Kosova pa opozit politike
N terminologjin e sociologjis politike opozita sht definuar si alternativ e strukturuar deri n detaje karshi aparatit udhheqs qeveritar n nj vend t caktuar e cila nprmjet aktiviteteve brenda ligjore jodestruktive synon ndrrimin e qeveris dhe t t qeverisurit joadekuat ndaj qytetarve, ose n rastin me m s paku ndikim nprmjet presionit shkakton ndryshime pozitive n kt drejtim.
N shum shtete t ish Bashkimit Sovjetik, Bllokut t Lindjes apo t autokracive tradicionale arabe opozita karshi aparatit udhheqs shtetror, brenda apo jasht sistemit, n shum raste ka rrzuar qeveri, ka transformuar sisteme apo edhe n raste t caktuara shtypja e saj ka rezultuar n konflikte apo vetdijesime civile t cilat n vazhdimsi shrbejn si pararendse t ndryshimeve rrnjsore sociale. N vende si Gjeorgjia, Mali i Zi, apo edhe Malajzia n kohra t caktuara opozita politike ka iniciuar riformulimin e trsishm n politikat e orientimit ekonomik dhe social duke ripozicionuar krkesat e gjra shoqrore pr resurse dhe zhvillim. N vende t tjera si Egjipti apo Algjeria aktivitetet e opozits edhe pse t shtypura dhe t dhunuara n vazhdimsi kan sforcuar vetdijen sociale pr vlerat dhe normat q shoqria i konsideron si primate t avancimit social duke akumuluar energji q herdokurdo do t prodhojn rezultate t dukshme n sistem.
Kosova sht i vetmi vend i rajonit e edhe m gjer i cili qoft edhe pas gati nj dekade t jetess n nj sistem (qoft edhe t aktruar) demokratik nuk ka arritur t strukturoj filozofin e opozits karshi mnyrs s qeverisjes dhe e tra kjo si rezultat i mosprofilizimit t sistemit dhe partive politike n vend. Lvizjet e fundit t aleancave politike midis LDK-s dhe PDK-s n nivelin lokal n disa komuna t Kosovs jan rasti m i papar dhe politikisht m joproduktiv i cili edhe do t qoj n thellimin e apatis dhe desktruktivitetit politik dhe ekonomik n vend. Aleanca midis dy partive kryesore kosovare, t cilat nga shumkush jan menduar si oponente t njra tjetrs, pr interesa t ngushta klanore apo individuale e kan revanshuar edhe m tepr fardo sythi ekzistent t opozits politike dhe aktive n Kosov. Rasti i Gjilanit dhe disa komunave t tjear ku LDK formon qeveri lokale me kundrshtarin e supozuar politik PDK-n me qllim t defaktorizimit t nj dege t ndar t vet LDK-s (partis s Nexhat Dacit) e tregon m s miri vrazhdsin klanore dhe fisnore t sistemit politik kosovar. Vese sht ditur kaher se partit politike kosovare jan parti individualiste ku sundon dhe ushtron ndikim individi dhe jo programi ekonomik apo politik, mirpo evaluimi i politikave t tilla karrieriste deri n nj mas t till sht nj ogur i zi pr shtetin e ardhshm t Kosovs e cila me gjas do t vazhdoj t notoj n pasigurin ekonomike, karrierat korruptive dhe apatit institucionale edhe pr nj koh t gjat n t ardhmen.
Megjithse ishte menduar se do t ishte shum m i shpejt prcaktimi i statusit t Kosovs, zhvillimi dhe institucionalizimi i ekonomis dhe sferave t tjera t zhvillimit social n Kosov, kjo nuk ka ndodhur n mas t madhe pr shkak t shkrirjes s nocionit opozit politike n nj t kuptuar revanshist n kuadr t interesave t ngushta t segmenteve t caktuara parciale t klaneve n Kosov. Prderisa personalitete t caktuara t LDK-s kan akuzuar qeverisjet e prkohshme q formoi PDK-ja menjher pas lufts, shum shpejt LDK-ja pas zgjedhjeve t para t pas lufts sht zhytur n po ato gafa q i ka kritikuar vet, dhe PDK-ja ka huazuar po t njjtn frazeologji t prdorur kundr saj karshi oponencs qeveritare t re t krijuar. Gabimi m i madh dhe defaktorizimi rrnjsor i elementit politik vendor sht
me krijimin e qeveris unike t partive ekzistente politike pas zgjedhjeve t para qendrore n Kosov n vitin 2001. Elementit ndrkombtar dhe fuqive vendimmarrse i konvenonte shfuqizimi i fardo opozite politike n Kosov n mnyr q elementi vendor t prjashtohej nga ndikimi n aspektet politike, ekonomike dhe sociale n momentet m kye t historis s re t Kosovs, ku gabimi do t kushtonte dhe do t paguhet pr dekada t tra. Edhe aleanca AAK-LDK e krijuar me zgjedhjet e fundit parlamentare u vrtetua se jo q nuk ishte bashkim i njmendt i programeve t njjta apo pr objektiva t njjta por avancim i mtejm i bashkdyzimit t fuqive klanore pr t eliminuar avancimet e klanit tjetr pa pasur ktu kurrfar ndrthurjeje q implikon interesat apo prkujdesjen sociale, ekonomike dhe arsimore pr qytetart e Kosovs. N t njjtn koh oponenca e ardhur drejt qeveris nga PDK-ja (apo edhe ORA) ishte nj repriz e keqe e frazave q zra t vobekt t shoqris civile vetm para pak kohsh i ishin drejtuar pikrisht ministrive t udhhequra m hert nga PDK-ja. Pr m tepr n t shumtn oponenca dhe opozitizmi politik sht aktivizuar vetm n sferat ku ka pasur mundsi t kontrollit t tenderve apo prfitimeve t ngushta fisnore dhe individuale, duke iniciuar kshtu luft pr territorialitet prfitimesh dhe jo kundr territorialitetit t korruptimeve.
