lsquoKurore pa shkelqim
TIRANE - Kjo puna e liberalizimit te vizave brenda se ashtuquajtures lsquoZone Shengen per shqiptaret ka qene dhe mbetet ende nje rruge e mundimshme si te gjitha ato qe zgjasin pa fund kur mendohet shpeshhere qe finishi do te pritet se shpejti. Ca perfaqesues te pushtetit ka mbi dy vjet qe kerkonin tu mbushnin mendjen shqiptareve cdo tre deri gjashte muaj se shume shpejt do te vinte dita qe muret ndarese do te binin. Ne fillim afati i premtuar ishte janari i 2009ndashes. Pastaj prilli ose qershori qe u shtyne per ne fundin e atij viti. Meqe tek nderrohej kalendari fjala nuk u mbajt perseri nisi i njejti avazi ne mos ne mars ne qershor patjeter kush te donte ta besonte te tjeret le te prisnin...
Tani kur Europa u hapi dyert shume veteve u ka humbur entuziazmi sepse ndjehen te sfilitur dhe te uritur gjithnje e me te pafuqishem per te kapercyer pragjet. Vertet qe prej 15 dhjetorit te ardhshem 28 shtete europiane pritet ti lejojne qe te udhetojne pa viza por jo pa kushte te cilat po i shkelen mund edhe te gjobiten nga disa mijera euro per person deri te kthimi i gjithe popullsise ne regjimin e meparshem. Megjithate ndonese Unioni i Operatoreve Turistike parashikon qe shetitjet turistike per ne vende te Bashkimit Europian gjate vitit te ardhshem mund te shtohen ne 40 per qind nuk mbeten edhe plot shtetas pa shfaqur kembenguljen per te qendruar atje me teper se sa tre ne gjashte muaj per te zene ndonje pune te zeze dhe per ti shpetuar syrit te autoriteteve policore. Sa per tu punesuar legalisht dhe per te studiuar ne terma afatmesme dhe afatgjata vizat perseri e perseri do tu kallnin daten shqiptareve.
Ne kushtet e nje varferie masive se paku per ndonje kategori sociale te vecante apo njerez qe kane banuar deri me tash ne krahina ku varferia ekstreme eshte ulur kembekryq tundimi i emigrimit me syte nga Perendimi do te qe me i madh se sa pendimi per te. Mirepo pakkush do ti vinte ne te njejten peshore te dyja keto ndjenja. Sidomos kur Kryetari i Qeverise me stilin e tij te njohur te faktit te kryer qe pas marrjes se vendimit per liberalizimin e vizave nga Parlamenti Europian i uroi shtetasit e vet me britma gezimi per lsquokuroren plot shkelqim tere rrezellim sic u shpreh ai qe mbanin ne koke. Le te kumtonin ne Bruksel ne Strasburg dhe ne Tirane perfaqesuesit e ketij Parlamenti madje edhe reporterja iniciuese e tij se per kete vendim merita u takonte gjithe shqiptareve Jo as lsquokuroren dhe as meriten per lsquote nuk mund tia hiqte njeri nga dora atij. Prandaj i pergjigjej i ngazellyer pyetjes qe i drejtonin intervistues/e te telemegafonave prane tij Zoti Kryeminister cfare mund te na thoni per kete dhurate qe Qeveria juaj u fal shqiptareve. Pra kujtdo qe mbakerka kuroren ne koke rruget iu haperkan u mirepritkerka dhe u lejokerka te rrije ku tia doje qejfi per aq kohe dhe per cdo gje qe ia do qejfi se akti i liberalizimit te vizave na qenkerka per shqiptaret nje gomone shpimi apo valvul shkarkimi .
