SHBA, shuplakë Europës për FMN
Shtetet e Bashkuara kan ndrmarr nj hap t paprecedent ndaj Fondit Monetar Ndrkombtar n prpjekje pr t detyruar Europn q t heq ca nga pushteti i saj q zotron n bordin e FMN-s dhe ta ndaj at me vendet e tjera ekonomit e t cilave kan
shum prpara vitet e fundit dhe sht e drejt q t merren n konsiderat kur bhet fjal pr shtje botrore.
Uashingtoni, i acaruar nga refuzimi i Europs pr t lshuar pushtet nuk mbshteti nj rezolut q krkonte vazhdimsin e pushtetit q kan europiant n bordin 24 vetsh t FMNs. Sipas disa diplomatve q kan informuar pr kt veprim agjencin e lajmeve “Reuters Washingtoni” prej kohsh ka ngulmuar, por pa sukses, q t reduktoj numrin e antarve t bordit t FMN-s nga 24 n 20 si pjes e nj reformimi t gjer t organizats q synon t’u jap edhe vendeve t tjera shum t zhvilluara t bots zrin e tyre n vendimet e FMN-s. Europa nga ana e saj nuk pranon q t heq dor nga 9 vende q gzon n bord. Ndrkaq, kemi t zhvilluara kan shprehur interes pr t qen pjes e bordit, t tilla si Turqia. FMNja dominohet nga Shtetet e Bashkuara t Ameriks dhe Europa, sipas rendit t ri q u vendos pas Lufts s Dyt Botrore, rend q tashm ka ndryshuar shum me daljen n sken t ekonomive shum t fuqishme si Kina dhe India. Bordi i FMN-s sht nj nga huadhnsit m t mdhenj global. Ai ka miratuar miliarda dollar n formn e kredive t emergjencs pr vendet e goditura nga kriza financiare globale dhe nj nga detyrat e tij kryesore sht edhe mbikqyrja e mnyrs s funksionimit t t gjith organizats.
Domenico Lombardi, nj ish-drejtor i bordit tha se veprimi i ndrmarr nga FMN n takimin e bordit m 6 gusht reflekton nj tendosje t marrdhnieve me Europn jo vetm n lidhje me mnyrn e qeverisjes s Fondit, por edhe pr sa i prket shum shtjeve me rndsi ekonomike. Kto shtje prfshijn diferencat n lidhje me rregullat e reja t likuiditetit pr bankat botrore dhe masat shtrnguese pr shkurtimin e shpenzimeve buxhetore t ndrmarra nga shum vende europiane. Uashingtoni nnvizon nevojn q kan shum vende europiane pr t’u rimkmbur nga kriza para se t’u nnshtrohen masave shtrnguese q kan pasoja n rritjen ekonomike. Shtetet e Bashkuara nuk ia kan treguar kurr m par Europs muskujt n kt mnyr dhe kaq hapur. “sht nj lvizje agresive e shkaktuar nga nj tendosje e madhe marrdhniesh n lidhje me at q Shtetet e Bashkuara e konsiderojn si paaftsi t Europs pr t prshkallzuar dhe uar prpara procesin e reformimit t FMN-s. Dhe pikrisht Uashingtoni zgjodhi mbledhjen e bordit pr t shprthyer ashpr kundr europianve. Pas lvizjes surpriz t Uashingtonit tani topin e kan europiant q do t diskutojn kt shtje sipas t gjitha gjasave n takimin e ardhshm t ministrave t Financave t BE-s. Pr sa u prket europianve disa prej tyre kan
t ditur se jan t gatshm pr t rikonsideruar ndryshimet n prfaqsimin e Europs n bordin e FMN-s, por nuk gjejn dot unanimitet apo mnyr pr ta
nj gj t till. Gjermania, Franca dhe Britania kan vendet e tyre n kt bord. Vende t tjera europiane si Belgjika, Holanda, Spanja, Italia, Danimarka dhe Zvicra prfaqsojn nj trsi kombesh q prfshijn shum ekonomi t zhvilluara q mund t prfaqsoheshin vet. Aktualisht, bordi ka 24 antar.