N kohn kur Kosova ka pasur nevoj pr nj oponenc t fuqishme politike gjat bisedimeve pr statusin, Grupi i Unitetit q sht ngritur mbi fardo institucioni tjetr t zgjedhur me vot t lir, i ka shkaktuar nj dig t pakaprcyeshme fardo force n Kosov q do t tentonte q nprmjet opozitizmit t fitonte pik n favor t kauzs shqiptar gjat bisedimeve pr statusin. Prderisa modifikimi i planit t Ahtisarit dhe diskriminimi i strmadhuar pozitiv pr interesat e fryra serbe ka qen direkt ose indirekt rezultat i opozits s fort nacional-shoviniste serbe, n rastin e politiks Kosovare jan prjashtuar t gjitha mundsit politike q nprmjet opozitave t fitohet apo krkohet m shum se sa q sht ofruar nga forcat vendimmarrse ndrkombtar lidhur me statusin e Kosovs. Aktivitetet e lvizjes Vetvendosje e cila sht menduar se do t ket potencialin e opozitizmit karshi sistemit dhe qeveris, jan treguar t jen pak t dobishme pr arsye t mosparashtrimit adekuat t alternativave t qarta si dhe pr shkak t natyrs diletante t organizmit dhe aspiratave. Ndrsa partit e reja t krijuara jan ose kopje origjinale t prototipave t tyre prej nga kan origjinuar ose jan t zhytura thell n amatorizmin krahinor q nuk ka t bj gj me politik.
Statusi i ri i Kosovs fatkeqsisht e gjen vendin n nj paqartsi t thell politike e cila sht ngurtsuar vrazhdsish duke mos ln hapsir edhe pr nj koh shum t gjat q nprmjet sistemit dhe n kuadr t t drejtave legale t artikulohen qndrimet dhe krkesat e masave t gjra t popullit pr transparenc sociale dhe pr avancim ekonomik e shoqror n rrjedhat e reja pr vendin.
N shum shtete t ish Bashkimit Sovjetik, Bllokut t Lindjes apo t autokracive tradicionale arabe opozita karshi aparatit udhheqs shtetror, brenda apo jasht sistemit, n shum raste ka rrzuar qeveri, ka transformuar sisteme apo edhe n raste t caktuara shtypja e saj ka rezultuar n konflikte apo vetdijesime civile t cilat n vazhdimsi shrbejn si pararendse t ndryshimeve rrnjsore sociale. N vende si Gjeorgjia, Mali i Zi, apo edhe Malajzia n kohra t caktuara opozita politike ka iniciuar riformulimin e trsishm n politikat e orientimit ekonomik dhe social duke ripozicionuar krkesat e gjra shoqrore pr resurse dhe zhvillim. N vende t tjera si Egjipti apo Algjeria aktivitetet e opozits edhe pse t shtypura dhe t dhunuara n vazhdimsi kan sforcuar vetdijen sociale pr vlerat dhe normat q shoqria i konsideron si primate t avancimit social duke akumuluar energji q herdokurdo do t prodhojn rezultate t dukshme n sistem.
Kosova sht i vetmi vend i rajonit e edhe m gjer i cili qoft edhe pas gati nj dekade t jetess n nj sistem (qoft edhe t aktruar) demokratik nuk ka arritur t strukturoj filozofin e opozits karshi mnyrs s qeverisjes dhe e tra kjo si rezultat i mosprofilizimit t sistemit dhe partive politike n vend. Lvizjet e fundit t aleancave politike midis LDK-s dhe PDK-s n nivelin lokal n disa komuna t Kosovs jan rasti m i papar dhe politikisht m joproduktiv i cili edhe do t qoj n thellimin e apatis dhe desktruktivitetit politik dhe ekonomik n vend. Aleanca midis dy partive kryesore kosovare, t cilat nga shumkush jan menduar si oponente t njra tjetrs, pr interesa t ngushta klanore apo individuale e kan revanshuar edhe m tepr fardo sythi ekzistent t opozits politike dhe aktive n Kosov. Rasti i Gjilanit dhe disa komunave t tjear ku LDK formon qeveri lokale me kundrshtarin e supozuar politik PDK-n me qllim t defaktorizimit t nj dege t ndar t vet LDK-s (partis s Nexhat Dacit) e tregon m s miri vrazhdsin klanore dhe fisnore t sistemit politik kosovar. Vese sht ditur kaher se partit politike kosovare jan parti individualiste ku sundon dhe ushtron ndikim individi dhe jo programi ekonomik apo politik, mirpo evaluimi i politikave t tilla karrieriste deri n nj mas t till sht nj ogur i zi pr shtetin e ardhshm t Kosovs e cila me gjas do t vazhdoj t notoj n pasigurin ekonomike, karrierat korruptive dhe apatit institucionale edhe pr nj koh t gjat n t ardhmen.