Mire por si cdo stoli qe nuk pranon asnje gervishtje edhe kushtet qe i vihen kesaj lsquokurore sado qe ta ferkoje Berisha ndash ia bjerrin ia venitin shkelqimin. Dhe ne kete kuptim tingellojne fort e bindshem rekomandimet e Europes moderne sipas te cilave Shqiperia duhet te ndertoje strategji e politika per zhvillimin ekonomik dhe social te popullsise apo zonave me prapambetje ekonomike me qellim realizimin e vizionit europian ne vend. Pikerisht mungesa e strategjive dhe politikave te tilla perben nje nga arsyet kryesore qe e detyruan KEndashne te shprehte pothuajse ne te njejten kohe me vendimin per liberalizimin e vizave opinionin negativ rreth mundesise se dhenies se vendit tone ballkanik te statusit zyrtar te kandidatit per ne Bashkimin Europian. Ndryshe nga sa u veprua per fqinjin e vogel ndash Malin e Zi situata ne te cilin i ishte ekspozuar deri para pak vitesh nje sere kritikave te ashpra te Bashkimit Europian.
Ky diferencim i hapur nuk u krye ngaqe shteti i vogel ne veri te Shqiperise aplikoi per statusin politik vecse pak muaj perpara shtetit kufitar te tij porse tek e fundit rezultatet e zgjedhjeve te zhvilluara atje jo vetem qe u publikuan menjehere por edhe nuk u kontestuan asnjehere. Pra ky diferencim i hapur ndodh ne nje kohe kur horizonti i Shqiperise drejt Perendimit mbulohet me re te dendura qe tregojne me se pari se konsolidimi fiskal eshte kthyer mbrapsht se niveli i larte i borxhit publik mbetet nje burim i brishtesise makro ndash financiare se papunesia kap shifra shqetesuese se baza e ngushte e transportit dhe e investimeve publike kane krijuar vakuume balancimi te vazhdueshem se dobesite ne zbatimin e ligjit zymtesojne klimen e biznesit si edhe ate te gezimit paqesisht dhe shfrytezimit produktivisht te pronave se shume tregues te buxhetit e kane sprapsur situaten ne plot pese vite me pare etj etj.
Mundesite e Shqiperise per tiu pergjigjur detyrimeve te anetaresimit ne BE me te drejte vleresohen edhe mbi bazen e disa treguesve te tjere rreth plotesimit te standardeve sipas Kritereve te Kopenhagenit. Te atyre kritereve qe u vendosen pikerisht si platforme e zgjerimit te metejshem te Bashkimit Europian duke u vene theksi gjithashtu te forcimi i rendit demokratik dhe i shtetit te se drejtes te mbrojtja konsekuente e te drejtave te njeriut dhe lirive themelore te tij pa perjashtuar kurrsesi ato te minoriteteve. Nga ky kuader veshtrohet edhe dobesia e rigorozitetit te zhvillimeve demokratike ne Shqiperi ashtu si edhe perballja e saj ne implementimin dhe forcimin e ligjit. Keshtu verejtjet per mbetjen ne limite ende te kufizuara te kapaciteteve administrative dhe atyre gjyqesore nuk mund te konstatohen ndryshe vecse prej realitetit te trishte qe zoteron vendin ne kete drejtim.
Por ne vleresimin e aktivizimit dhe produktivizimit te kapaciteteve te institucioneve shteterore ajo qe meriton akoma me teper vemendje te vecante aktualisht eshte pikerisht mpakja dhe zhvleresimi i hapesirave parlamentare pergjate te cilave prej vitesh nuk arrihet apo nuk lejohet vec te tjerash qe te ushtrohet kontroll efektiv mbi Qeverine. Sidomos pas zgjedhjeve te pergjithshme te vitit 2009 shqetesimi i aktoreve kombetare dhe atyre nderkombetare eshte drejtuar ne menyre permanente te kriza e rende politike nga moszgjidhja e se ciles vendi kercenohet te perfshihet prej nje destabiliteti te rrezikshem. Kete kercenim sigurisht qe e ndjejne mjaft qarte edhe perfaqesuesit e Unionit Europian perpjekjet serioze te te cileve amortizohen nga mungesa e vullnetit dhe e gatishmerise me se pari te maxhorances parlamentare e udhehequr me burine e detashmenteve prej Kryetarit te Qeverise qe dyshohet te jete ilegjitime. Ilegjitime perderisa gjate gjithe procesit zgjedhor te vjetshem i organizuar dhe i definuar prej saj u shperfill madje u neperkemb nje nga primaret e te drejtave tradicionale civile e politike te njeriut ndash e drejta per te zgjedhur pushtetin shteteror me ate vote qe edhe Kushtetuta e Republikes se Shqiperise e cileson nepermjet kater tipareve themelore vetjake e barabarte e lire dhe e fshehte.
