Daniel Barenboim mbush 65 vje
Qysh n moshn 7 vje Daniel Barenboim konsiderohej si talent muzike. Ai gzon sot prestigj si dirigjent i shklqyer, q krahas skens s koncerteve angazhohet edhe n politik. M 15 nntor Barenboim mbush 65 vje.
Daniel Barenboim trheq vmendjen jo vetm si dirigjent n pult, por edhe si njeri aktiv n politik. T mposhtsh paragjykimet dhe stereotipet duke kontribuar pr pajtimin, i angazhuar pr kt deri m sot ai nuk sht trhequr as prej pengesave burokratike dhe as prej armiqsive personale. N kujtesn e publikut ende ka mbetur indinjata e shkaktuar me premiern e uverturs s Rihard Vagnerit (Richard Wagner) nga opera "Tristani dhe Izolda" n vitin 2001 n Izrael. Muzika e kompozitiorit, q konsideorhet si antisemitist, nuk lejohet t interpretohet as sot e ksaj dite publikisht n Izrael.
Divani Lindje-Perndim
Bashk me teoricienin e letrsis Eduard Said Barenboim themeloi n vitin 1999 okestrn Divani Lindje-Perndim, q prbhet prej muzikantve t rinj nga Izraeli, Palestina, Egjipti, Siria, Jordania dhe Libani. N vern e vitit 2005 orkestra dha nj koncert n Ramallah, q u transmetua drejtprdrejt n mbar botn. Daniel Barenboim kujton: "Kjo q ne kemi
ktu n fakt mund t jet vetm shkalla e par. Ne kemi pasur kontakte vetm n nivelin e muziks dhe krejtsisht jasht politiks."
N radh t par artist
Pavarsisht angazhimit politik Barenboim i kushton rndsi t madhe t qenit n radh t par artist. Gurin e themelit pr kt ai e ka vendosur qysh n fmijri. Biri i nj ifti ruso-hebre lindur n vitin 1942 n Buones Aires, qysh i vogl konsiderohej si nj pianist gjeni. Ai trhoqi vmendjen fillimisht n Argjentin dhe m pas edhe n Evrop. Por ai nuk mbeti vetm kaq. Shum shpejt ai ndoqi kurset e dirgjimit dhe filloi karriern s pari n Izrael dhe m pas n Austri. Vitet 60-t ai i kaloi kryesisht n Londr dhe n Paris si pianist dhe si dirigjent. N Paris ai u martua me violonelisten Zhakline dy Pre (Jacquelin du Pre).
I krkuar nga t gjitha orkestrat e bots
Qysh pas debutimit me orkestrn filarmonike t Londrs n vitin 1967 Daniel Barenboim sht i krkuar nga t gjitha orkestrat e bots. Njkohsisht ai ka publikuar edhe nj sr disqesh me koncertet e veta si pianist. Ndr to bjn pjes edhe koncertet pr piano t Bethovenit (Beethoven) dhe Moxartit (Mozart), veprat Johan Sebastian Bahut (Bach), t Federik Shopenit (Chopin) dhe t Johanes
Bramsit (Brahms). Gjithka i shkoi m s miri, karriera e tij u kurorzua n vitin 1991, kur at e ftuan n Bajrojt, ku ai pr 18 vjet resht ka qen aktiv n do ver t festivalit t Vagnerit. N vitin 1991 Barenboim morri prsipr drejtimin e orkestrs sinfonike t ikagos.
N vitin 1992 ai erdhi n Berlin
Vetm pak koh pas ribashkimit Daniel Barenboim nis punn n orkestrn shtetrore. Nj ansambl ky me tradit dhe q gzon prestigj ndrkombtar. N vern e vitit 2000 orkestra shtetrore e zgjedh at si kryedirigjent t prjetshm. Cikle t mdha prpunohen s bashku me orkestrn si: t gjitha operat e Vagnerit apo simfonit e Bethovenit. Muzikantt e orkestrs shtetrore jan gjithashtu t angazhuar si partner aktiv n projektin e Barenboimit pr edukimin muzikor n territoret palestineze. Ky projekt prfshin edhe kopshtet muzikore t fmijve si dhe krijimin e nj oerkestre t rinjsh palestinez.
mimet
Pr meritat e tij n pajtimin izraelito-palestinez Barenboim
sht nderuar disa her me mime. Ai ndr t tjera ka marr edhe medaljen Buber-Rosenzweig dhe n vitin 2006 mimin e paqes t vllezrve t fondacionit Korn & Gerstenmann. Barenboim marrjen e mimit n Frankfurt e shfrytzoi si nj podium pr t shpalosur srish bindjen e tij politike: "Themelimi i shtetit t Izraelit edhe sot e ksaj dite di t thot pr mua nj mundsi pr krijimin e nj shoqrie vrtet normale. E ktu nuk ka vend pushtimi i territoreve dhe i njerzve t tjer. Asnj popull nuk e ka nj t drejt t till, e aq m pak ne. Un besoj, se sht e qart, q nj zgjidhje ushtarake as nuk shtrohet pr diskutim, n rast t kundrt ne do ta kishim
kt."
