Strukturat paralele, drejt zhberjes apo legalizimit?
Misionet nderkombetare nuk jane te qarta ne qendrimin e tyre karshi strukturave paralele serbe ne Kosove. Ne njeren ane i quajne ilegale, por nuk shihet ndonje veprim per te shperbere keta mekanizma. Qeveria ne anen tjeter i konsideron ilegale, por nuk ndermerr veprime per shperberjen me qellim qe te mos tensionoje situaten. Te gjithe mekanizmat vendore dhe nderkombetare ne Kosove i trajtojne si ilegale strukturat paralele serbe. Por, nuk ka veprime nga asnjera pale qe te shperbehen ato. Per me teper edhe institucionet vendore, edhe ato nderkombetare, pranojne se si qytetare te Kosoves do te flisnin edhe me ata serbe qe jane pjese e ketyre strukturave.
Zevendeskryeministri Hajredin Kuci thote se qeveria eshte e gatshme te bisedoje me te gjithe qytetaret e Kosoves. "Si perfaqesues nuk i njohim, por si qytetare do te bisedojme me cdo qytetar te Republikes se Kosoves. Nese flet si qytetar dhe nuk perfaqesohet ne emer te ndonje institucioni, jemi te gatshem ta presim", tha Kuci. Ngjashem shprehen edhe zyrtare te UNMIK-ut. Bisedimet nuk perjashtohen edhe me ata serbe qe jane pjese e strukturave paralele. "Mendoj se perfaqesuesi special i sekretarit te pergjithshem ka qene shume i qarte, ai do te flase me lideret e komunitetit, me politikane te cilet mendon se do te ofrojne zgjidhje nga komuniteti pakice ne vecanti. Ai do flase me ata, edhe nese ndodhe qe ata te jene pjese e ketyre strukturave, por nuk nenkupton se ai i njeh keto struktura. Ato vazhdojne te jene ilegale", thote zedhenesi i UNMIK-ut, Rusell Geekie.
Sidoqofte, institucionet e Kosoves dhe ato nderkombetare duket se strukturat paralele i trajtojne si ilegale vetem ne menyre deklarative. Keto struktura pothuajse gjashte muaj pas shpalljes se pavaresise vetem sa jane forcuar ne veriun e Kosoves dhe ne mjediset tjera serbe, nderkohe qe ndihma financiare dhe politike e Beogradit zyrtar nuk eshte ndalur asnjehere.
Zevendeskryeministri Hajredin Kuci pohon se veprime konkrete nuk jane ndermarre per hir te, sic thote ai, ruajtjes se qetesise. "Angazhimi i institucioneve te Kosoves eshte ne drejtim te forcimit te institucioneve legale te Kosoves. Strukturat paralele ne asnje pjese te Kosoves nuk kane vend dhe po punojme me kujdes, qe te mos tensionojme situaten, por duke ruajtur te drejten per ta mbrojtur rendin dhe ligjin", tha Kuci.
Sakaq, ne opinionin kosovar, diteve te fundit, ka pasur reagime te shumta kunder disa ideve per krijimin e policise serbe brenda policise se Kosoves, sikurse edhe krijimin e sherbimit te tille doganor brenda Doganave te Kosoves. Hajredin Kuci ka thene se ka marre siguri nga UNMIK-u se nje gje e tille nuk do bisedohet. "Une sot kam pasur nje takim me zevendesshefin e UNMIK-ut z Nikolas dhe qendrimet e qeverise dhe te UNMIK-ut jane te peraferta. UNMIK nuk ka qendrim per polici etnike; po ashtu ka qendrim te prere qe Kosova te jete nje sistem unik qofte per te gjitha fushat", tha Kuci.
Qe nga shpallja e pavaresise se Kosoves, serbet ne mase te madhe i kane braktisur institucionet e Kosoves per t'iu bashkuar atyre te Serbise. Ndersa, edhe ato pak institucione qe jane kontrolluar nga institucionet ne veri, tashme kane kaluar nen juridiksionin e Qeverise serbe - si gjyqesia dhe sfera te tjera.
