Fajon: E pandershme të ndëshkohen qytetarët

Intervistë me Tanja Fajon, raportere e Parlamentit Evropian për liberalizimin e vizave për Shqipërinë dhe Bosnjën

Raporterja e sapozgjedhur e Parlamentit Evropian pr liberalizimin e vizave pr Shqiprin dhe Bosnjn thot se vendi yn do t prfitoj brenda ktij viti lvizjen e lir. Tanja Fajon, e cila ka marr dje detyrn e raporteres, thot n nj intervist pr “standard”: “N Parlamentin Evropian ne gjithnj jemi duke mbshtetur liberalizimin e vizave pr Ballkanin Perndimor. Shpresoj se do t mund t japim regjimin e lir t vizave te qytetart e vendit tuaj, maksimumi n fund t vitit”. N prgjigjet e saj, Fajon ka deklaruar se vendi ka plotsuar kriteret teknike dhe se pak hapa mbeten pr t’u br. Ndrkoh ajo thekson se n liberalizimin e vizave do t ndikonte edhe nj klim politike e kompromisit, duke
thirrje pr zgjidhjen e ngrit politik n vend. Fajon gjithashtu njofton se do t ket shum shpejt nj zgjidhje edhe pr Kosovn, e cila ka mbetur jasht procesit t liberalizimit deri tani.

Komisioni Evropian propozoi pak dit m par heqjen e vizave pr shtetasit e Bosnjs dhe Shqipris. Cili sht opinioni juaj n lidhje me kt vendim dhe si ndiheni ju personalisht pas ditve t tra “luft” n Parlamentin Evropian n lidhje me kt shtje?

sht lajm shum i mir pr qytetart shqiptar. Un mendoj se vendi juaj ka
nj progres t mir n plotsimin e kritereve teknike pr t hyr n regjimin e liberalizimit t vizave. Ne e prisnim prej shum kohsh kt dit dhe tashm jemi duke pritur q autoritetet t jen t afta t plotsojn kriteret e mbetura n javt n vijim. Do t ket nj tjetr mision ekspertsh t Bashkimit Evropian n Shqipri, me shum gjasa n fillim t korrikut dhe ata duhet q t dorzojn rezultate pozitive. Pr mua personalisht, kjo sht nj sfid e madhe. Nj luft e re sapo ka filluar pr qytetart e vendit tuaj. Un shpresoj realisht se s bashku do t arrijm t japim disa lajme t mira pr vendin tuaj shum shpejt, por pr kt ne duhet t shohim nj Shqipri demokratike dhe t stabilizuar.

BE-ja i ka dhn disa “detyra shtpie” t dyja shteteve, t cilat duhet t plotsohen prpara vendimit prfundimtar. A mendoni se kto shtete kan fuqin pr t’i plotsuar n koh t gjitha krkesat e Bashkimit Evropian?

Kam siguri nga t dyja vendet se jan t gatshme. Jan t dyja t predispozuara q t provojn n fillim t korrikut se gjithka q ka krkuar Komisioni Evropian, t gjitha pengesat teknike, jan plotsuar. Skenari m i keq sht q ekspertt t vijn n rajon dhe t shohin se ka ende shtje t hapura. Kjo mund t vonoj procesin. Nuk jam n gjendje q t vlersoj gatishmrin. Duhet t bazohem n punn e ekspertve, kshtu q pres me padurim q t shoh raportimin e tyre.

Kur do t lvizin qytetart shqiptar pa viza n hapsirn “Schengen”?

Kjo sht n dor t politikanve t prgjegjshm n vendin tuaj. Kur Shqipria t jet gati, BE-ja do t jet gjithashtu gati. N Parlamentin Evropian ne gjithnj jemi duke mbshtetur liberalizimin e vizave pr Ballkanin Perndimor. Shpresoj se do t mund t japim regjimin e lir t vizave te qytetart e vendit tuaj, maksimumi n fund t vitit. Por edhe nj her, vendimi sht totalisht n duart e politikanve t prgjegjshm shqiptar. Jam e sigurt se ata e din se cili sht interesi i qytetarve t tyre.

far mund t themi pr Kosov. Sa larg sht ky shtet nga liberalizimi i vizave?
Ne duhet t gjejm nj zgjidhje t shpejt dhe t prshtatshme pr popullin e Kosovs, sepse ne nuk mund t’i lm ata t mbeten n kurth n nj vrim t zez t harts s Ballkanit Perndimor. Bashkimi Evropian ka prgjegjsi politike q t’i japi fundin e duhur procesit t liberalizimit t vizave. Pr vendet e rajonit, ky do t jet nj hap i rndsishm n rrugn drejt vlerave dhe integrimit evropian dhe pr BE-n kjo do t kontribuoj n forcimin e marrdhnieve ndrpersonale dhe t nj bashkpunimi m t mir politik dhe ekonomik. Nse ne duam me gjith mend q kto vende t Ballkanit Perndimor t bhen pjes e BE-s, sht thelbsore q n veanti brezat e rinj t jen t aft t udhtojn n vendet e BE-s dhe ta njohin at m mir. Duke mbyllur dern pr nj koh t gjat, do t thelloj ndarjet etnike, riformoj nacionalizimin dhe frymn anti-evropiane.

Sot Komiteti i Parlamentit Evropian pr Lirit Civile, Punt e Brendshme dhe Drejtsis ju ka caktuar raportere pr liberalizimin e vizave pr Bosnjn dhe Shqiprin. Cili do jet hapi i par q do t ndrmerrni n prgatitjen e draftit dhe far do t prmbaj ky draft?

Jam e gzuar q m sht besuar nj raport i till delikat srish, sidomos tani kur fuqia e Parlamentit Evropian sht m e madhe se ajo e vitit t kaluar. Q prej hyrjes n fuqi t Traktatit t Lisbons ne ndajm t njjtat kompetenca me vendet antare t Bashkimit Evropian. Kam planifikuar t prgatis nj raport n ditt n vijim. Lvizja e lir n BE sht mjaft e rndsishme pr banort e Ballkanit Perndimor dhe un besoj q pasi raporti im i vitit t kaluar fitoi shumic absolute votash n Parlamentin Evropian pr heqjen e vizave pr Maqedonin, Serbin dhe Malin e Zi, un mendoj q miratim i till do jet i mundur shum shpejt edhe pr Bosnj-Hercegovinn dhe Shqiprin.

A mendoni se ngri politik do t ndikoj n liberalizimin e vizave?

Un krkoj me kmbngulje q palt n Shqipri t zgjidhin sa m shpejt q t jet e mundur krizn politike. Ne duhet t shohim q Parlamenti punon. Vendi juaj ka
nj progres t mir n prmbushjen e kritereve teknike dhe un besoj q Shqipria shum shpejt do t jet gati t’i bashkohet regjimit t lvizjes pa viza n korrik, kur do t dalin edhe konkluzionet e misionit t ekspertve q do t vizitojn vendin pr t vlersuar gatishmrin e tij. Sigurisht gjendja politike ngre disa shqetsime pr Parlamentin Evropian. Kriza mund t ngadalsoj procesin, kshtu q sht urgjente q t gjitha palt, qeveria dhe opozita, t gjejn nj zgjidhje. Nuk do ishte e ndershme q t ndshkoheshin qytetart.