Megjithse ishte menduar se do t ishte shum m i shpejt prcaktimi i statusit t Kosovs, zhvillimi dhe institucionalizimi i ekonomis dhe sferave t tjera t zhvillimit social n Kosov, kjo nuk ka ndodhur n mas t madhe pr shkak t shkrirjes s nocionit opozit politike n nj t kuptuar revanshist n kuadr t interesave t ngushta t segmenteve t caktuara parciale t klaneve n Kosov. Prderisa personalitete t caktuara t LDK-s kan akuzuar qeverisjet e prkohshme q formoi PDK-ja menjher pas lufts, shum shpejt LDK-ja pas zgjedhjeve t para t pas lufts sht zhytur n po ato gafa q i ka kritikuar vet, dhe PDK-ja ka huazuar po t njjtn frazeologji t prdorur kundr saj karshi oponencs qeveritare t re t krijuar. Gabimi m i madh dhe defaktorizimi rrnjsor i elementit politik vendor sht
me krijimin e qeveris unike t partive ekzistente politike pas zgjedhjeve t para qendrore n Kosov n vitin 2001. Elementit ndrkombtar dhe fuqive vendimmarrse i konvenonte shfuqizimi i fardo opozite politike n Kosov n mnyr q elementi vendor t prjashtohej nga ndikimi n aspektet politike, ekonomike dhe sociale n momentet m kye t historis s re t Kosovs, ku gabimi do t kushtonte dhe do t paguhet pr dekada t tra. Edhe aleanca AAK-LDK e krijuar me zgjedhjet e fundit parlamentare u vrtetua se jo q nuk ishte bashkim i njmendt i programeve t njjta apo pr objektiva t njjta por avancim i mtejm i bashkdyzimit t fuqive klanore pr t eliminuar avancimet e klanit tjetr pa pasur ktu kurrfar ndrthurjeje q implikon interesat apo prkujdesjen sociale, ekonomike dhe arsimore pr qytetart e Kosovs. N t njjtn koh oponenca e ardhur drejt qeveris nga PDK-ja (apo edhe ORA) ishte nj repriz e keqe e frazave q zra t vobekt t shoqris civile vetm para pak kohsh i ishin drejtuar pikrisht ministrive t udhhequra m hert nga PDK-ja. Pr m tepr n t shumtn oponenca dhe opozitizmi politik sht aktivizuar vetm n sferat ku ka pasur mundsi t kontrollit t tenderve apo prfitimeve t ngushta fisnore dhe individuale, duke iniciuar kshtu luft pr territorialitet prfitimesh dhe jo kundr territorialitetit t korruptimeve.
N kohn kur Kosova ka pasur nevoj pr nj oponenc t fuqishme politike gjat bisedimeve pr statusin, Grupi i Unitetit q sht ngritur mbi fardo institucioni tjetr t zgjedhur me vot t lir, i ka shkaktuar nj dig t pakaprcyeshme fardo force n Kosov q do t tentonte q nprmjet opozitizmit t fitonte pik n favor t kauzs shqiptar gjat bisedimeve pr statusin. Prderisa modifikimi i planit t Ahtisarit dhe diskriminimi i strmadhuar pozitiv pr interesat e fryra serbe ka qen direkt ose indirekt rezultat i opozits s fort nacional-shoviniste serbe, n rastin e politiks Kosovare jan prjashtuar t gjitha mundsit politike q nprmjet opozitave t fitohet apo krkohet m shum se sa q sht ofruar nga forcat vendimmarrse ndrkombtar lidhur me statusin e Kosovs. Aktivitetet e lvizjes Vetvendosje e cila sht menduar se do t ket potencialin e opozitizmit karshi sistemit dhe qeveris, jan treguar t jen pak t dobishme pr arsye t mosparashtrimit adekuat t alternativave t qarta si dhe pr shkak t natyrs diletante t organizmit dhe aspiratave. Ndrsa partit e reja t krijuara jan ose kopje origjinale t prototipave t tyre prej nga kan origjinuar ose jan t zhytura thell n amatorizmin krahinor q nuk ka t bj gj me politik.
Statusi i ri i Kosovs fatkeqsisht e gjen vendin n nj paqartsi t thell politike e cila sht ngurtsuar vrazhdsish duke mos ln hapsir edhe pr nj koh shum t gjat q nprmjet sistemit dhe n kuadr t t drejtave legale t artikulohen qndrimet dhe krkesat e masave t gjra t popullit pr transparenc sociale dhe pr avancim ekonomik e shoqror n rrjedhat e reja pr vendin.