"Ulje-ngritjet e industrive, ne keto 9 muaj" Luljeta Ndoka
Industrite kryesore ne vend kane pasur ulje-ngritjet e tyre ne keto 9 muaj. Me se shumti, problematike mbeten industrite qe kane lidhje me ndertimin, ndersa nje problem i madh vazhdon te jete likuiditeti. Keto jane konkluzionet e analizes 9 mujore te Konfindustrise, e cila ka bere krahasimet me 9-mujorin e vitit te meparshem, per gjendjen e sektoreve industriale te vendit. Analiza krahasuese e sektoreve industriale eshte mbeshtetur ne 2 tregues baze perkatesisht: Shitjeve te realizuara dhe fitimit te maturuar. Mbeshtetur ne te dhenat e ardhura nga grupet e industrive, te ndara sipas sektoreve kryesore, arrihet ne perfundimin se gjendja e prodhimit industrial ne vend ne vija te pergjithshme eshte e njejte me 9-mujorin e vitit 2010 me vecori kryesore vazhdimesine e mungesave te likuiditetit. Nderkohe kryesisht ne sektoret, qe prodhojne per eksport, jane vene re shenja permiresimi gradual krahasimisht me vitin 2010 dhe sidomos me 2 vitet pararendese (2008-20099). Keshtu, sektori i industrive ushqimore te prodhimeve plotesisht bazike per nevojat e konsumatoreve si: Industria e miellit dhe nenprodhimeve te tij, industria e mishit dhe nenprodhimeve te tij dhe industria e prodhimit te qumeshtit dhe nenprodhimeve te tij, pergjithesisht kane treguar qendrueshmeri ne 9-mujorin e pare te vitit 2011 per treguesin e "shitjeve". Nderkohe, industrite e mesiperme kane renie te treguesit te "fitimit" kryesisht si pasoje e dobesimit te Lekut kryesisht kundrejt Dollarit amerikan dhe njekohesisht rritjes se cmimit te lendeve te para si "dritherat" dhe "mishi" ne tregjet nderkombetare. Ne sektoret e industrise ushqimore te prodhimeve jo bazike per nevojat e konsumatoreve (prodhimet joalkoolike, alkoolike, industria e birres, konservave, etj) ka renie te njekohshme te treguesit te "shitjeve" dhe te treguesit te "fitimeve". Nderkaq, sektoret industriale te lidhur drejtperdrejt ose terthorazi me sektorin e ndertimit si industria mekanike, e perpunimit te hekurit & llamarinave, e prodhimit te tullave & tjegullave, industria e mobilieve, etj, vazhdojne pergjithesisht ne nivelet e periudhes se vitit 2010, qe nga ana e tij eshte nje tregues qartesisht negativ kundrejt 2 viteve paraardhes 2009 dhe 2008. Ne mjaft nga sektoret e lartpermendur vihet re me shqetesim dhe nje shkalle e larte e vonesave te pagesave nga te trete, per volumet e prodhimeve te kryera. Ndersa sektoret e industrise se rende si: Industria e prodhimit te energjise elektrike, e prodhimit te naftes, mineraleve dhe celikut, kane pasur tregues te qendrueshem te shitjeve dhe fitimit ne 9-mujorin e vitit 2011, krahasuar me te njejten periudhe te vitit te kaluar.