UNMIK-u pohon se eshte duke u munduar ta zgjidhe kete situate ne kuader te bisedimeve per gjashte fushat e propozuara nga Ban Ki Moon. Analistet jane skeptike se permes ketyre bisedimeve do te arrihet te zgjidhet problemi nentevjecar.
Zevendeskryeministri Hajredin Kuci thote se qeveria eshte e gatshme te bisedoje me te gjithe qytetaret e Kosoves. "Si perfaqesues nuk i njohim, por si qytetare do te bisedojme me cdo qytetar te Republikes se Kosoves. Nese flet si qytetar dhe nuk perfaqesohet ne emer te ndonje institucioni, jemi te gatshem ta presim", tha Kuci. Ngjashem shprehen edhe zyrtare te UNMIK-ut. Bisedimet nuk perjashtohen edhe me ata serbe qe jane pjese e strukturave paralele. "Mendoj se perfaqesuesi special i sekretarit te pergjithshem ka qene shume i qarte, ai do te flase me lideret e komunitetit, me politikane te cilet mendon se do te ofrojne zgjidhje nga komuniteti pakice ne vecanti. Ai do flase me ata, edhe nese ndodhe qe ata te jene pjese e ketyre strukturave, por nuk nenkupton se ai i njeh keto struktura. Ato vazhdojne te jene ilegale", thote zedhenesi i UNMIK-ut, Rusell Geekie.
Sidoqofte, institucionet e Kosoves dhe ato nderkombetare duket se strukturat paralele i trajtojne si ilegale vetem ne menyre deklarative. Keto struktura pothuajse gjashte muaj pas shpalljes se pavaresise vetem sa jane forcuar ne veriun e Kosoves dhe ne mjediset tjera serbe, nderkohe qe ndihma financiare dhe politike e Beogradit zyrtar nuk eshte ndalur asnjehere.
Zevendeskryeministri Hajredin Kuci pohon se veprime konkrete nuk jane ndermarre per hir te, sic thote ai, ruajtjes se qetesise. "Angazhimi i institucioneve te Kosoves eshte ne drejtim te forcimit te institucioneve legale te Kosoves. Strukturat paralele ne asnje pjese te Kosoves nuk kane vend dhe po punojme me kujdes, qe te mos tensionojme situaten, por duke ruajtur te drejten per ta mbrojtur rendin dhe ligjin", tha Kuci.
Sakaq, ne opinionin kosovar, diteve te fundit, ka pasur reagime te shumta kunder disa ideve per krijimin e policise serbe brenda policise se Kosoves, sikurse edhe krijimin e sherbimit te tille doganor brenda Doganave te Kosoves. Hajredin Kuci ka thene se ka marre siguri nga UNMIK-u se nje gje e tille nuk do bisedohet. "Une sot kam pasur nje takim me zevendesshefin e UNMIK-ut z Nikolas dhe qendrimet e qeverise dhe te UNMIK-ut jane te peraferta. UNMIK nuk ka qendrim per polici etnike; po ashtu ka qendrim te prere qe Kosova te jete nje sistem unik qofte per te gjitha fushat", tha Kuci.
Qe nga shpallja e pavaresise se Kosoves, serbet ne mase te madhe i kane braktisur institucionet e Kosoves per t'iu bashkuar atyre te Serbise. Ndersa, edhe ato pak institucione qe jane kontrolluar nga institucionet ne veri, tashme kane kaluar nen juridiksionin e Qeverise serbe - si gjyqesia dhe sfera te tjera.
UNMIK-u pohon se eshte duke u munduar ta zgjidhe kete situate ne kuader te bisedimeve per gjashte fushat e propozuara nga Ban Ki Moon. Analistet jane skeptike se permes ketyre bisedimeve do te arrihet te zgjidhet problemi nentevjecar.