Çmenduri prej shkrimtari
Më 16 gusht të vitit 1920, saktësisht 90 vjet më parë, në Andernach të Gjermanisë lindi autori Charles Bukowski
Maskilist, alkoolist dhe bastexhi i pandryshueshm. Sarkastik, cinik, vetshkatrrues, erotoman, gjenial. Nuk sht e thjesht t prshkruash n pak fjal portretin e Charles Bukowskit, njrit prej poetve e shkrimtarve m t diskutuar dhe trasgresiv t shekullit t shkuar, njrit prej simboleve t universit letrar t 1900-s.
M 16 gusht t vitit 1920, saktsisht 90 vjet m par, n Andernach t Gjermanis lindi autori Charles Bukowski. Kur ishte fmij, u transferua n Shtetet e Bashkuara t Ameriks, ku gjat gjith kohs pati nj raport konfliktual me t atin, nj polako-amerikan i egr dhe autoritar. Q n moshn e pubertetit autori rrfeu se kishte vuajtur shum, pr shkak t vetmis, kishte njlloj druajtjeje thuajse patologjike. N vitet e adoleshencs, megjithat Bukowski u njoh me dashurin e tij t par, letrsin, por jo vetm me t, u njoh edhe me alkoolin, “pasionin e dyt t madh s bashku me garat me kuaj dhe grat”. Pas diplomimit regjistrohet pr dy vjet n kolegjin e Los Angelesit, ku frekuentoi pjesrisht rinin naziste dhe at komuniste, por pa arritur asnjher t interesohet vrtet pr politik. “Qyteti i engjjve”, i prmuar dhe i dashur n t njjtn koh, do t jet ngaher i pranishm n poezit dhe shkrimet e Bukowskit, i cili do t publikoj tregimin e par t titulluar "Aftermath of a Lenghthy Rejection Ship" n vitin 1944, n revistn "Story". Po t njjtit vit i prket edhe burgosja e shkrimtarit pr 17 dit, pr shkak t kundrshtimit t shrbimit ushtarak.
Pas ksaj do t vijoj nj dhjetvjear larg letrsis, nj periudh q vet Bukowski do ta cilsoj si “nj dehje dhjetvjeare”, e cila me gjith t kqijat e saj ndihmoi n formimin e tij, n prftimin e bazave t gjithkaje q publikoi m pas. N vitin 1955, pas shtrimit n spital, pr shkak t ulcers n stomak, poeti nisi t shkruante dhe n vitin 1962 u trondit tepr nga vdekja e gruas, t ciln kritikt e cilsonin si muzn e tij t vrtet, Jane Cooney Baker. Por vitet ‘60 ishin edhe vitet e marrdhnies s tij me Frances Smith, me t ciln lind edhe nj vajz, Marina. 1969-a ishte vit i kthess. Shtpia botuese “Black Sparrow” e John Martinit i premtoi "100 dollar n jav pr t gjith jetn". Kshtu, n moshn 50-vjeare shkrimtari la punn n zyrn postare dhe vendosi t’i kushtohej letrsis me koh t plot. Fal shtpis botuese “Black Sparrow”, pan dritn e botimit nj pjes e mir e romaneve t tij, t cilt i siguruan fam dhe popullaritet. Nj imazh ndryshe pr nj shkrimtar bazuar n ato q shkruante. “Imazhi q sht krijuar pr mua, sht super i ekzagjeruar... Fakti q jam nj tip i fort, q hyj e dal n shtretrit e zonjave e kshtu me radh. Kt e bja me nj mas t caktuar, por n prgjithsi imazhi q sht krijuar pr mua, sht i ekzagjeruar. E kan tepruar n at far jam, q kam
dhe q bj. Imazhi m i mir q duhet t ken pr mua, sht ai i vrteti, sht thjesht t lexojn at q kam shkruar, pa shpikur prej atyre q lexojn”, - ka thn n nj intervist shkrimtari.
Bukowski shpesh konsiderohet si nj prej bijve t par t “Beat generation”, por q n t vrtet do t distancohet prej saj pjesrisht si n stil ashtu edhe n prmbajtje, duke ndrtuar nj rast letrar krejtsisht t vetin.
Bukowski, me mnyrn e tij, ishte edhe mecenat. Atij i detyrohemi pr zbulimin e John Fantes, nj simboli tjetr pr nj brez t tr autorsh vagabond e t dshpruar. Shpesh Bukowski e cilsoi Fanten “Zotin” e tij. Mes autorve q ndikuan spikatin Anton Chehov, Franz Kafka, Henry Miller dhe Louis-Ferdinand Cèline. Po ashtu edhe Ernest Hemingway dhe Fjodor Dostojevski. Dhe nse i pari imagjinohej prej krijuesit t Henry Chinaski (emri i zgjedhur pr alteregon e tij letrar) “si nj q ushtrohej n balet klasik pas nj porte t mbyllur”, autori i “Krimi dhe ndshkimi” ishte pr t “nj tip me mjekr, i rnduar, me sy flakrues, ngjyr jeshile t errt. Dostojevskin - vazhdonte autori, e shoh si nj q dilte pr t ngacmuar vajza”. Romanet e tij kan qen burim frymzimi edhe pr shum realizime kinematografike. N vitin 1976, Bukowski njihet me Linda Lee, e vetmja mes mikeshave t shumta, e cila arriti t’i zbuste venn vetshkatrruese, e vetmja q arriti t’i vinte fre paparashikueshmris s tij. Jeta prej vagabondi duket e largt: ai sht i pasur dhe i njohur botrisht si shkrimtari i uditshm. Linda ia ndryshon regjimin e t ngrnit, i ul masn e alkoolit dhe e shtyn t ohet von n mngjes. Periudha e aventurave merr fund prfundimisht. Vitet e fundit t jets i kalon n qetsi t madhe.
M 9 mars t vitit 1994, n moshn 73-vjeare, ndrroi jet pr shkak t nj leucemie, n San Pedro, pak pasi kishte prfunduar romanin e tij t fundit "Pulp". N qivurin e tij shkruhet: "Don't Try", (“Mos provo”) nj paralajmrim pr shkrimtart e rinj. N nj letr t vitit 1963, Bukowski e shpjegon n kt mnyr frazn: “Dikush... m pyeti: ‘far bn? Si shkruan? Si krijon?’ Mos e bj, i thash. Mos provo. sht shum e rndsishme: t mos provosh as pr Cadillacun, as pr krijimin e as pr pavdekshmrin. Prit, e nse nuk ndodh asgj, prit edhe pak. sht si nj insekt n tavan. Prit t vij drejt teje. Kur t afrohet mjaftueshm, e kap, e shtyp dhe e vret. Ose, nse t plqen pamja e tij e jashtme, bje kafsh shtpiake”.