Bankat shtrëngojnë dorën, ulet kreditimi
Volumi i kredisë së re e lëshuar nga bankat e nivelit të dytë, gjatë pesëmujorit të parë të këtij viti, është dukshëm më e ulët në krahasim me vitin e kaluar, gjë që tregon për vështirësi të shumta ekonomike të hasura nga shqiptarët. Lajmi bëhet i ditur nga statistikat e Bankës së Shqipërisë. Kredia e re në lekë e dhënë gjatë pesëmujorit 2009, ishte vetëm 35 miliardë lekë, rreth 23 për qind më pak se në të njëjtën periudhë të vitit 2008. Kredia e re në euro ishte vetëm 306 milionë euro, me rënie vjetore prej 37 përqindësh. Problemi më i madh qëndron në faktin se kredia në euro me afat maturimi mbi pesë vjet është tre herë më e paktë se një vit më parë dhe duke qenë se kredia afatgjatë është tregues i investimeve në ekonomi, tregon se vështirësitë mund të zgjasin edhe për shumë kohë. Treguesi i kreditimit në ekonomi është një faktor i rëndësishëm, pasi pasqyron kërkesën e brendshme.
Ekonomia shqiptare ka shijuar rritje të kreditimit me mbi 50 për qind në vit gjatë pesë viteve të fundit, por kriza e fundit financiare, tkurri depozitat në bankat shqiptare, rriti numrin e kredive të këqija dhe i detyroi bankat të përzgjedhin më me kujdes klientët e vet.
Të dhënat mbi kreditimin në maj vënë në dukje gjithashtu se për herë të parë në një dekadë, portofoli i kredisë së bankave është në rënie. Banka e Shqipërisë raportoi një rritje minimale prej më pak se 1 përqindësh për tremujorin e parë, ndërsa tendenca rënëse vërehet se ka vijuar edhe në dy muajt e fundit.
Interesat në tendencë rënëse
Interesat e kredive u zbutën disi si për euron, ashtu edhe për lekun gjatë muajit maj, por në krahasim me një vit më parë, interesat e lekut janë rritur ndërsa ato të euros kanë njohur rënie të konsiderueshme, bën të ditur arkiva statistikore e Bankës së Shqipërisë. Interesi i kredive afatshkurtra në lekë ra në 11.81 për qind gjatë majit, ose 94 pikë bazë më pak se në prill. (100 pikë bazë = me 1 për qind). Kredia afatgjatë në lekë ishte 98 pikë bazë më e lirë ose 13.44 për qind. Kredia afatshkurtër në euro u shtrenjtua me 75-91 pikë bazë në krahasim me prillin, por kredia afatmesme u ul me deri 2.81 për qind. Kredia me afat maturimi mbi pesë vjet kushtoi në maj mesatarisht 7.7 për qind, ndërsa ajo afatshkurtër kushtoi 9.1 për qind. Interesat e kredive në euro nuk e kanë reflektuar në raport të drejtë zbutjen e politikës monetare nga ana e Bankës Qendrore Europiane, ndërsa interesat e lekut janë rritur veçanërisht për shkak të huamarrjes së konsiderueshme të qeverisë gjatë muajve të fundit. Interesat e kredive në lekë kushtëzohen jo nga norma bazë e interesit që përcaktohet nga Banka e Shqipërisë, por nga norma e interesit e bonove të thesarit. Këto të fundit kanë shënuar nivelin prej 9.3 përqindësh gjatë muajit të fundit, niveli më i lartë që nga viti 2004. Për pasojë, edhe interesat e kredive në lekë kanë njohur vetëm rritje, gjë që rëndon si kredimarrësit e rinj ashtu edhe një pjesë të kredimarrësve ekzistues, kontratat e të cilëve sanksionojnë si normë referuese interesi, bonot e thesarit.
Ekonomia shqiptare ka shijuar rritje të kreditimit me mbi 50 për qind në vit gjatë pesë viteve të fundit, por kriza e fundit financiare, tkurri depozitat në bankat shqiptare, rriti numrin e kredive të këqija dhe i detyroi bankat të përzgjedhin më me kujdes klientët e vet.
Të dhënat mbi kreditimin në maj vënë në dukje gjithashtu se për herë të parë në një dekadë, portofoli i kredisë së bankave është në rënie. Banka e Shqipërisë raportoi një rritje minimale prej më pak se 1 përqindësh për tremujorin e parë, ndërsa tendenca rënëse vërehet se ka vijuar edhe në dy muajt e fundit.
Interesat në tendencë rënëse
Interesat e kredive u zbutën disi si për euron, ashtu edhe për lekun gjatë muajit maj, por në krahasim me një vit më parë, interesat e lekut janë rritur ndërsa ato të euros kanë njohur rënie të konsiderueshme, bën të ditur arkiva statistikore e Bankës së Shqipërisë. Interesi i kredive afatshkurtra në lekë ra në 11.81 për qind gjatë majit, ose 94 pikë bazë më pak se në prill. (100 pikë bazë = me 1 për qind). Kredia afatgjatë në lekë ishte 98 pikë bazë më e lirë ose 13.44 për qind. Kredia afatshkurtër në euro u shtrenjtua me 75-91 pikë bazë në krahasim me prillin, por kredia afatmesme u ul me deri 2.81 për qind. Kredia me afat maturimi mbi pesë vjet kushtoi në maj mesatarisht 7.7 për qind, ndërsa ajo afatshkurtër kushtoi 9.1 për qind. Interesat e kredive në euro nuk e kanë reflektuar në raport të drejtë zbutjen e politikës monetare nga ana e Bankës Qendrore Europiane, ndërsa interesat e lekut janë rritur veçanërisht për shkak të huamarrjes së konsiderueshme të qeverisë gjatë muajve të fundit. Interesat e kredive në lekë kushtëzohen jo nga norma bazë e interesit që përcaktohet nga Banka e Shqipërisë, por nga norma e interesit e bonove të thesarit. Këto të fundit kanë shënuar nivelin prej 9.3 përqindësh gjatë muajit të fundit, niveli më i lartë që nga viti 2004. Për pasojë, edhe interesat e kredive në lekë kanë njohur vetëm rritje, gjë që rëndon si kredimarrësit e rinj ashtu edhe një pjesë të kredimarrësve ekzistues, kontratat e të cilëve sanksionojnë si normë referuese interesi, bonot e thesarit.