Ciln P... e doni? Pavarsin, pushtetin apo...?
17 nntori sht caktuar si dat nga Ekipi i Unitetit, kur qytetart e Kosovs do t duhej tu drejtoheshin kutive t votimit pr t zgjedhur nj legjislativ t ri, prsri t prkohshm, t Kosovs. Vendimi i till sht i drejt pr nj shoqri dhe vend q dshiron apo pretendon t jet demokratik dhe Kosova e qytetart e saj kt synojn. Prandaj, edhe mbajtja e zgjedhjeve duhet shikuar si nj proces normal dhe nj mundsi e mir pr t
ndryshime ose pr ta rikonfirmuar besimin ndaj atyre q jan n pozitat aktuale. Por, e pa drejt sht koha kur sht menduar t zhvillohet ky proces.
N raste t tilla, ka shum rndsi se si shikohet apo kuptohet procesi zgjedhor nga fillimi deri n prfundim t tij. Nse zgjedhjet, si proces, kuptohen si veprim demokratik dhe i domosdoshm, ndrsa dalja n zgjedhje si nj obligim dhe akt patriotik qytetar dhe preferenca pr t zgjedhur nj parti apo kandidat pr ta votuar, si interes personal i gjithsecilit nga ne, ather jemi n rrugn e duhur pr t ndrtuar nj shoqri demokratike dhe kemi garanci se rruga ka filluar drejt. Megjithat, a sht shikuar dhe a po shikohet si i till ky proces n Kosov? sht fakt, se ne nuk kemi shum prvoj me kt proces. Por a kemi msuar sa duhet q t sillemi demokratikisht me kt proces ose ndaj ktij procesi?
Ishin bashk pr ta akuzuar m von vetveten!
Mbshtetur n at q kemi dgjuar dhe par q nga momenti kur jan shpall zgjedhjet e deri m sot, nuk na bn shum optimist. N ditt n vazhdim duhet shpresuar se do t ket mundsi t prmirsohet dika, por kthimi i koks prapa n zgjedhjet e kaluara na frikson se mund t ket dika m t mir, aq m pak n nj proces t komplikuar far do t zhvillohet ket her. Friks se mos do t na dshtoj ky proces zgjedhor do ti ndihmoj, jo pak edhe gjuha q do ta prdorin lidert politik gjat fushats. Sa m shum q ofron data e votimit, lidert politik e ashprsojn fjalorin e tyre politik, jo kundr dshtimeve dhe t paarriturave, por kundr personalitetit t kundrshtarve politik. do gj fillon t personalizohet, do gj fillon t rrnohet dhe t konsiderohet si e ndrtuar ose e arritur e keqe, nga logjika se e ka
ai dhe jo un.
Kjo logjik, q nuk sht e re, na ka
edhe si komb, q t mos kemi mundsi t ecim prpara me hovin q kan ecur shum vende fqinje dhe gjithnj na ka kthyer n rrnues t vetvetes, duke filluar t ndrtojm do gj nga e para kur kemi ardhur n pushtet. Q n debatet e para, edhe pse ishin s bashku t gjith, pozit e opozit, kuvend e qeveri n projektet madhore, si sht statusi, brenda Ekipit t Unitetit apo grupeve tjera punuese, sht filluar me akuza ndaj njri-tjetri pr dshtimet, pikrisht pr kt shtje apo projekt, statusin. A thua, nuk ishin t gjith kta lider politik s bashku aty pr ti parandaluar kto dshtime? Apo qllimisht kan lejuar t ndodhin dshtimet, q pastaj ato t prdoren gjat fushats, si argumente kundr kundrshtarit politik? Me nj logjik t till, se ai apo ata e kan
keq, ndrsa ne do t mund ta bnim m mir, rrezikojm ta rrnojm edhe at pak t arritur. Edhe ashtu e keni vrejtur se asnj nga lidert apo partit politik nuk kan plan-program q do ta nxiste zgjedhsin pr ta votuar, por prsri e kan shtjen e pavarsis si tem pr ti fituar votat. A nuk ishte kjo tem e pranishme n t gjitha zgjedhjet dhe q nuk na solli asnj prmirsim? N zgjedhjet e kaluara u sht lejuar fshehja pas perdes s statusit, por ksaj radhe nuk duhet lejuar t ndodh kjo. Kt her duhet shikuar mir se far po ofrojn kto subjekte politike si strategji t tyre pr t ardhmen ton ose daljen nga kjo statu-quo. Edhe ashtu, asnjra nga subjektet politike nuk ka profil t qart politiko-programor dhe prandaj ndodhin kto kombinime t uditshme mes forcave politike. Por, nse i kthehemi realitetit, nuk kemi pse t uditemi nga kto kombinime, sepse t gjith jan t majt ose t djatht dhe asnjri nuk sht as i majt dhe as i djatht.
