen:
* Prindrit e divorcuar nuk duhet t harrojn se mund t jen ndar nga njri tjetri, por jo nga fmijt.
* Fmija gjithmon ka nevoj pr mbshtetjen dhe dashurin e prindit. ifti i divorcuar, edhe pse t till, nuk duhet t harroj q ti qndroj pran fmijs sa her ka nevoj. Nuk duhet t shtyj n asnj mnyr kohn e vendosur pr t kaluar sbashku me fmijn.
* Prindrit e divorcuar nuk duhet tu flasin keq fmijve pr njri tjetrin.
* Fmija duhet t lajmrohet pr do ndryshim q mund t ndodh pas divorcit. Duhet t mnjanohen ndikime negative t menjhershme mbi fmijn si psh, ndryshim qyteti, shkolle, shoqrie etj.
* Duhet t prballohen t gjitha nevojat e fmijs pr edukim, mirqenie etj.
* Duhet t lejohet takimi i fmijs me prindin tjetr me t cilin jetojn t ndar.
* Nuk duhet n asnj mnyr q veprime t nxituara t fmijs ti prngjasohen prindit tjetr. (je si yt at, apo jot m)
* Gjat procesit t divorcit, prindrit duhet t jen t sinqert me fmijn. Nuk duhet t gnjehen asnjher.