Te kjo shkelje flagrante dhe e dhunshme qe prej afro nje viti e gjysme eshte kontestuar ne menyre koherente jo vetem nga opozita politike por edhe nga nje mase e gjere e qytetareve te cenuar keshtu rende ne dinjitetin imanent te tyre vetvetiu vijuan te rridhnin shkelje te tjera te renda qe perfundimisht i skopjuan kompetencat e Qeverise dhe e deformuan pozicionin e Kryetarit te Kuvendit te Shqiperise duke sajuar sfida anakronike dhe duke ushtruar ndikime antidemokratike ne tere organizimin dhe funksionimin e shtetit.
Keshtu pra nuk mund te behet fjale per ndermarrjen e reformave nga ana e maxhorances qeverisese as te atyre gjoja efektive dhe as te atyre faktikisht fiktive kur kriteri politik mbetet nje nga kushtet kryesore te Komisionit Europian per tu dhene vendeve aspiruese statusin e kandidatit per ne BE. Prandaj te zgjerosh dhe te kontraktosh buzet deri te veshet gjate festimeve per liberalizimin e vizave eshte njesoj si te dalesh ne skenat e teatrove tragjikomike. Sepse edhe shtetasit me naive ata qe deshirojne te shetisin dhe jetojne pertej Adriatikut e Jonit ne kushtet aktuale qe perjeton vendi yne mjaft qarte e kuptojne qe Shqiperia nuk mund te behet si gjithe Europa. Ashtu sikurse asnje qytetari te kontinentit tone nuk i ndodhe te shohe ne ndonje nga endrrat e neteve dimerore qe Europa te behet si gjithe Shqiperia.
GSH/BalkanWeb
Tani kur Europa u hapi dyert shume veteve u ka humbur entuziazmi sepse ndjehen te sfilitur dhe te uritur gjithnje e me te pafuqishem per te kapercyer pragjet. Vertet qe prej 15 dhjetorit te ardhshem 28 shtete europiane pritet ti lejojne qe te udhetojne pa viza por jo pa kushte te cilat po i shkelen mund edhe te gjobiten nga disa mijera euro per person deri te kthimi i gjithe popullsise ne regjimin e meparshem. Megjithate ndonese Unioni i Operatoreve Turistike parashikon qe shetitjet turistike per ne vende te Bashkimit Europian gjate vitit te ardhshem mund te shtohen ne 40 per qind nuk mbeten edhe plot shtetas pa shfaqur kembenguljen per te qendruar atje me teper se sa tre ne gjashte muaj per te zene ndonje pune te zeze dhe per ti shpetuar syrit te autoriteteve policore. Sa per tu punesuar legalisht dhe per te studiuar ne terma afatmesme dhe afatgjata vizat perseri e perseri do tu kallnin daten shqiptareve.