I kujt sht statusi?
Por, ta drgojm gjuhn aty ku po na dhemb dhmbi, tek statusi i Kosovs. Faktikisht, shtja e statusit nuk i takon vetm nj partie politike, nj individi, nj institucioni apo nj qytetari, n fund t fundit. Statusi i qart i Kosovs sht synim i t gjithve, dhe, prderisa nuk shikohet si i till, sigurisht se do t dshtojm dhe ky dshtim do t jet i t gjithve. Megjithat, e vrteta qndron n faktin se nuk sht shikuar kshtu nga antart e Ekipit t Unitetit, kur kan vendosur pr zgjedhjet. Nse do t ishte ndryshe, ata do ta kishin fokusuar gjith energjin, n kto momente t fundit, q po quhen, pr ta prfunduar me sukses nj proces apo projekt politik kombtar t filluar para m shum se 15 viteve. Antart e Ekipit t Unitetit edhe nj her kan treguar paaftsi dhe jan dorzuar para finishit t maratons. T paktn nuk arritn q ti japin lajmin e gzueshm komandantit (qytetarve) se e fituan luftn dhe pastaj t (vdisnin) vendosin pr datn e zgjedhjeve. Lidert politik i ka lshuar fuqia ather kur ishin afr fitores, ather kur ishin afr finishit t gars dhe kur u duhej m s shumti kjo energji. Kjo sht e padrejt dhe duhet analizuar rrethanat e marrjes s nj vendimi t till, kush i ka nxitur dhe pr far arsyesh?
E prsrisim, se mund t dal sikur jemi kundr zgjedhjeve. Nuk jemi kundr procesit zgjedhor, prkundrazi duhet t insistojm gjithnj q ti prmbahemi afatit demokratik dhe ligjor, por edhe ta prdorim kt proces n do koh, edhe ather kur shohim se nj legjislatur po humb besimin. Por jemi kundr dats kur sht caktuar t mbahet ky proces. Nuk ka mundur t shtyhet ky vendim edhe pr tre muaj? Nse jetuam n kto rrethana dhe i duruam kta politikan pr tre vjet, pse nuk do t mund ti mbanim nervat nn kontroll edhe pr tre muaj? T shohim, s pari, cili do t jet fundi i procesit t ri negociator prej 120 ditve dhe pastaj t ndrmarrim hapa konkret. Nse sht si dshirojm, ather edhe procesi zgjedhor do t kishte m shum kuptim. Por nse sht kundr vullnetit ton, prsri do t duhej ta mbledhim forcn, t bhemi s bashku dhe t marrim nj vendim n prputhje me interesat dhe pritjet e qytetarve t Kosovs. Por, ja q nuk ka ndodhur kshtu dhe realiteti sht kundr ksaj dshire!
ka tani? I gjith potenciali politik, vizioni dhe angazhimi i liderve politik t Kosovs, prjashto kryeministrin q nuk e ka pranuar kt marifet, do t orientohet drejt zgjedhjeve. T gjith synojn dhe angazhohen pr t fituar, qoft edhe nse u duhet t paguajn ndonj mim t lart ose u duhet t shkelin mbi tjetrin, vetm e vetm q t jen diku n pushtetin e ardhshm, t prkohshm, t Kosovs. Ata, n momentin kur kan pranuar t jen n ndonjrn nga listat zgjedhore, kan hyr n gar me synimin pr t fituar. Nuk sht me rndsi pr ta, se si do ta arrijn fitoren, me rndsi sht t fitohet. N kt luft pr t fituar ne do t dmtohemi shum, si shoqri dhe si Kosov. Prve q do t ket shtyrje t statusit, do t ket mundsi t ndodh edhe ndonj ekses q do t na vej hije t zez. Dhe, partit politike ende pa i marr formulart e certifikimit, diplomatt perndimor e kan ndjer veten t liruar nga ankthi friksues se mos do t ket mundsi tu shprthej situata gjat ktyre 120 ditve, duke menduar se kan vepruar drejt q e kan orientuar situatn e brendshme politike drejt zgjedhjeve. Nga ana e tyre kjo sht duke u shikuar si shptim momental.
