Shkollat, karton i verdhe ne vend te "dajakut" Luljeta Ndoka
Dhuna neper shkolla po "zevendesohet" me nje metode tjeter, mjaft simbolike, edukuese dhe per me teper aspak e dhunshme. Behet fjale per nje "karton te verdhe", i cili kesaj here nuk perdoret si mase paralajmerimi ne fushen e sportit, por pikerisht ne bankat e shkolles. Keshtu, ne momentin kur nxenesi ben nje gabim, apo thyen nje rregull, ne vend te dhunes verbale, te aplikuar jo ne pak ne shkolla, mesuesi do te nxjerre kartonin e verdhe. Nje veprim i tille do te perkthehet: "Po ben nje gabim/shkelje. Reflekto dhe sillu ashtu sic duhet". Ky veprim po behet ne kuader te planit kombetar 4-vjecar per uljen e rasteve te dhunes ne shkolla. Projekti "Kombi", sjell menyrat e reja te disiplines nepermjet kartonit "Peet", qe perdoret nga mesuesi dhe nxirret nga ai ne rastet kur ne klase ka nje situate problematike. Gjate aktivitetit te djeshem per kete ceshtje, UNICEF ka publikuar nje studim, qe flet ne menyre te detajuar per dhunen ne institucionet e arsimit 9-vjecar publik. Studimi eshte kryer ne 9 prefektura te vendit, ku u pyeten rreth 640 mije nxenes dhe rreth 40 mije mesues. Zyrtaret e Ministrise se Arsimit pranojne dhunen ne shkolla, por premtojne ndryshimin e situates ne saje te rregullave te reja disiplinore, qe do te fillojne te aplikohen ne shkolla; nje menyre e re kjo e firmosur dhe nga vete prinderit. Sipas perfaqesuesve te organizates UNICEF, qe ka kryer studimin, dhuna psikologjike dhe verbale ne shkolla duhet te ndalet, pasi kjo ndikon drejtpersedrejti tek nxenesit ne frekuentimin e lendeve. Faktet flasin se rreth 50 per qind e nxenesve te pyetur, kane pohuar se dhuna ka cenuar deshiren per te mesuar. Dhe kjo eshte me e theksuar per nxenesit e klasave te treta deri ne ato te gjashta. Ndersa zv.ministrja e Arsimit dhe Shkences Nora Malaj ka konfirmuar prezencen e ketij fenomeni ne institucionet tona te arsimit parauniversitar. "Po, ne na ekziston ky fenomen. Fakti kur sot ne Shqiperi 2846 denoncime behen ne gjithe Shqiperine per dhunen karshi grave do te thote se si pasoje e kesaj dhune jane dhe femijet ata, qe ndjejne cdo hap dhe cdo moment. A e dini cdo te thote te tronditesh nje femije emocionalisht, do te thote qe ai te mos kete me besim, te mos e rrisesh dot me dhe do te thote qe neser mos ta besh kapital te fuqishem per te menaxhuar jeten", u shpreh zv.ministrja Malaj. Ne pjesen me te madhe te rasteve, dhuna eshte verbale, cka con edhe ne dhune psikologjike. Ndersa me pak raste zene rastet e dhunes fizike. Dhe, nga ana tjeter, duket se ne zonat rurale, vazhdon ende psikologjia e te ndeshkuarit per te mesuar apo per te ndryshuar sjelljen. Megjithate, kodet e sjelljes, deri me tani te pashkruara, por se fundmi edhe te rregulluara me Kodin e Etikes, e ndalojne kategorikisht dhunen e cdo lloji ne shkolla.
Te dhenat:
Studimi u shtri ne 9 qarqe te vendit
U pyeten 640 mije nxenes dhe 40 mije mesues
50% e nxenesve kane pohuar se ka dhune
Shumica thane se dhuna u cenon deshiren per mesim
2846 denoncime behen per dhunen ndaj grave
Pasojat e dhunes se grave i heqin edhe femijet
Plani i kartonit "Peet" do te zgjase 4 vjet
Provimet e Shtetit, shtohen edhe profesionet psikolog dhe sociolog
Edhe te diplomuarit ne fushen e psikologjise dhe sociologjise, do t'u nenshtrohen provimeve te Shtetit, sipas ligjit per profesionet e rregulluara. Nje gje e tille u sanksionua gjate dites se djeshme ne mbledhjen e Keshillit te Ministrave, ku, profesioneve si: stomatolog, farmacist, infermier, mami, fizioterapist, veteriner, arkitekt dhe inxhinier, i shtohet edhe profesioni i psikologut dhe sociologut. Nderkaq, profesionet e rregulluara nuk mbarojne me kaq, sepse sipas pikes 2 te nenit 5 te ligjit per profesionet e rregulluara, "Profesione te rregulluara jane edhe profesionet e percaktuara si te tilla me ligje te tjera, te vecanta". Sipas ligjit, personi, qe kerkon te ushtroje nje profesion te rregulluar, duhet te kete perfunduar programin perkates te akredituar te studimit dhe/ose kualifikime profesionale ne ate profesion, te cilat vertetohen me dokumente zyrtare, te leshuara brenda ose jashte vendit dhe te njohura ne Republiken e Shqiperise, ne perputhje me legjislacionin ne fuqi.
Te dhenat:
Studimi u shtri ne 9 qarqe te vendit
U pyeten 640 mije nxenes dhe 40 mije mesues
50% e nxenesve kane pohuar se ka dhune
Shumica thane se dhuna u cenon deshiren per mesim
2846 denoncime behen per dhunen ndaj grave
Pasojat e dhunes se grave i heqin edhe femijet
Plani i kartonit "Peet" do te zgjase 4 vjet
Provimet e Shtetit, shtohen edhe profesionet psikolog dhe sociolog
Edhe te diplomuarit ne fushen e psikologjise dhe sociologjise, do t'u nenshtrohen provimeve te Shtetit, sipas ligjit per profesionet e rregulluara. Nje gje e tille u sanksionua gjate dites se djeshme ne mbledhjen e Keshillit te Ministrave, ku, profesioneve si: stomatolog, farmacist, infermier, mami, fizioterapist, veteriner, arkitekt dhe inxhinier, i shtohet edhe profesioni i psikologut dhe sociologut. Nderkaq, profesionet e rregulluara nuk mbarojne me kaq, sepse sipas pikes 2 te nenit 5 te ligjit per profesionet e rregulluara, "Profesione te rregulluara jane edhe profesionet e percaktuara si te tilla me ligje te tjera, te vecanta". Sipas ligjit, personi, qe kerkon te ushtroje nje profesion te rregulluar, duhet te kete perfunduar programin perkates te akredituar te studimit dhe/ose kualifikime profesionale ne ate profesion, te cilat vertetohen me dokumente zyrtare, te leshuara brenda ose jashte vendit dhe te njohura ne Republiken e Shqiperise, ne perputhje me legjislacionin ne fuqi.