Ne kushtet e nje varferie masive se paku per ndonje kategori sociale te vecante apo njerez qe kane banuar deri me tash ne krahina ku varferia ekstreme eshte ulur kembekryq tundimi i emigrimit me syte nga Perendimi do te qe me i madh se sa pendimi per te. Mirepo pakkush do ti vinte ne te njejten peshore te dyja keto ndjenja. Sidomos kur Kryetari i Qeverise me stilin e tij te njohur te faktit te kryer qe pas marrjes se vendimit per liberalizimin e vizave nga Parlamenti Europian i uroi shtetasit e vet me britma gezimi per lsquokuroren plot shkelqim tere rrezellim sic u shpreh ai qe mbanin ne koke. Le te kumtonin ne Bruksel ne Strasburg dhe ne Tirane perfaqesuesit e ketij Parlamenti madje edhe reporterja iniciuese e tij se per kete vendim merita u takonte gjithe shqiptareve Jo as lsquokuroren dhe as meriten per lsquote nuk mund tia hiqte njeri nga dora atij. Prandaj i pergjigjej i ngazellyer pyetjes qe i drejtonin intervistues/e te telemegafonave prane tij Zoti Kryeminister cfare mund te na thoni per kete dhurate qe Qeveria juaj u fal shqiptareve. Pra kujtdo qe mbakerka kuroren ne koke rruget iu haperkan u mirepritkerka dhe u lejokerka te rrije ku tia doje qejfi per aq kohe dhe per cdo gje qe ia do qejfi se akti i liberalizimit te vizave na qenkerka per shqiptaret nje gomone shpimi apo valvul shkarkimi .
Mire por si cdo stoli qe nuk pranon asnje gervishtje edhe kushtet qe i vihen kesaj lsquokurore sado qe ta ferkoje Berisha ndash ia bjerrin ia venitin shkelqimin. Dhe ne kete kuptim tingellojne fort e bindshem rekomandimet e Europes moderne sipas te cilave Shqiperia duhet te ndertoje strategji e politika per zhvillimin ekonomik dhe social te popullsise apo zonave me prapambetje ekonomike me qellim realizimin e vizionit europian ne vend. Pikerisht mungesa e strategjive dhe politikave te tilla perben nje nga arsyet kryesore qe e detyruan KEndashne te shprehte pothuajse ne te njejten kohe me vendimin per liberalizimin e vizave opinionin negativ rreth mundesise se dhenies se vendit tone ballkanik te statusit zyrtar te kandidatit per ne Bashkimin Europian. Ndryshe nga sa u veprua per fqinjin e vogel ndash Malin e Zi situata ne te cilin i ishte ekspozuar deri para pak vitesh nje sere kritikave te ashpra te Bashkimit Europian.
Ky diferencim i hapur nuk u krye ngaqe shteti i vogel ne veri te Shqiperise aplikoi per statusin politik vecse pak muaj perpara shtetit kufitar te tij porse tek e fundit rezultatet e zgjedhjeve te zhvilluara atje jo vetem qe u publikuan menjehere por edhe nuk u kontestuan asnjehere. Pra ky diferencim i hapur ndodh ne nje kohe kur horizonti i Shqiperise drejt Perendimit mbulohet me re te dendura qe tregojne me se pari se konsolidimi fiskal eshte kthyer mbrapsht se niveli i larte i borxhit publik mbetet nje burim i brishtesise makro ndash financiare se papunesia kap shifra shqetesuese se baza e ngushte e transportit dhe e investimeve publike kane krijuar vakuume balancimi te vazhdueshem se dobesite ne zbatimin e ligjit zymtesojne klimen e biznesit si edhe ate te gezimit paqesisht dhe shfrytezimit produktivisht te pronave se shume tregues te buxhetit e kane sprapsur situaten ne plot pese vite me pare etj etj.