Prgjigjet e pyetjeve t pabra
Krijimi i nj gjendje t till na v n situatn q ti parashtrojm vetes shum pyetje. A thua, ka nse do t ishte ashtu dhe jo kshtu, apo kshtu dhe jo ashtu? Kush garanton se nuk do t ket mundsi t angazhohen struktura, qoft edhe nga jasht Kosovs, pr t prodhuar rezultate t padshiruara pr ne? Nuk duhet hequr nga mendja kt, sepse jemi n nj faz shum t rndsishme, ku secili do ti shikoj rrugt dhe mnyrat m t mira pr vete, q t ket sukses misioni dhe projekti i tij. Dikush edhe mund ta shikoj kt si momentin m t mir dhe vendimtar, q nga fillimi i ktij procesi, pr ta ndryshuar rezultatin n ann e kundrt! Jo rastsisht sht thn se fundi mund t jet tragjik ose se kishte nj prfundim tragjik.
Por, edhe nse nuk ndodh asgj e paparashikueshme gjat ktyre zgjedhjeve dhe do gj ecn pr mrekulli, prsri statusi do t psoj. Kur themi statusi, duhet ta kemi n mendje se po bhet fjal pr t ardhmen ton. Tani kjo vetm doli si shtje e nj kombi, q sht ln n ankthin e pritjes s vazhdueshme pr vite t tra, pa ndonj vizion t qart se si duhet ecur tutje, sepse ata q do t duhej ta kishin kt rol, jan orientuar drejt disa proceseve tjera. Po ashtu, shtja e statusit na del se nuk na qenka apo nuk mund t trajtohet edhe m tutje si preukopim i disa individve dhe si e drejt e tyre ekskluzive pr t vendosur. Kthimi i gjendjes tek origjina, tek populli, do t thot fillim i mbar dhe refuzim i politiks s ndjekur deri m tani nga kjo klas politike. Na del si pozitive pr rrjedhn e procesit, por e paparashikueshme pr prfundimin e tij. E paparashikueshme, sepse nuk mund ta dim, n nj situat t till, se far kurthesh na presin m tutje. Prandaj, a nuk paska qen m mir t vazhdohet ecja me kta lider, sado t dobt dhe pa vizion e frikacak q ishin, se sa t futemi n qorrsokakun e nj procesi t paparashikueshm?
Nisur nga paparashikueshmria jon dhe paparashikueshmria e liderve tan politik, duhet ta shtrojm pyetjen, far na pret pas 17 nntorit, nse nuk ndryshon dika? E sigurt sht se Kosova do t paralizohet n qeverisje, sepse nuk do t ket mundsi t krijohet aq shpejt nj qeveri. Pr kt kemi prvoj nga e kaluara. Bllokimi i krijimit t nj qeverie t re me hapa t tigrit pr ta zn cakun, m s shumti do tu kushtoj qytetarve, t cilt jan thirrur pr t dal n kto zgjedhje; do ti kushtoj edhe vet t ardhmes s Kosovs. Shtyrja me brryla pr t qen n qeveri me do kusht, do ta shtyj edhe vendimin pr statusin, q edhe ashtu vshtir se do t mund t merret kt vit. Mbase do tu parashtrojm nj pyetje; ciln P... e duan lidert politik t Kosovs? Pavarsin, pushtetin, paran, propagandn, prsritjen, apo...,etj?
Pyetje q krkojn prgjigje
Ather, pse u krkua me kaq ngulm q ti hyhet ktij procesi? Prejj nga erdhi gjith ky angazhim pr ti rregulluar pozitat e brendshme, kur ende nuk e kemi t definuar pozitn e jashtme? Nj nga t vrtetat mund t jet se ky sht nj proces i nxitur nga disa faktor t brendshm pr disa qllime t brendshme dhe i mbshtetur nga jasht, pr ta kanalizuar energjin negative dhe pr ti shtendosur nervat e qytetarve n kt periudh. Megjithat, kjo llogari apo ky hap i ndrmarr n kt periudh dhe pr qllime t tilla m shum ka gjasa t dal i gabuar. Kjo pr shkakun, se t zhvendoset vmendja e qytetarit nga ajo q do t ngjaj gjat ktyre ditve n takimet mes shqiptarve dhe serbve, e q mund t jet nj befasi e pakndshme pr shumicn n Kosov, n mnyr q t rikthehet me von kjo vmendje, i bie sikur t shptuan nga vetvrasja, pr t t vrar dikush tjert. Pra, nuk lejuan q me dorn tnde t vritesh, por duan q dora e huaj t t vras. Prandaj, do t ket mundsi t dal se ka qen shtyrje e nj rreziku, nse deri m 25 dhjetor nuk merret nj vendim pr t ardhmen e Kosovs, e, q prsri, pas disa muajve, do t prballemi me t njjtin rrezik, ndoshta edhe m t furishm. Ather, a duhet t prsriten zgjedhjet q t tentohet t kanalizohet energjia negative edhe nj her, apo ka do t shpiket si m e rndsishme? Nuk sht zgjidhje ikja nga realiteti. M von, kto ikje nga problemi do t ket mundsi t prodhojn kundrefekt shum m t madh.
