Per dy jave Sudani i Jugut do te shpalle pavaresine
Ne shtetin e 54 te Afrikes po punohet me zell. Per dy jave diten e shpalljes se pavaresise mauzoleu per John-Garang-un heroin kombetar te Sudanit te Jugut duhet te jete gati.
Koha vrapon dhe thuajse askush nuk e beson se aeroporti i ri i vendit do te jete gati sipas planit. Ministri i Jashtem gjerman Guido Westerwelle thekson se ngritja e nje shteti nuk eshte pune e lehte bdquoNe e dime se shpallja e pavaresise nuk do te thote edhe se shteti eshte ngritur dhe se problemet jane menjanuar. Me kete puna nuk perfundon por fillon.
Bildunterschrift Sudani i Jugut
Dhe pune ka shume shnderrimi i atyre qe luftuan per lirine ne ndertues te shtetit eshte e veshtire. Thuajse te gjithe anetaret e qeverise se ardhshme jane ish-ushtare rebelet i kane nderruar uniformat ushtarake me kemisha dhe kravata. Presidenti Salva Kiir thote se vendi ka nevoje per shume ndihma. Ministri gjerman premton ndihma bdquoThemelimi i shtetit eshte nje proces historik por edhe praktik. Si organizohet p.sh. pushteti dhe rendi siguria e brendshme ajo e jashtme ndertimi i infrastruktures i administrates dhe i qeverisjes se mire - apo p.sh. procesi i kushtetutes.
Po jugu i Sudanit ka edhe me teper probleme. Konflikte ushtarake me veriun e vendit sepse te dy palet synojne ta shtrijne sa me teper ndikimin e tyre. Probleme ka ne lidhje me vendosjen e kufijve te ardhurave prej naftes dhe borxhet e vjetra. Qeveria ne Kartum nuk e lejojn qarkullimin e lire te mallrave dhe te njerezve. Kjo eshte fatale per shtetin e ri ne jug te vendit ngaqe thuajse gjithcka duhet te importohet sepse ne vend thuajse nuk prodhohet asgje.
Bildunterschrift Flash-Galerie Sdsudan
Nje problem tjeter jane konfliktet e shumta etnike ne kete shtet multietnik. Ata qe punojne ne sektorin e ndihmave per zhvillimin flasin per banda te armatosura dhe fshatra te tere qe sulmojne njeri-tjetrin. Edhe ne kete drejtim ministri Westerwelle premtoi ndihme kuptohet pasi te jete sqaruar nese eshte fjala per konflikte nderetnike me motive politike apo kriminalitet te zakonshem.
Vezhguesit mendojne se procesi i krijimit te shtetit ne jug te Sudanit do te jete i komplikuar dhe pergatitjet per kete jane te pakta. Demokracia ka nevoje per kohe deklaron presidenti Kiir ndash nje deklarate qe per shkak te dykuptimesise se saj nuk u pelqen te gjitheve.
Autor Christoph Grabenheinrich /Vilma Filaj-Ballvora
Redaktoi Esat Ahmeti