Kthimi i pasurive te Kosoves nga republikat e ish-Jugosllavise
Ne Republikat e ish-Jugosllavise Kosova ka nje numer te madh asetesh te ndermarrjeve shoqerore. Qeveria synon pronesine e ketyre aseteve sepse sipas perfaqesuesve te qeverise keto asete pershkruhen si prona te Kosoves edhe ne planin e Marti Ahtisarit mbi bazen e te cilit Kosova shpalli pavaresine ne shkurt te vitit 2008. Me se shumti prona te ndermarrjeve kosovare ka ne Serbi Mal te Zi ndersa nje pjese e tyre gjenden e ne Bosnje e Hercegovine Kroaci Maqedoni dhe Slloveni.
Per te evidentuar asetet e ndermarrjeve shoqerore te Kosoves qe gjenden republikat e ish Jugosllavise qeveria ka angazhuar Agjencine Kosovare te Privatizimit. Ylli Kaloshi zedhenes ne kete agjenci thote
Te dhenat qe ka Agjencia Kosovare e privatizmit flasin per 55 ndermarrje shoqerore me shume se 155 asete te shperndara ne republikat e ndryshme te ish Jugosllavise. Agjencia deri tash ka pasur veshtiresi te qaset ne keto prona te Kosoves pasi ka pasur raste te uzurpimit te ketyre pronave nga persona te ndryshem. Probleme me te theksuara ka pasur sidomos me Republiken e Serbise dhe Malit te Zi. Zyrtaret e agjencionit kane pasur disa takime me zyrtare te Malit te Zi dhe ka pasur nje qasje pozitive nga udheheqesit e kesaj repubike per ti zgjidhur keto ceshtje per ti evidentuar pronat dhe per ti gjetur menyrat me te pershtatshme se si keto asete te kthehen te pronari i vertete Repubika e Kosoves.
Ne kete ceshtje eshte perfshire edhe ministria e jashtme e qeverise se Kosoves. Kjo ministri tashme ka themeluar nje komision qe do te grumbulloje te dhena edhe mbi pjesemarrjen e Kosoves ne fondin e atehershem federal te ish-Jugosllavise thote per DW Agron Maloku drejtor i departamentit te jashtem per ceshtje ekonomike ne ministrine e jashtme te Kosoves.
Kjo bazohet ne sistemin ekonomik te Kosoves e cila ne te kaluaren sidomos nga viti 1974 ka pasur sistemin e saj ekonomik qe ka kontribuar ne fondim federal te ish-Jugosllavise me nje pjesmarrje prej 2 ne GDP-ne e federates. Kjo do te thote se pervec pronave Kosova duhet te pretendoje edhe per pjesen e vet nga fondi federativ e cila ne renditje te ish-republikave eshte ndodhur para Malit te Zi dhe pas Maqedonise. Ky kontribut i Kosoves ka sherbyer per ngritjen e ambasadave misioneve diplomatike ushtrine jugosllave dhe ne shume projekte te cilat kane qene kompetence e federates.
Aktualisht komisioni i qeverise se Kosoves i cili synon kthimin e aseteve te ndermarrjeve shoqerore kosovare qe gjenden jashte territorit te saj bisedat e para do ti kete me Republiken e Serbise dhe ate te Malit te Zi. Sipas perfaqesuesve te qeverise se Kosoves autoritetet malezeze jane shprehur te hapura per ta diskutuar kete ceshtje. Ndersa sa i perket Repubikes se Serbise ceshtja e kthimit te aseteve te Kosoves qe gjenden ne kete vend do te jene pjese e dialogut teknik tashme te filluar ndermjet Kosoves dhe Serbise.
Autor Bekim Shehu / Prishtine
Redaktoi E. Xhani