E Mërkurë, 4 Nëntor 2026

Imazhet satelitore, baza ajrore e Krimesë është dëmtuar rëndë

Imazhet satelitore tregojnë dëme të mëdha pasi një numër avionësh luftarakë rusë rezultojnë të shkatërruar në një bazë ajrore në Krime, pas shpërthimeve këtë javë. Baza e Saky në perëndim të Krimesë së pushtuar nga Rusia u trondit nga një varg shpërthimesh të martën, duke vrarë një person. 

Pistat e bazës duken të paprekura, të paktën tetë avionë duken të dëmtuar ose të shkatërruar me disa kratere të dukshëm. Ukraina nuk e ka marrë përgjegjësinë – por prova të reja sugjerojnë mundësinë e një sulmi.  Imazhet, nga Planet Labs me bazë në SHBA, tregojnë zona të mëdha të tokës së djegur të mbetura nga zjarret që shpërthyen.

Shumica e avionëve të dëmtuar, ose të shkatërruar, janë në një zonë të caktuar të bazës ku një numër i madh avionësh ishin parkuar jashtë, larg mbulesës së hangarëve.

Dy lloje avionësh luftarakë, përfshirë Su-24M, janë dëmtuar nga shpërthimet, së bashku me dy ndërtesa aty pranë. Se si u dëmtua baza, apo nga çfarë, është ende e pakonfirmuar. William Alberque, nga grupi i ekspertëve i mbrojtjes IISS, i ka thënë BBC-së se dy ndërtesa mund të jenë përdorur për të ruajtur përkohësisht armët dhe do të ishin shënjestruar për ndikim maksimal në avionët luftarakë të parkuar aty pranë. Pista e bazës dhe vendet e përhershme të ruajtjes së armëve të vendosura më larg avionëve, duken të paprekura.

Alberque thotë se ka të ngjarë që të jenë përdorur municione thërrmuese, por Ukraina nuk ka llojin e raketave të nevojshme për të kryer këtë lloj sulmi. Nëse Ukraina është përgjegjëse, ai sugjeron se ata përdorën raketa të ripërdorura S-300, zakonisht për sulme tokë-ajër, ose raketa kundër anijes Neptun. Por Louise Jones, kreu i inteligjencës në McKenzie Intelligence, thotë se imazhet satelitore nuk janë mjaftueshëm përfundimtare.

Nëse do të përdoreshin raketa të improvizuara, Jones thotë se nuk ka asnjë provë se ata kanë humbur ndonjë objektiv të mundshëm. “Për të qenë kaq i saktë në atë rreze, me një municion eksperimental, nuk ka gjasa,” sugjeron ajo. Një tjetër skenar do të ishte një operacion sabotues nga forcat speciale të Ukrainës ose grupet paraushtarake. Jones thotë se kjo nuk është e pamundur.  Një opsion i tretë, shton ajo, është se shpërthimet ishin një aksident – i shkaktuar nga një rrjedhje karburanti, ose municioni që shpërtheu në një nga dy kabinat e magazinimit. Rusia ka fajësuar për shpërthimet këtë opsion të fundit dhe tha se rregullat e sigurisë nga zjarri po shpërfilleshin në bazë.

Imazhet para dhe pas nga Planet Labs, që monitorojnë qindra burime satelitore mbi Ukrainë, janë konfirmimi i parë i pavarur se baza mund të jetë dëmtuar. Deri më tani, detajet rreth shtrirjes së ndikimit të shpërthimeve kanë qenë të pakta. Ukraina nuk e ka marrë përgjegjësinë dhe ministri i saj i mbrojtjes sugjeroi se ushtarët rusë të pakujdesshëm mund të jenë fajtorë. “Unë mendoj se djemtë ushtarakë rusë në këtë bazë ajrore shkatërruan rregullin e tyre shumë të njohur: mos pini duhan në vende të rrezikshme,” tha Oleksiy Reznikov.  Megjithatë, forcat ajrore të Ukrainës thanë se rreth një duzinë avionësh luftarakë rusë u shkatërruan.

Sekretari i Mbrojtjes i Mbretërisë së Bashkuar, Ben Wallace, sugjeroi se fakti se kishte dy shpërthime të veçanta tregon një sulm dhe jo një aksident. Ai gjithashtu mbrojti të drejtën e Ukrainës për të synuar Krimenë. “Është absolutisht legjitime që Ukraina të marrë forcë vdekjeprurëse, nëse është e nevojshme… në mënyrë që të rimarrë jo vetëm territorin e saj, por edhe të shtyjë pushtuesin e saj”, tha ai për BBC. 

Çdo sulm nga Ukraina brenda Krimesë do të shihej si një përshkallëzim i luftës. Rusia dha një paralajmërim muajin e kaluar kur ish-presidenti Dmitry Medvedev, kërcënoi se “Dita e Gjykimit do të presë menjëherë” nëse Ukraina do të shënjestronte Krimenë. Krimea njihet ndërkombëtarisht si pjesë e Ukrainës – por gadishulli i Detit të Zi u aneksua nga Rusia në vitin 2014. Shumë ukrainas e shohin këtë si fillimin e luftës së tyre me Rusinë. BBC

/rtsh.al/

Më shumë nga Aktualitet

Të gjitha ›