Megjithat, ndoshta, nuk sht krejt e zez kjo situat, pr arsye se jemi n fillim t saj dhe mund t ekzistojn zgjidhjet. N kto rrethana, t cilat vet i kemi komplikuar me vendime t pamenduara dhe lakmitare, zgjidhja q do mund t propozohej, sht kjo: q antart e Ekipit t Unitetit, pas heqjes dor nga lakmia pr pushtet, t ngrijn procesin e zgjedhjeve pr nj periudh kohore, dhe, si alternativ, t krijojn nj qeveri, ashtu si dikush (q sot ka hyr n listat zgjedhore), e ka quajtur Kshill Kombtar; do ta merrte prsipr udhheqjen e procesit politik deri m 25 dhjetor, kur edhe duhet shpallur pavarsia nga Kuvendi i Kosovs. Kjo do t dshmonte, se a ka Kosova lidership t vendosur, t guximshm dhe n shrbim t qytetarve, apo sht e kundrta? Deri ather edhe aktort e rndsishm ndrkombtar do ti sqaronin pozicionet e veta dhe do ta jepnin versionin e tyre. Hapi i till do tishte nj lirim nga ankthi 15-vjear q ka prfshir Kosovn, kurse n janar t 2008-s do t mund shkohej n zgjedhje t reja pr institucione t prhershme. Ndryshe, duke u bazuar n dshirat, por edhe n deklaratat e ndrkombtarve pr krijimin e shpejt t nj qeverie n Kosov pas ktyre zgjedhjeve, jep gjasa t mdha se ktu do t mund t krijohej nj qeveri gjithprfshirse kalimtare, e cila do t duhej t prballej me proceset gjat fazs s ardhshme, ndrkoh q pas definimit t statusit t shkohet n zgjedhje t parakohshme ose t reja n rrugn e krijimit t institucioneve t prhershme. Dhe nga ky knd duhet shikuar nxitjen ndrkombtare pr tu mbajtur zgjedhjet tani, me iden q ti ken t gjith n nj thes pr tua lidhur m von grykn m leht.
Shansi pr tu dhn leksionin
Megjithat, nse zri i qytetarit nuk dgjohet dhe procedura pr mbajtjen e zgjedhjeve vazhdon, ather ky do t jet nj proces, q, megjithat, ndonjrit prej antarve t Ekipit t Unitetit dhe dgjuesve t tyre, do t mund tu siguronte pozit dhe privilegje t mira, por qytetarve shtyrje, dshprim dhe Kosovs rrezikim t pozicionit q ka arritur n kt proces. Faktikisht, bazuar n at q shohim dhe dgjojm, kjo edhe do t ndodh, sepse asnjri prej tyre nuk po qan kokn pr Kosovn dhe qytetart e saj, madje as patriott dhe sharsit m t mdhenj t ktij procesi q ka filluar n vitin 2005. T gjith jan duke i shikuar interesat individuale dhe po vrapojn pr ta siguruar nj vend n ndonjrn nga listat zgjedhore, madje edhe brenda atyre listave apo partive q deri dje i kishin etiketuar si tradhtar dhe t korruptuar. M shkurt, jan futur brenda atyre partive dhe listave q deri dje i quanin kriminel, vetm e vetm q t jen diku n pushtetin e ardhshm, t prkohshm, t Kosovs dhe ta shfrytzojn mosefektivitetin e zbatimit t ligjit pr tu pasuruar gjat ksaj kohe. Ather, far mund t pritet nga nj elit e till politike q sot po sundon Kosovn? far mund t na sjell ky lidership, prve dshirs s tyre pr t qen n pushtet? Pavarsin kjo klas politike vshtir s mund t na e sjell, t gjitha t tjerat munden! Megjithat, ka edhe nj dnim q mund ti bhet ksaj klase politike, pr paprgjegjsin e saj politike dhe kombtare, si sht refuzimi i daljes n zgjedhje! Por kjo sht nj zgjidhje q i mbetet secilit individualisht pr t vendosur. Nj rregull n demokraci thot se nse nuk del n zgjedhje, do t thot se je i knaqur me at qeverisje, por nse del, duhet t kesh knd ta votosh. N Kosov sht vshtir edhe nse del, por edhe nse nuk del. Nse del n zgjedhje, nuk ke pr knd t votosh, por nse nuk del, prsri rrezikojm q kjo struktur qeverisse t mbetet n pozitat q ka dhe ne ti vuajm pasojat. Megjithat, kjo u mbetet qytetarve t Kosovs q t vendosin, se a dshirojn apo jo, q edhe m tutje t na udhheqin lider politik, q n fjalorin e tyre nuk kan asgj m shum se sa Kosovn e pavarur dhe sovrane, apo lider politik q e bjn Kosovn t till? Pra, duhet t vendosim, a duam t zgjedhim lider q flasin pr pavarsi apo lider q e bjn pavarsin.
ndryshime ose pr ta rikonfirmuar besimin ndaj atyre q jan n pozitat aktuale. Por, e pa drejt sht koha kur sht menduar t zhvillohet ky proces.