Mundesite e Shqiperise per tiu pergjigjur detyrimeve te anetaresimit ne BE me te drejte vleresohen edhe mbi bazen e disa treguesve te tjere rreth plotesimit te standardeve sipas Kritereve te Kopenhagenit. Te atyre kritereve qe u vendosen pikerisht si platforme e zgjerimit te metejshem te Bashkimit Europian duke u vene theksi gjithashtu te forcimi i rendit demokratik dhe i shtetit te se drejtes te mbrojtja konsekuente e te drejtave te njeriut dhe lirive themelore te tij pa perjashtuar kurrsesi ato te minoriteteve. Nga ky kuader veshtrohet edhe dobesia e rigorozitetit te zhvillimeve demokratike ne Shqiperi ashtu si edhe perballja e saj ne implementimin dhe forcimin e ligjit. Keshtu verejtjet per mbetjen ne limite ende te kufizuara te kapaciteteve administrative dhe atyre gjyqesore nuk mund te konstatohen ndryshe vecse prej realitetit te trishte qe zoteron vendin ne kete drejtim.
Por ne vleresimin e aktivizimit dhe produktivizimit te kapaciteteve te institucioneve shteterore ajo qe meriton akoma me teper vemendje te vecante aktualisht eshte pikerisht mpakja dhe zhvleresimi i hapesirave parlamentare pergjate te cilave prej vitesh nuk arrihet apo nuk lejohet vec te tjerash qe te ushtrohet kontroll efektiv mbi Qeverine. Sidomos pas zgjedhjeve te pergjithshme te vitit 2009 shqetesimi i aktoreve kombetare dhe atyre nderkombetare eshte drejtuar ne menyre permanente te kriza e rende politike nga moszgjidhja e se ciles vendi kercenohet te perfshihet prej nje destabiliteti te rrezikshem. Kete kercenim sigurisht qe e ndjejne mjaft qarte edhe perfaqesuesit e Unionit Europian perpjekjet serioze te te cileve amortizohen nga mungesa e vullnetit dhe e gatishmerise me se pari te maxhorances parlamentare e udhehequr me burine e detashmenteve prej Kryetarit te Qeverise qe dyshohet te jete ilegjitime. Ilegjitime perderisa gjate gjithe procesit zgjedhor te vjetshem i organizuar dhe i definuar prej saj u shperfill madje u neperkemb nje nga primaret e te drejtave tradicionale civile e politike te njeriut ndash e drejta per te zgjedhur pushtetin shteteror me ate vote qe edhe Kushtetuta e Republikes se Shqiperise e cileson nepermjet kater tipareve themelore vetjake e barabarte e lire dhe e fshehte.
Te kjo shkelje flagrante dhe e dhunshme qe prej afro nje viti e gjysme eshte kontestuar ne menyre koherente jo vetem nga opozita politike por edhe nga nje mase e gjere e qytetareve te cenuar keshtu rende ne dinjitetin imanent te tyre vetvetiu vijuan te rridhnin shkelje te tjera te renda qe perfundimisht i skopjuan kompetencat e Qeverise dhe e deformuan pozicionin e Kryetarit te Kuvendit te Shqiperise duke sajuar sfida anakronike dhe duke ushtruar ndikime antidemokratike ne tere organizimin dhe funksionimin e shtetit.
Keshtu pra nuk mund te behet fjale per ndermarrjen e reformave nga ana e maxhorances qeverisese as te atyre gjoja efektive dhe as te atyre faktikisht fiktive kur kriteri politik mbetet nje nga kushtet kryesore te Komisionit Europian per tu dhene vendeve aspiruese statusin e kandidatit per ne BE. Prandaj te zgjerosh dhe te kontraktosh buzet deri te veshet gjate festimeve per liberalizimin e vizave eshte njesoj si te dalesh ne skenat e teatrove tragjikomike. Sepse edhe shtetasit me naive ata qe deshirojne te shetisin dhe jetojne pertej Adriatikut e Jonit ne kushtet aktuale qe perjeton vendi yne mjaft qarte e kuptojne qe Shqiperia nuk mund te behet si gjithe Europa. Ashtu sikurse asnje qytetari te kontinentit tone nuk i ndodhe te shohe ne ndonje nga endrrat e neteve dimerore qe Europa te behet si gjithe Shqiperia.
GSH/BalkanWeb