E Shtunë, 31 Tetor 2026

Balliu n rumanisht

Botimin e ktij libri e konsideroj nj ngjarje t shnuar pr lexuesin rumun. Q kur Shtpia Botuese Humanitas m njoftoi se n planin botues ishte ky libr, kam reaguar i ekzaltuar, i ngazllyer. E dija ekzistencn e ktij libri n Shtetet e Bashkuara t Ameriks. U ngazllova sepse, lexuesi rumun do t kuptoj m mir dhe historin e vendit t tij dhe rolin e Elena ausheskut, gruas s diktatorit Nicolae ausheku, n historin moderne t Rumanis. Enver Hoxha ndrtoi n Shqipri nj sistem si kamp prqendrimi me jetgjatsi t pakrahasueshme n Evrop si ai i Kores s Veriut. N t gjitha veprimet e tij kishte pran Nexhmijen, shoqen e lufts dhe t jets, ka thn n fjaln e mbajtur gjat promovimit t librit politologu i njohur rumuno-amerikan profesor Tismaneanu.

Enver Hoxha ka qen nj lider i till: nj kombinim i kapedanit tribal me at t burokratit bolshevik, dogmatik i mizor, stalinist i kategoris m t ashpr (n qoft se pranojm se do t ekzistonte prshkallzim n kt algoritm t mos respektimit t ligjit), maniak i spastrimeve periodike, relativisht i kultivuar n krahasim me militantt proletar, Hoxha ia doli mban t sfidoj s pari Josip Broz Tito-n (me ndihmn e Mosks) dhe pastaj Nikita Sergeievi Hrushiov-in (me ndihmn e Mao-s). Ndrtoi n Shqipri nj sistem si kamp prqendrimi me nj intensitet dhe jetgjatsi t pakrahasueshm n Evrop (ekuivalenti mund t ishte despotismi aziatik i Kores s Veriut). Kshtu shkruan politologu dhe profesori i shquar rumuno-amerikan Vladimir Tismaneanu n parathnien q i bn librit Zonja e zez.

Ndrsa Tiberius Puiu, publicist dhe njohs i shquar i komunizmit dhe prkthyes i ktij libri do t shprehej: Pasi e lexova kt vepr, kuptova se n faqet e tij inkorporohet historia e komunizmit shqiptar, nj histori e ngjashme me at t diktaturs komuniste n Rumani. Ja vetm dy shembuj: si komunizmi shqiptar, po edhe ai rumun, jan zhvilluar fillimisht nn ndikimin e fqinjve, t rusve, respektivisht t serbve, duke i shrbyer n sfond afirmimit t ides imperialiste t ktyre popujve. Flitet fare pak te ne se antar t Partis Komuniste Rumune ishin n t njjtn koh edhe antar t Partis Komuniste t Bashkimit Sovjetik. N kt kontekst, komunistt rumun dhe shqiptar e kan tradhtuar interesin nacional, duke u garantuar okupatorve territore etnike, si jan Kosova dhe Besarabia.

Më shumë nga Kultura

Të gjitha ›