N raste t tilla, ka shum rndsi se si shikohet apo kuptohet procesi zgjedhor nga fillimi deri n prfundim t tij. Nse zgjedhjet, si proces, kuptohen si veprim demokratik dhe i domosdoshm, ndrsa dalja n zgjedhje si nj obligim dhe akt patriotik qytetar dhe preferenca pr t zgjedhur nj parti apo kandidat pr ta votuar, si interes personal i gjithsecilit nga ne, ather jemi n rrugn e duhur pr t ndrtuar nj shoqri demokratike dhe kemi garanci se rruga ka filluar drejt. Megjithat, a sht shikuar dhe a po shikohet si i till ky proces n Kosov? sht fakt, se ne nuk kemi shum prvoj me kt proces. Por a kemi msuar sa duhet q t sillemi demokratikisht me kt proces ose ndaj ktij procesi?
Ishin bashk pr ta akuzuar m von vetveten!
Mbshtetur n at q kemi dgjuar dhe par q nga momenti kur jan shpall zgjedhjet e deri m sot, nuk na bn shum optimist. N ditt n vazhdim duhet shpresuar se do t ket mundsi t prmirsohet dika, por kthimi i koks prapa n zgjedhjet e kaluara na frikson se mund t ket dika m t mir, aq m pak n nj proces t komplikuar far do t zhvillohet ket her. Friks se mos do t na dshtoj ky proces zgjedhor do ti ndihmoj, jo pak edhe gjuha q do ta prdorin lidert politik gjat fushats. Sa m shum q ofron data e votimit, lidert politik e ashprsojn fjalorin e tyre politik, jo kundr dshtimeve dhe t paarriturave, por kundr personalitetit t kundrshtarve politik. do gj fillon t personalizohet, do gj fillon t rrnohet dhe t konsiderohet si e ndrtuar ose e arritur e keqe, nga logjika se e ka
ai dhe jo un.
Kjo logjik, q nuk sht e re, na ka
edhe si komb, q t mos kemi mundsi t ecim prpara me hovin q kan ecur shum vende fqinje dhe gjithnj na ka kthyer n rrnues t vetvetes, duke filluar t ndrtojm do gj nga e para kur kemi ardhur n pushtet. Q n debatet e para, edhe pse ishin s bashku t gjith, pozit e opozit, kuvend e qeveri n projektet madhore, si sht statusi, brenda Ekipit t Unitetit apo grupeve tjera punuese, sht filluar me akuza ndaj njri-tjetri pr dshtimet, pikrisht pr kt shtje apo projekt, statusin. A thua, nuk ishin t gjith kta lider politik s bashku aty pr ti parandaluar kto dshtime? Apo qllimisht kan lejuar t ndodhin dshtimet, q pastaj ato t prdoren gjat fushats, si argumente kundr kundrshtarit politik? Me nj logjik t till, se ai apo ata e kan
keq, ndrsa ne do t mund ta bnim m mir, rrezikojm ta rrnojm edhe at pak t arritur. Edhe ashtu e keni vrejtur se asnj nga lidert apo partit politik nuk kan plan-program q do ta nxiste zgjedhsin pr ta votuar, por prsri e kan shtjen e pavarsis si tem pr ti fituar votat. A nuk ishte kjo tem e pranishme n t gjitha zgjedhjet dhe q nuk na solli asnj prmirsim? N zgjedhjet e kaluara u sht lejuar fshehja pas perdes s statusit, por ksaj radhe nuk duhet lejuar t ndodh kjo. Kt her duhet shikuar mir se far po ofrojn kto subjekte politike si strategji t tyre pr t ardhmen ton ose daljen nga kjo statu-quo. Edhe ashtu, asnjra nga subjektet politike nuk ka profil t qart politiko-programor dhe prandaj ndodhin kto kombinime t uditshme mes forcave politike. Por, nse i kthehemi realitetit, nuk kemi pse t uditemi nga kto kombinime, sepse t gjith jan t majt ose t djatht dhe asnjri nuk sht as i majt dhe as i djatht.
I kujt sht statusi?
