Memorial për Andon Zako Çajupin në Kuç

Nj monument kushtuar Andon Zako ajupit, nj prej prfaqsuesve t shquar t Rilindjes Kombtare, sht vendosur mbrmjen e s shtuns n fshatin Ku t Vlors. Kui sht nj prej fshatrave t njohur t Shqipris pr kontributin e shquar n lvizjet kombtare dhe lirimin e vendit. Memoriali i ngritur pr Andon Zako ajupin sht vendosur n nderim t vlersimeve q i ka
ajupi natyrs dhe historis s ktij fshati m se 100 vjet m par, i frymzuar nga vizita q ai bri n Ku. Mendohet se ajupi e vizitoi zonn e Kuit, Kurveleshit dhe fshatrat e Rrzs n vern e vitit 1887, kur ai ishte n moshn 21-vjeare. Ndrsa 64 vargjet e kushtuara ksaj zone jan shkruar n vitin 1903 dhe jan pjes e veprs s tij “Baba Musa Lakuriq”, e cila u botua pas vdekjes s autorit. Memoriali sht nj masiv shkmbi i shkputur n afrsi t vendlindjes s ajupit, i drguar pr prpunim n nj ndrmarrje gurpunuese n Fush–Kruj dhe, m pas, sht transportuar drejt fshatit Ku. Shkmbi sht me prmasa 12 metr katror (faqja ballore sht 4 x 3 metra) dhe peshon 35 ton. Transporti nga Fush-Kruja deri n Ku ka qen nj histori m vete. Mbi shkmb sht vendosur nj pllak e madhe mermeri me prmasa 2,5 x 2 metra n formn e nj libri t hapur, ku dukshm jan gdhendur 64 vargjet q ajupi i kushtoi Kuit, natyrs dhe historis s tij. Mbi libr, n nj pllak t veant mermeri sht gdhendur nj grafik e portretit t poetit t madh, ajupit, ndrsa n nj pllak tjetr sht veuar data kur ajupi e vizitoi Kuin dhe zonat prreth. Ideja pr vendosjen e ktij memoriali ka qen e deputetit Fatmir Toi, origjina e familjes e t cilit sht nga ky fshat, i cili, s bashku me biznesmenin Edi Leli dhe drejtorin e qendrs kulturore “Jeronim” n Vlor, Gentian Hoxhaj, kan mundsuar realizimin e tij.