BRUKSEL – Jorgensen: Bisedimet për paqen në Ukrainë nuk vonuan planin për largimin e karburanteve fosile ruse

BRUKSEL, 19 mars /ATSH-enr/ – Bisedimet SHBA-Rusi për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë nuk kanë bërë që Bashkimi Evropian të vonojë planin e tyre për të hequr gradualisht importet e karburanteve fosile ruse, tha sot eurokomisioneri i BE-së për Energjinë dhe Strehimin, Dan Jorgensen për European Newsroom (enr), ku ATSH është anëtare me të drejta të plota.

”Plani është shtyrë, por përpjekja jo”, tha Jorgensen.

Plani i largimit fillimisht ishte planifikuar të publikohej më 26 mars, por u shty nga Komisioni pa një datë të re të specifikuar. Jorgensen ishte zotuar të sillte udhërrëfyesin në 100 ditët e tij të para në detyrë, por ky afat tani ka kaluar.

Spekulimet kanë rrethuar lëvizjen se BE-ja ishte në ankth për të mos prishur bisedimet e paqes SHBA-Rusi për Ukrainën me të ardhmen e marrëdhënieve ekonomike të bllokut me Kremlinin gjithashtu në ekuilibër.

Pas pushtimit rus në shkallë të plotë të Ukrainës, Komisioni Evropian zbuloi një strategji të madhe të quajtur RePowerEU për t’u bërë i pavarur nga importet ruse të karburanteve fosile përpara vitit 2030 dhe për t’i mohuar Kremlinit më shumë të ardhura për të bërë luftë.

Për ta bërë këtë, BE planifikon të nxisë prodhimin e energjisë së rinovueshme, të përmirësojë ruajtjen e energjisë dhe të marrë importe të reja të karburanteve fosile nga SHBA, Norvegjia dhe të tjerët.

Që atëherë, vendet e BE-së kanë ndaluar importet e qymyrit dhe, me disa përjashtime, të naftës së papërpunuar nga Rusia dhe janë zotuar të reduktojnë importet e tjera të karburanteve fosile.

Nëse heqja graduale e importeve të karburanteve fosile ruse do të kishte qenë e lehtë, “ne do ta kishim bërë atë tre vjet më parë”, tha Jorgensen. Komisioneri theksoi se ndërsa nuk është shpallur një datë e re për planin e dyfishtë të vonuar, shtyrja nuk do të zvarritet me muaj.

Komisioni gjithashtu duhet të marrë parasysh vendet anëtare të BE-së që “do të preken kryesisht drejtpërdrejt nga një ndërprerje e plotë e gazit rus”, tha Jorgensen, duke iu referuar Gjermanisë, ekonomisë më të madhe të bllokut dhe ende një importuese e madhe e karburanteve fosile ruse si gazi natyror i lëngshëm (LNG).

Dy vjet më vonë, blloku ka ulur ndjeshëm importet e gazit rus. Pjesa e furnizimeve të BE-së me gaz nga Rusia – duke përfshirë gazin e tubacionit dhe gazin natyror të lëngshëm në shishe (LNG) – ka rënë nga 45 përqind në 2021 në 15 përqind në 2023.

Vendet e BE-së po përdorin gjithashtu më pak gaz në përgjithësi – që do të thotë se pjesa e mbetur prej 15 për qind e Rusisë është një tërësi shumë më e vogël. Norvegjia dhe SHBA janë bërë furnizuesit më të mëdhenj të bllokut.

Komisioneri pranoi suksesin e ndryshimit të energjisë, por vuri në dukje se BE-ja ka shpenzuar “më shumë para’ në Evropë për të blerë naftën dhe energjinë ruse sesa ne i kemi dhënë Ukrainës në ndihmë dhe subvencione” në të njëjtën periudhë.

“Ne kemi shpenzuar një shumë që është e barabartë me çmimin e kostos së 2 400 avionëve të rinj luftarakë F-35”, tha ai, duke theksuar se BE-ja “po ndihmon në mënyrë indirekte për të mbushur buxhetin e luftës së Putinit”.

“Pra, ne duhet të bëjmë më shumë për t’u bërë të pavarur nga importet ruse”, theksoi ai.

Jorgensen theksoi gjithashtu angazhimin e tij për zgjidhjen e mosmarrëveshjes midis Sllovakisë dhe Ukrainës për transferimin e gazit rus. Që nga fillimi i vitit, kryeministri sllovak Robert Fico ka qenë në mosmarrëveshje me presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy, sepse ai ndaloi tranzitin e gazit rus, nga i cili varet Sllovakia.

Ukraina ka akuzuar vendet që ende blejnë energji nga Rusia se kanë ndihmuar në karburantin e makinës luftarake të Moskës. Sipas Fico, vendimi i Ukrainës për të ndaluar transitin e gazit rus nuk është thjesht një gjest bosh politik, por një veprim jashtëzakonisht i shtrenjtë që do t’i kushtojë BE-së miliarda euro.

Jorgensen tha se shifrat e llogaritura nga Komisioni për koston e vendimit të Ukrainës “nuk ishin të njëjta” me të dhënat e qeverisë sllovake, por tha se autoriteti i Brukselit ishte gjithmonë i gatshëm të ndihmonte vendet anëtare të BE-së nëse ato ngrenë një problem./ a.jor.