Evropes i duhet nje plan B per Bjellorusine
Veprimi i ashper serish kunder demonstruesve paqesore te merkuren 07.07.2011 e ben te qarte se presidenti i Bjellorusise Lukashenko nuk eshte i prirur ne asnje menyre te lejoje nje revolucion te portokallte si ne Ukraine ose nje pranvere arabe. Edhe shume eksperte e konsiderojne veprim te pershpejtuar qe te flitet per nje revolte ne zhvillim ne Bjellorusi.
Por per rastin e ashpersimit te krizes financiare dhe ekonomike nuk duket asgje e perjashtuar. Situatat ekstreme paten thuajse gjithmone nje ndryshim ne krye te shtetit si pasoje thote eksperti per Evropen Lindore Alexander Rahr nga Shoqata Gjermane per Politiken e Jashtme. Ai mendon se BE nuk eshte i pergatitur per nje skenar te tille ne Bjellorusi. BE nje gje e tille do ta gjente te papergatitur si ngjarjet ne Afriken e Veriut ose si i ashtuquajturi revolucion i portokallte ne Ukraine. Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Broshure per shkollat bjelloruse
Kerkimi i partnereve te bisedimeve
Eksperti i Fondit Marshall Gjerman Joumlrg Forbig le te kuptohet se kusht per nje pozicion te perbashket te BE eshte nje konsensus brenda komunitetit. Por nje gje e tille nuk eshte e lehte te gjendet.
Sipas mendimit te Aleksander Rahrit hapesira e veprimit te Brukselit gjithsesi do te ishte shume e ngushte kur vjen fjala per te reaguar ndaj ndryshimeve ne Bjellorusi. Shkakun Rahri e sheh ne faktin se BE i sotem mbeshtetet krejtesisht ne opoziten e sotme bjelloruse. Por keta nuk jane njerezit qe kane mbeshtetje ne popull. Per me teper ata nuk jane ne gjendje qe sjellin nje ndryshim pushteti as ne kuader te nje evolucioni dhe as te nje revolucioni thote me bindje Rahr.
Lauras Bielinis politolog nga universiteti i Vilniusit ka mendim te kundert. Ai mendon se kontaktet e ngushta me opoziten mund te ishin per BE nje as ne menge para se gjithash kur partneret e bisedimeve do te merrnin timonin pas nje ndryshimi politik ne Bjellorusi. Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Alexander Rahr
Nje skenar te tille tani nuk e besoj. Por nese ai ndodh atehere pushtetin do ta marrin personalitete te cilet ndodhen qe sot ne strukturat shteterore ne ministrite para se gjithash ne forcat e sigurise ose nga grupi i guvernatoreve. Dhe me keta njerez BE nuk ka asnje kontakt argumenton Rahr.
Nese Bjellorusia do ti futet kesaj rruge ky vend do te ndryshoje detyrimisht politikisht. Pikerisht kesaj ia ka friken udheheqja ne Minsk. Por gradualisht situata po behet gjithnje e me pa krye konkludon Alexander Rahr. Me fjale te tjera sa me shume te zgjase kriza aq me pak opsione i mbeten udheheqjes se Bjellorusise asaj do ti duhet ose te afrohet me Rusine ose me BE.
Autor Vladimir Borokov/Birgit Goumlrtz/ Auron Dodi
Redaktoi Aida Cama