Diplomaci ne kohe te veshtira - Marredheniet aktuale SHBA-Turqi
Deri javen e shkuar marredheniet mes Shteteve te Bashkuara dhe Turqise ndoshta kane qene me te mirat prej nje kohe te gjate. I ketij mendimi eshte Joshua Walker nga instituti German Marshall Fund ne Uashington. Politologu studion marredheniet politike mes dy vendeve prej vitesh. Walker beson se qe kur Obama ka hyre ne Shtepine e Bardhe lidhjet mes dy vendeve jane forcuar me shume se ato te Turqise me BE-ne. Ne shume ceshtje dy shtetet vertet kane qendrime te ndryshme por ne pergjithesi ato kane nje linje te perbashket ne parimet dhe vlerat themelore demokratike.
Virusi ne marredheniet Turqi-SHBA do ti tregoje efektet muajt e ardhshem
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Pamje nga nje seance e Keshillit te Sigurimit ne Nju Jork
Ne Pranveren Arabe duhet thene se Turqia luajti rolin e partnerit me te rendesishem per boten perendimore. Por tashme kursi i konfrontimit me Izraelin po i ve ne prove marredheniet me Shtetet e Bashkuara. Ajo qe momentalisht po ndodh mes Izraelit dhe Turqise nuk ka nje ndikim te drejtperdrejte ne marredheniet mes Turqise dhe SHBA-se por politilogu Walker eshte i sigurte Ne muajt e ardhshem ajo do te tregoje pasojat e veta. Kryesisht pas mbledhjes se Asamblese se Pergjithshme te OKB-se ku palestinezet do te kerkojne njohjen e nje shteti palestinez.
Qe bashkepunimi mes Ankarase dhe Uashingtonit eshte ne transformim e siper kete e beson edhe Charles Kupchan anetar i Keshillit per Marredheniet Nderkombetare nje institucion amerikan i rendesishem ne fushen e politikes nderkombetare. Lidhja e ngushte mes SHBA-se dhe Turqise eshte bere e forte ne vite. Ne Luften e Ftohte Turqia ishte nje anetar i fuqishem i NATO-s edhe ne marredheniet me Izraelin ajo eshte konsideruar nje partner i besueshem.
Me Turqine ferkime pa Turqine nuk behet
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Kryeministri turk Rexhep Taip Erdogan
Momentalisht marredheniet mes dy vendeve jane te rrezikuara thote Kupchan. SHBA duhet te kene kujdes me imazhin e tyre ne te gjithe Lindjen e Mesme. Por e vetmja gje qe i mbetet diplomacise eshte perpjekja qe te ringjallin dialogun mes Turqise dhe Izraelit. Nje perfaqesues i Ministrise se Jashtme amerikane u takua ne Uashington me ambasadorin turk.
Turqia eshte nje partner i rendesishem i SHBA-se. Me bazat amerikane ne Turqi ky vend jep nje sinjal te rendesishem te influences se tij. Nga ana tjeter Turqia ka nje rendesi vendimtare per zhvillimet ne Irak por edhe ato ne Siri apo Izrael. Krahas kesaj modeli politik turk eshte shembull per shtetet e rajonit.
Turqia duhet te mos harroje perendimin
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Foto simbolike Turqia - Izraeli - Bota Arabe
Por me Erdoganin ne pushtet Turqia eshte afruar me shume me boten islame dhe ka bere nje largim nga roli i saj si nyje lidhese mes Perendimit dhe botes arabe. shte e drejta e Turqise te kerkoje me shume influence ne rajon thote Charles Kupchan. Por ne te njejten kohe ky vend duhet te mos harroje marredheniet e rendesishme me SHBA-ne dhe BE-ne.
Konkluzioni i vezhguesve politike ne Uashington Marredheniet me Turqine do te reformohen edhe ne kuader te ndryshimeve ne boten arabe dhe te marredhenies se Turqise me Izraelin.
Autor Julia Hummelsiep/Lindita Arapi
Redaktoi Mimoza Kelmendi
160