Por, ta drgojm gjuhn aty ku po na dhemb dhmbi, tek statusi i Kosovs. Faktikisht, shtja e statusit nuk i takon vetm nj partie politike, nj individi, nj institucioni apo nj qytetari, n fund t fundit. Statusi i qart i Kosovs sht synim i t gjithve, dhe, prderisa nuk shikohet si i till, sigurisht se do t dshtojm dhe ky dshtim do t jet i t gjithve. Megjithat, e vrteta qndron n faktin se nuk sht shikuar kshtu nga antart e Ekipit t Unitetit, kur kan vendosur pr zgjedhjet. Nse do t ishte ndryshe, ata do ta kishin fokusuar gjith energjin, n kto momente t fundit, q po quhen, pr ta prfunduar me sukses nj proces apo projekt politik kombtar t filluar para m shum se 15 viteve. Antart e Ekipit t Unitetit edhe nj her kan treguar paaftsi dhe jan dorzuar para finishit t maratons. T paktn nuk arritn q ti japin lajmin e gzueshm komandantit (qytetarve) se e fituan luftn dhe pastaj t (vdisnin) vendosin pr datn e zgjedhjeve. Lidert politik i ka lshuar fuqia ather kur ishin afr fitores, ather kur ishin afr finishit t gars dhe kur u duhej m s shumti kjo energji. Kjo sht e padrejt dhe duhet analizuar rrethanat e marrjes s nj vendimi t till, kush i ka nxitur dhe pr far arsyesh?
E prsrisim, se mund t dal sikur jemi kundr zgjedhjeve. Nuk jemi kundr procesit zgjedhor, prkundrazi duhet t insistojm gjithnj q ti prmbahemi afatit demokratik dhe ligjor, por edhe ta prdorim kt proces n do koh, edhe ather kur shohim se nj legjislatur po humb besimin. Por jemi kundr dats kur sht caktuar t mbahet ky proces. Nuk ka mundur t shtyhet ky vendim edhe pr tre muaj? Nse jetuam n kto rrethana dhe i duruam kta politikan pr tre vjet, pse nuk do t mund ti mbanim nervat nn kontroll edhe pr tre muaj? T shohim, s pari, cili do t jet fundi i procesit t ri negociator prej 120 ditve dhe pastaj t ndrmarrim hapa konkret. Nse sht si dshirojm, ather edhe procesi zgjedhor do t kishte m shum kuptim. Por nse sht kundr vullnetit ton, prsri do t duhej ta mbledhim forcn, t bhemi s bashku dhe t marrim nj vendim n prputhje me interesat dhe pritjet e qytetarve t Kosovs. Por, ja q nuk ka ndodhur kshtu dhe realiteti sht kundr ksaj dshire!
ka tani? I gjith potenciali politik, vizioni dhe angazhimi i liderve politik t Kosovs, prjashto kryeministrin q nuk e ka pranuar kt marifet, do t orientohet drejt zgjedhjeve. T gjith synojn dhe angazhohen pr t fituar, qoft edhe nse u duhet t paguajn ndonj mim t lart ose u duhet t shkelin mbi tjetrin, vetm e vetm q t jen diku n pushtetin e ardhshm, t prkohshm, t Kosovs. Ata, n momentin kur kan pranuar t jen n ndonjrn nga listat zgjedhore, kan hyr n gar me synimin pr t fituar. Nuk sht me rndsi pr ta, se si do ta arrijn fitoren, me rndsi sht t fitohet. N kt luft pr t fituar ne do t dmtohemi shum, si shoqri dhe si Kosov. Prve q do t ket shtyrje t statusit, do t ket mundsi t ndodh edhe ndonj ekses q do t na vej hije t zez. Dhe, partit politike ende pa i marr formulart e certifikimit, diplomatt perndimor e kan ndjer veten t liruar nga ankthi friksues se mos do t ket mundsi tu shprthej situata gjat ktyre 120 ditve, duke menduar se kan vepruar drejt q e kan orientuar situatn e brendshme politike drejt zgjedhjeve. Nga ana e tyre kjo sht duke u shikuar si shptim momental.
Prgjigjet e pyetjeve t pabra
Krijimi i nj gjendje t till na v n situatn q ti parashtrojm vetes shum pyetje. A thua, ka nse do t ishte ashtu dhe jo kshtu, apo kshtu dhe jo ashtu? Kush garanton se nuk do t ket mundsi t angazhohen struktura, qoft edhe nga jasht Kosovs, pr t prodhuar rezultate t padshiruara pr ne? Nuk duhet hequr nga mendja kt, sepse jemi n nj faz shum t rndsishme, ku secili do ti shikoj rrugt dhe mnyrat m t mira pr vete, q t ket sukses misioni dhe projekti i tij. Dikush edhe mund ta shikoj kt si momentin m t mir dhe vendimtar, q nga fillimi i ktij procesi, pr ta ndryshuar rezultatin n ann e kundrt! Jo rastsisht sht thn se fundi mund t jet tragjik ose se kishte nj prfundim tragjik.
