shtja e Kosovs po i rikthehet 1912-s

Si duket tani kemi hyr n nj proces shum kompleks t zgjidhjes s shtjeve ballkanike me theks t veant t zgjidhjes s shtjes s Kosovs . Pas shum prpjekjeve pr ta normalizuar dhe qetsuar kt terren respektivisht kt rajon dhe pas shum propozimeve disa nga m serioze e disa nga m t koklaviturat dhe t ndryshme pr nga qasja n raport me cshtjen e statusit t Kosovs , tani si duket por vrhen disa tendenca t rikthimet t problemeve t Ballkanit n cshtje t lvizjeve t kufijve apo edhe t prerjes s krthizs s problemve t ndryshme me karakter territorial, gjeo-politik ,gjeo-ekonomik etj.Ndrsa epilogu i zgjidhjes s problemit t Kosovs ka marr kahjen e krizave dhe manovrave t interesave t shumllojshme bile globale ngase kemi t bjm me vitet e m hershme historike n rajonin e Ballkanit e q lan pasoja t cilat po i vuajn popujt q psuan m shum e n kt rast populli Shqiptar respektivisht ai Kosovar.

Megjithkt lojrat e 1912-s ishin mjaft t mdha dhe enigmatike ashtu si jan edhe kto lojra t fundit t cilat po prjashtojn dhe po ndajn elemente t cilat ishin vrtet me karkater kombtar e q tani jan kthyer n at t karakterit t prologjeve historike dhe procesuale n sfern e diplomacis dhe politiks moderne.Kosova historikisht kurr nuk ka qen pjes e Srbis ajo ishte pjes e natyrshme e kombit respektivisht trungut Shqiptar n prgjithsi , por me prerjen e harts ballkanike n konferencn e ambasadorve n Londr territori i Kosovs u trajtua si problem i pazareve t atyre q ishin pjesmarrs n luft ashtu si u trajtua e tr shtja Shqiptare ne pergjithesi keshtu edhe ju dhuruan territore sipas qejfit kjo zaten la pasoja dhe i bri kufjit e Ballkanit t lvizin prdit nga kufijt artificial q kishin vn fuqit e asaj kohe.Tani cshtja e Kosovs sht kthyer n nj cshtje globale ku jan futur nga interesat e ndryshme shum probleme por cshtja e Kosovs pas shum prpjekjeve nga bashksia ndrkombtare pr ti dhn pavarsin me nj mbikqyrje ndrkombtare , tani si duket po hyjn n rend dite edhe disa problem mjaft domethnse ku disa do mund t ishin pozitive e disa do merrnin kahje t zjarrvnjeve ballkanike. Kshtu tani kemi hyr n nj proces shum kompleks historik ,nga kjo cshtja e Kosovs do mund t futet n disa probleme te karaktereve te ndryshme:

E para; Kosova do mund t gjendet shum shpejt n nj ndarje t dhimbshme e cila do mund t kishte probleme me zgjatje dhe me shtrirje n gjith rajonin dhe Europn , dhe nga ky kontekst do mund t lindin dshira t mdha t popujve me intersa t ndryshme dhe do hynte n valle Ballkani dhe Europa ku do i prngjante nj kataklizme q do merrte shum koh pr tu riparuar ky rajon dhe koninent n prgjithsi. N kt rast interesat e shum popujve do prziheshin dhe do krijohej nj zon e rezikshmris ballkanike dhe europiane , sepse fitili do mbahej n cdo rast i ndezur dhe pasojat e ngrirjes e shkrijes do ishin t pranishme n emocionet e qytetarve q jetojn brenda Kosovs , ndrsa intersat e shteteve tjera do mendonin shum pr rezikshmrin e etnitetve tjera q jetojn brenda tyre.

E dyta; ka t bj me rikthimin e Kosovs dhe cshtjes ballkanike n vitin 1912 pr tu rishikuar prerja e harts ballkanike dhe me cfar grshre jan prer , dhe nga kjo do mund t lindte dshira e bashkimit t shteteve me shtete am , kjo normalisht se do e onte Ballkanin n nj lvizje apo vrshimi t popujve drejt gjenezs historike t tyre dhe i gjith rajoni do psonte ndryshime t mdha , ndrsa integrimi i popujve n strukturat eruoatlantike do rikthehej pr rishikim ose pr rivlersim nga popujt qe do merrnin kahje te kthimi n historin e dhimbshme. Ky rikthim i historis pr popullin Shqiptar n prgjithsi do ishte pozitiv nga se do bashkohen gjymtyrt e ndara por pr popujt q kan pak histori n kt rajon dhe q jan endacak do trishtohen nga kjo lvizje e historis dhe rikthimi i saj , sepse nuk do mund t gjenin vend pr t krijuar nj specie tjetr ngase shumica e popujve joautokton jan artificialisht kombe n Ballkan, kjo vrtet do ishte e dhimbshme pr ta por e mirseardhur pr popullin autokton Shqiptar sepse do bashkoheshin gjymtyret e ndara.

E treta; ka t bj me neutralitetin e Kosovs dhe kantonizimin e saj jo se kjo ka prball q shum popuj por se etnitetet q jetojn brenda tyre sigurisht e jan me prejardhje t ndonj vendi apo etniteti tjetr dhe keshtu do krijohej nj Zvicr e dyt n kontinentin ballkanik dhe Europian , kjo do rezultonte n mbyllje t popujve n hapje t interesave n mos rehatin e etniteteve n shkembim interesash n menaxhim nga interesa t kundrta e kshtu me radh. Ndrsa shtetit Rus do i shkonte pershtati sepse do mund ta prdorte Kosovn e kantonizuar pr t shtrir interesin e saj gjeo-ekonmik dhe gjeo-politik duke ndrtuar sisiteme t kanalizuar t gazit dhe nafts brenda hapsirs ballkanike sic jan shenjat mse t mundshme dhe n kt mnyr ,Kosova si e kantonizuar do i prshtatej asaj sepse do bnte pazar n baz t kantoneve ku asaj i konvenon duke ditur se disa serb jetojn brenda Kosovs .Mirpo megjithat kjo nuk duket s do mund t jet e arritshme pasi q Kosova kurr nuk mund t jetoj n nj paqe t brisht dhe n neutralitet pasi q nuk e ka historin e njejt si ajo e Zvicrs.

Ndrsa e fundit , E katerta ;ka t bj me at cka duket se po afrohet pr Kosovart shpallja e pavarsis se Kosoves n mnyr t njanshme e q do kishte probleme n njohjen e saj dhe do shkonte nj shekull derisa disa shtete ta njihnin pavarsin e njanshme t Kosovs .Megjithkt kjo do ishte nj veprim i mir por me lejen e bashkesise nderkombetare , por me rezultat t ngadalshm t progresit shtetror t Kosovs ne t gjitha sferat si ato gjeo-politike , gjeo-ekonomike, diplomatike etj etj.

Dhe krejt n fund duhet ditur se fati i Kosovs dhe Ballkanit sht m shum gjeo-politik , e ekonomik se sa historik apo kulturor, mirpo kjo n disa raste sjell paqe dhe vnien e gjrave n vend t saj ndrsa n disa raste tjera do mund t rezultonte n shtrembrime t interesave dhe n shtrirje t ndikimeve e q do mbeteshin si gjemba n historin e Ballkanit dhe Europs .Dhe kshtu nga kjo Ballkani dhe europa do mund t mbeteshin peng i intersave te ndryshme epshore , i hapjes dhe mbylljes s plagve i ndryshkut dhe pastrimit ,i integrimit dhe integrimit i vullkaneve dhe i deteve t mdha etj etj.