N vitin 2007 Daniel Barenboim mori titullin doktor nderi i Universitetit t Oksfordit pr mjeshtrin e tij muzikore, pr angazhimin e tij n bashkimin e popujve si dhe pr veprimtarin e tij jetsore.
Daniel Barenboim trheq vmendjen jo vetm si dirigjent n pult, por edhe si njeri aktiv n politik. T mposhtsh paragjykimet dhe stereotipet duke kontribuar pr pajtimin, i angazhuar pr kt deri m sot ai nuk sht trhequr as prej pengesave burokratike dhe as prej armiqsive personale. N kujtesn e publikut ende ka mbetur indinjata e shkaktuar me premiern e uverturs s Rihard Vagnerit (Richard Wagner) nga opera "Tristani dhe Izolda" n vitin 2001 n Izrael. Muzika e kompozitiorit, q konsideorhet si antisemitist, nuk lejohet t interpretohet as sot e ksaj dite publikisht n Izrael.
Divani Lindje-Perndim
Bashk me teoricienin e letrsis Eduard Said Barenboim themeloi n vitin 1999 okestrn Divani Lindje-Perndim, q prbhet prej muzikantve t rinj nga Izraeli, Palestina, Egjipti, Siria, Jordania dhe Libani. N vern e vitit 2005 orkestra dha nj koncert n Ramallah, q u transmetua drejtprdrejt n mbar botn. Daniel Barenboim kujton: "Kjo q ne kemi
ktu n fakt mund t jet vetm shkalla e par. Ne kemi pasur kontakte vetm n nivelin e muziks dhe krejtsisht jasht politiks."
N radh t par artist
Pavarsisht angazhimit politik Barenboim i kushton rndsi t madhe t qenit n radh t par artist. Gurin e themelit pr kt ai e ka vendosur qysh n fmijri. Biri i nj ifti ruso-hebre lindur n vitin 1942 n Buones Aires, qysh i vogl konsiderohej si nj pianist gjeni. Ai trhoqi vmendjen fillimisht n Argjentin dhe m pas edhe n Evrop. Por ai nuk mbeti vetm kaq. Shum shpejt ai ndoqi kurset e dirgjimit dhe filloi karriern s pari n Izrael dhe m pas n Austri. Vitet 60-t ai i kaloi kryesisht n Londr dhe n Paris si pianist dhe si dirigjent. N Paris ai u martua me violonelisten Zhakline dy Pre (Jacquelin du Pre).
I krkuar nga t gjitha orkestrat e bots
Qysh pas debutimit me orkestrn filarmonike t Londrs n vitin 1967 Daniel Barenboim sht i krkuar nga t gjitha orkestrat e bots. Njkohsisht ai ka publikuar edhe nj sr disqesh me koncertet e veta si pianist. Ndr to bjn pjes edhe koncertet pr piano t Bethovenit (Beethoven) dhe Moxartit (Mozart), veprat Johan Sebastian Bahut (Bach), t Federik Shopenit (Chopin) dhe t Johanes
Bramsit (Brahms). Gjithka i shkoi m s miri, karriera e tij u kurorzua n vitin 1991, kur at e ftuan n Bajrojt, ku ai pr 18 vjet resht ka qen aktiv n do ver t festivalit t Vagnerit. N vitin 1991 Barenboim morri prsipr drejtimin e orkestrs sinfonike t ikagos.
N vitin 1992 ai erdhi n Berlin
Vetm pak koh pas ribashkimit Daniel Barenboim nis punn n orkestrn shtetrore. Nj ansambl ky me tradit dhe q gzon prestigj ndrkombtar. N vern e vitit 2000 orkestra shtetrore e zgjedh at si kryedirigjent t prjetshm. Cikle t mdha prpunohen s bashku me orkestrn si: t gjitha operat e Vagnerit apo simfonit e Bethovenit. Muzikantt e orkestrs shtetrore jan gjithashtu t angazhuar si partner aktiv n projektin e Barenboimit pr edukimin muzikor n territoret palestineze. Ky projekt prfshin edhe kopshtet muzikore t fmijve si dhe krijimin e nj oerkestre t rinjsh palestinez.
mimet
Pr meritat e tij n pajtimin izraelito-palestinez Barenboim
sht nderuar disa her me mime. Ai ndr t tjera ka marr edhe medaljen Buber-Rosenzweig dhe n vitin 2006 mimin e paqes t vllezrve t fondacionit Korn & Gerstenmann. Barenboim marrjen e mimit n Frankfurt e shfrytzoi si nj podium pr t shpalosur srish bindjen e tij politike: "Themelimi i shtetit t Izraelit edhe sot e ksaj dite di t thot pr mua nj mundsi pr krijimin e nj shoqrie vrtet normale. E ktu nuk ka vend pushtimi i territoreve dhe i njerzve t tjer. Asnj popull nuk e ka nj t drejt t till, e aq m pak ne. Un besoj, se sht e qart, q nj zgjidhje ushtarake as nuk shtrohet pr diskutim, n rast t kundrt ne do ta kishim
kt."
N vitin 2007 Daniel Barenboim mori titullin doktor nderi i Universitetit t Oksfordit pr mjeshtrin e tij muzikore, pr angazhimin e tij n bashkimin e popujve si dhe pr veprimtarin e tij jetsore.