Por, edhe nse nuk ndodh asgj e paparashikueshme gjat ktyre zgjedhjeve dhe do gj ecn pr mrekulli, prsri statusi do t psoj. Kur themi statusi, duhet ta kemi n mendje se po bhet fjal pr t ardhmen ton. Tani kjo vetm doli si shtje e nj kombi, q sht ln n ankthin e pritjes s vazhdueshme pr vite t tra, pa ndonj vizion t qart se si duhet ecur tutje, sepse ata q do t duhej ta kishin kt rol, jan orientuar drejt disa proceseve tjera. Po ashtu, shtja e statusit na del se nuk na qenka apo nuk mund t trajtohet edhe m tutje si preukopim i disa individve dhe si e drejt e tyre ekskluzive pr t vendosur. Kthimi i gjendjes tek origjina, tek populli, do t thot fillim i mbar dhe refuzim i politiks s ndjekur deri m tani nga kjo klas politike. Na del si pozitive pr rrjedhn e procesit, por e paparashikueshme pr prfundimin e tij. E paparashikueshme, sepse nuk mund ta dim, n nj situat t till, se far kurthesh na presin m tutje. Prandaj, a nuk paska qen m mir t vazhdohet ecja me kta lider, sado t dobt dhe pa vizion e frikacak q ishin, se sa t futemi n qorrsokakun e nj procesi t paparashikueshm?
Nisur nga paparashikueshmria jon dhe paparashikueshmria e liderve tan politik, duhet ta shtrojm pyetjen, far na pret pas 17 nntorit, nse nuk ndryshon dika? E sigurt sht se Kosova do t paralizohet n qeverisje, sepse nuk do t ket mundsi t krijohet aq shpejt nj qeveri. Pr kt kemi prvoj nga e kaluara. Bllokimi i krijimit t nj qeverie t re me hapa t tigrit pr ta zn cakun, m s shumti do tu kushtoj qytetarve, t cilt jan thirrur pr t dal n kto zgjedhje; do ti kushtoj edhe vet t ardhmes s Kosovs. Shtyrja me brryla pr t qen n qeveri me do kusht, do ta shtyj edhe vendimin pr statusin, q edhe ashtu vshtir se do t mund t merret kt vit. Mbase do tu parashtrojm nj pyetje; ciln P... e duan lidert politik t Kosovs? Pavarsin, pushtetin, paran, propagandn, prsritjen, apo...,etj?
Pyetje q krkojn prgjigje
Ather, pse u krkua me kaq ngulm q ti hyhet ktij procesi? Prejj nga erdhi gjith ky angazhim pr ti rregulluar pozitat e brendshme, kur ende nuk e kemi t definuar pozitn e jashtme? Nj nga t vrtetat mund t jet se ky sht nj proces i nxitur nga disa faktor t brendshm pr disa qllime t brendshme dhe i mbshtetur nga jasht, pr ta kanalizuar energjin negative dhe pr ti shtendosur nervat e qytetarve n kt periudh. Megjithat, kjo llogari apo ky hap i ndrmarr n kt periudh dhe pr qllime t tilla m shum ka gjasa t dal i gabuar. Kjo pr shkakun, se t zhvendoset vmendja e qytetarit nga ajo q do t ngjaj gjat ktyre ditve n takimet mes shqiptarve dhe serbve, e q mund t jet nj befasi e pakndshme pr shumicn n Kosov, n mnyr q t rikthehet me von kjo vmendje, i bie sikur t shptuan nga vetvrasja, pr t t vrar dikush tjert. Pra, nuk lejuan q me dorn tnde t vritesh, por duan q dora e huaj t t vras. Prandaj, do t ket mundsi t dal se ka qen shtyrje e nj rreziku, nse deri m 25 dhjetor nuk merret nj vendim pr t ardhmen e Kosovs, e, q prsri, pas disa muajve, do t prballemi me t njjtin rrezik, ndoshta edhe m t furishm. Ather, a duhet t prsriten zgjedhjet q t tentohet t kanalizohet energjia negative edhe nj her, apo ka do t shpiket si m e rndsishme? Nuk sht zgjidhje ikja nga realiteti. M von, kto ikje nga problemi do t ket mundsi t prodhojn kundrefekt shum m t madh.
Megjithat, ndoshta, nuk sht krejt e zez kjo situat, pr arsye se jemi n fillim t saj dhe mund t ekzistojn zgjidhjet. N kto rrethana, t cilat vet i kemi komplikuar me vendime t pamenduara dhe lakmitare, zgjidhja q do mund t propozohej, sht kjo: q antart e Ekipit t Unitetit, pas heqjes dor nga lakmia pr pushtet, t ngrijn procesin e zgjedhjeve pr nj periudh kohore, dhe, si alternativ, t krijojn nj qeveri, ashtu si dikush (q sot ka hyr n listat zgjedhore), e ka quajtur Kshill Kombtar; do ta merrte prsipr udhheqjen e procesit politik deri m 25 dhjetor, kur edhe duhet shpallur pavarsia nga Kuvendi i Kosovs. Kjo do t dshmonte, se a ka Kosova lidership t vendosur, t guximshm dhe n shrbim t qytetarve, apo sht e kundrta? Deri ather edhe aktort e rndsishm ndrkombtar do ti sqaronin pozicionet e veta dhe do ta jepnin versionin e tyre. Hapi i till do tishte nj lirim nga ankthi 15-vjear q ka prfshir Kosovn, kurse n janar t 2008-s do t mund shkohej n zgjedhje t reja pr institucione t prhershme. Ndryshe, duke u bazuar n dshirat, por edhe n deklaratat e ndrkombtarve pr krijimin e shpejt t nj qeverie n Kosov pas ktyre zgjedhjeve, jep gjasa t mdha se ktu do t mund t krijohej nj qeveri gjithprfshirse kalimtare, e cila do t duhej t prballej me proceset gjat fazs s ardhshme, ndrkoh q pas definimit t statusit t shkohet n zgjedhje t parakohshme ose t reja n rrugn e krijimit t institucioneve t prhershme. Dhe nga ky knd duhet shikuar nxitjen ndrkombtare pr tu mbajtur zgjedhjet tani, me iden q ti ken t gjith n nj thes pr tua lidhur m von grykn m leht.
Shansi pr tu dhn leksionin
Megjithat, nse zri i qytetarit nuk dgjohet dhe procedura pr mbajtjen e zgjedhjeve vazhdon, ather ky do t jet nj proces, q, megjithat, ndonjrit prej antarve t Ekipit t Unitetit dhe dgjuesve t tyre, do t mund tu siguronte pozit dhe privilegje t mira, por qytetarve shtyrje, dshprim dhe Kosovs rrezikim t pozicionit q ka arritur n kt proces. Faktikisht, bazuar n at q shohim dhe dgjojm, kjo edhe do t ndodh, sepse asnjri prej tyre nuk po qan kokn pr Kosovn dhe qytetart e saj, madje as patriott dhe sharsit m t mdhenj t ktij procesi q ka filluar n vitin 2005. T gjith jan duke i shikuar interesat individuale dhe po vrapojn pr ta siguruar nj vend n ndonjrn nga listat zgjedhore, madje edhe brenda atyre listave apo partive q deri dje i kishin etiketuar si tradhtar dhe t korruptuar. M shkurt, jan futur brenda atyre partive dhe listave q deri dje i quanin kriminel, vetm e vetm q t jen diku n pushtetin e ardhshm, t prkohshm, t Kosovs dhe ta shfrytzojn mosefektivitetin e zbatimit t ligjit pr tu pasuruar gjat ksaj kohe. Ather, far mund t pritet nga nj elit e till politike q sot po sundon Kosovn? far mund t na sjell ky lidership, prve dshirs s tyre pr t qen n pushtet? Pavarsin kjo klas politike vshtir s mund t na e sjell, t gjitha t tjerat munden! Megjithat, ka edhe nj dnim q mund ti bhet ksaj klase politike, pr paprgjegjsin e saj politike dhe kombtare, si sht refuzimi i daljes n zgjedhje! Por kjo sht nj zgjidhje q i mbetet secilit individualisht pr t vendosur. Nj rregull n demokraci thot se nse nuk del n zgjedhje, do t thot se je i knaqur me at qeverisje, por nse del, duhet t kesh knd ta votosh. N Kosov sht vshtir edhe nse del, por edhe nse nuk del. Nse del n zgjedhje, nuk ke pr knd t votosh, por nse nuk del, prsri rrezikojm q kjo struktur qeverisse t mbetet n pozitat q ka dhe ne ti vuajm pasojat. Megjithat, kjo u mbetet qytetarve t Kosovs q t vendosin, se a dshirojn apo jo, q edhe m tutje t na udhheqin lider politik, q n fjalorin e tyre nuk kan asgj m shum se sa Kosovn e pavarur dhe sovrane, apo lider politik q e bjn Kosovn t till? Pra, duhet t vendosim, a duam t zgjedhim lider q flasin pr pavarsi apo lider q e bjn pavarsin.